Tip 49: Beoordelen van elektronische discussiefora

i.s.m. E-CAMPUS

Elektronische discussiegroepen of -fora zijn wellicht een van de meest gekende onderdelen van elektronische leeromgevingen. Lesgevers kunnen ze bijvoorbeeld gebruiken om studenten vragen te laten beantwoorden, onderling te laten discussiëren of in te laten gaan op een stelling. In sommige gevallen wordt de elektronische discussiegroep niet enkel als leermiddel gebruikt (zie tip 48), maar wordt de inbreng van studenten ook beoordeeld. Enkele bedenkingen hierbij:

Een mogelijke manier om fora te beoordelen, is om te kijken naar het aantal keer dat een student of een groep studenten heeft bijgedragen aan een discussie. U maakt dan gebruik van kwantitatieve beoordelingscriteria, bijvoorbeeld:

  • De student of  groep moet minimaal 3 bijdragen per week leveren,
  • De groep moet elke week op de bijdrage van twee andere groepen reageren
  • De student moet minimaal 10 bijdragen aan de discussie hebben geleverd

Een belangrijk aandachtspunt hierbij is dat enkel het posten beoordeeld wordt en niet de kwaliteit van de posts. Dergelijke kwantitatieve criteria kunnen best als noodzakelijke voorwaarde gebruikt worden, eerder dan effectief punten te koppelen aan ‘aanwezigheid’ op het forum. Studenten moeten dan x aantal keren gepost hebben, om in aanmerking te komen voor een beoordeling. Dit dient wel duidelijk en op voorhand gecommuniceerd te worden aan de studenten. De beoordeling zelf kan zich dan richten op meer inhoudelijke aspecten.

In een tweede beoordelingsmethode wordt gebruik gemaakt van kwalitatieve beoordelingscriteria. Hierbij staan de inhoud en kwaliteit van de posts centraal. Het doel van de discussie beïnvloedt dan sterk welke criteria opgenomen worden. Bijvoorbeeld, moeten studenten, na bestudering van literatuur, hun inzicht tonen of moeten ze met een oplossing komen voor een bepaald probleem? Of is het doel eerder dat ze leren argumenteren?

We geven hieronder een voorbeeld van kwalitatieve beoordelingscriteria. Hierbij wordt enerzijds beoordeeld of de bijdrage van een student inzicht in de leerinhoud reflecteert. Anderzijds wordt gekeken of  de bijdrage ook zorgt voor een kwaliteitsvolle discussie:

  • De focus van de bijdrage moet liggen op de initiële stelling (criterium gericht op inzicht en op kwaliteitsvolle discussie)
  • De bijdrage moet duidelijk en ondubbelzinnig zijn (criterium gericht op kwaliteitsvolle discussie)
  • De bijdrage moet met minimaal 2 argumenten onderbouwd zijn (criterium gericht op inzicht en op kwaliteitsvolle discussie)
  • De bijdrage daagt uit tot reageren (criterium gericht op kwaliteitsvolle discussie)
  • Uit de bijdrage moet duidelijk blijken dat relevante literatuur gelezen is, bijvoorbeeld doordat studenten in hun argumentatie refereren aan artikelen/literatuur/bronnen (criterium gericht op inzicht

‚ÄčEen andere manier om het discussieforum te gebruiken in een beoordeling, is om studenten te vragen een algemene beschouwing of samenvatting te schrijven die ze vervolgens moeten indienen ter beoordeling. Hierin moeten ze hun inzicht in het bediscussieerde onderwerp tonen. Hiervoor kunnen ze persoonlijke forumposts en reacties van andere studenten als basis gebruiken. Er zijn een aantal voordelen verbonden aan deze methode:

  • Studenten worden ‘gedwongen’ actief deel te nemen aan het forum.
  • De verantwoordelijkheid voor beoordeling wordt (gedeeltelijk) bij de studenten gelegd
  • Het is niet nodig om als lesgever alle posts in het forum op te volgen om een beoordeling uit te voeren.

Meer weten?

Over het beoordelen van elektronische discussiefora

ExpertiseCentrum Hoger Onderwijs: onderwijstips

Anderson, T. (Ed.) (2008). The theory and practice of online learning. Edmonton: AU press.

  • Hoofdstuk 14: Teaching in an online learning context

Knowlton, D. S. (2003). Evaluating college students’ efforts in asynchronous discussion. A systematic process. The quarterly review of distance education, 4(1), 31-41.

Smits, M., Stijnen, P., de Bie, M., & Bastiaens, T. ( 2006). De E3 begeleider. Effectief, Enthousiast, Elektronisch. Ervaringen uit de praktijk van het hoger onderwijs. Groningen: Wolters - Noordhoff.

 

Over toetsing en criteria

ExpertiseCentrum Hoger Onderwijs (2013). Vijftig onderwijstips. Antwerpen-Apeldoorn: Garant. (Voor personeelsleden UAntwerpen hier online raadpleegbaar):

  • Tip 36-45

Van Petegem, P. (Red.) (2010). Praktijkboek Activerend Hoger Onderwijs. Tielt: LannooCampus.

  • Hoofdstuk 9: Toetsing: wat, waar, wie, wanneer, welke vorm?

 

Voor UAntwerpen-personeelsleden

Handleiding e-campus: discussiefora: Deze kan u op Blackboard terugvinden (na login): Mijn onderwijs > Organisaties > Blackboard - Handleidingen en richtlijnen.

 

(Onderwijstip mei 2016)