Tip 09: Activeren in en met streaming video

Streaming video is een techniek waarbij video materiaal via internet direct op het computerscherm verschijnt, zonder dat de gebruiker het bestand eerst moet downloaden. Een relatief nieuwe toepassing van deze technologie in het onderwijs bestaat er in om videofragmenten van colleges of contactmomenten simultaan aan te bieden met de door de docent/spreker gebruikte presentatie. Op het scherm worden het beeldmateriaal en de presentatie naast elkaar getoond.
Op didactisch gebied zijn hierbij zeker een aantal meerwaarden te onderkennen:

  • Studenten kunnen de colleges of delen ervan achteraf opnieuw bekijken. Studenten moeten voor de verwerking van de leerstof niet enkel terugvallen op schriftelijk materiaal, maar kunnen de les ook opnieuw horen of bekijken.
  • Werkstudenten of studenten met een geïndividualiseerd traject zijn in staat om (alle) contactmomenten van een opleidingsonderdeel bij te wonen.
  • Uniek leermateriaal (zoals een college door een gerenommeerde gastspreker) kan worden herbruikt en gedeeld.
  • Lessen of lesdelen kunnen worden ingezet in het overbruggings- of remediëringsonderwijs, als aanvulling op een beperkt aantal contactmomenten of zelfstudiepakketten, ….

Het gevaar op een verhoogde passiviteit bij studenten is echter reëel, niet enkel bij die studenten die thuis achter de pc ‘het filmpje bekijken’, maar ook tijdens de contactmomenten, omdat de docent zijn manier van lesgeven aanpast aan de beperkingen die de video-opnames hem opleggen. Deze manier van werken is dan ook niet geschikt voor elk type college. Met een beetje creativiteit is een activerend gebruik van streaming video echter wel mogelijk. Deze tip geeft drie mogelijkheden ter inspiratie:

1. Het gebruiken van aangepaste activerende impulsen tijdens het contactmoment:
Door bij de keuze van (een aantal van) uw activerende impulsen voor uw contactmoment bewust aandacht te hebben voor het feit dat sommige studenten deze lessen ook individueel thuis bekijken, kunt u deze doelgroep ook bij het college betrekken. Een aantal voorbeelden:

  • Een one-minute paper: is een korte (individuele) schrijfopdracht die zowel de studenten in de les als thuis kunnen schrijven.
  • Een casus-analyse: kunnen studenten thuis ook maken. Belangrijk is hier om deze casus op een gestructureerde manier na te bespreken.
  • Via ‘Stemmen op stellingen of meerkeuzevragen’ kunt u niet alleen tijdens de les nagaan of studenten de leerinhoud begrepen hebben, ook studenten op afstand kunnen zichzelf toetsen. Belangrijk is ook hier weer dat er op deze activerende impuls een nabespreking volgt.

2. Een activerende impuls verbinden aan het bekijken van het lesfragment:
In dit gebruik van de video staat het idee centraal dat studenten ‘iets doen’ met het videofragment. Ook hier weer zijn er verschillende mogelijkheden:

  • Het verbinden van een taak aan het fragment, zoals het maken van een samenvatting of een schematische voorstelling.
  • Het op voorhand geven van een aantal richtvragen, waarop studenten tijdens het bekijken van een fragment een antwoord moeten construeren.
  • Het laten volgen van een (elektronische) toets op het videofragment.

3. Het videofragment gebruiken als opstap voor een activerend traject:
In dit geval wordt het videofragment eerder gebruikt om een (theoretisch) kader of inleiding te schetsen, terwijl de activerende verwerking of de toepassing daarvan erop volgt in aparte werkvormen zoals taken, responsiecolleges en discussies, … Op deze manier kan de (beperkte) contacttijd worden gebruikt voor activerende werkvormen.

Meer weten?

Voorbeelden en technische informatie:

http://mediasite.ua.ac.be (de streaming video site van de Universiteit Antwerpen)

http://collegerama.nl (streaming video website van de Nederlandse Technische Universiteit Delft)

Voor meer informatie over technische aspecten of wanneer u als werknemer van de Universiteit Antwerpen met streaming videos aan de slag wil neemt u best ontact op met

Sven Van der Stappen

Sven.vanderstappen@uantwerpen.be
tel. 03/265.20.36

 

Didactische informatie:

Race, P. (1995) Making the most of video. In SEDA (Ed.). Empowering teachers and learners through technology. SEDA Paper 90. London: SEDA. 

Sheppard; K. (2003). Questioning, promoting and evaluating the use of streaming video to support student learning. British journal of Educational Technology, 34 (3), 395-308

Keefe, T. (2003) Enchancing a Face-to-Face Course with Online Lectures: Instructional and Pedagogical Issues. Paper presented at the 8th Annual Mid-South Instructional Technology Conference, Middle Tenessee State University, march 30-april 1.

www.digitaledidactiek.nl

Wanneer u eerder opgenomen materiaal actief wil herbruiken in uw contactmomenten, kan onderwijstip 6 u wellicht inspiratie bieden.

 

(Onderwijstip november 2010)