Verslag Indiastage 2019

In augustus verblijven vijf vakbondsdélégués en vijf studenten Rechten en Sociale Wetenschappen in India in het kader van hun opleiding. Onze groep is eerst te gast bij de National Law University (NLU) in Delhi en dan bij het Xavier Institute of Social Service (XISS) in Ranchi, hoofdstad van de staat Jharkand. Begeleiders Dominique Kiekens en Devanshi Saxena brengen verslag uit. Dominique is coördinator van het Instituut voor Samenwerking tussen Universiteit en Arbeidersbeweging (ISUA) en India landenverantwoordelijke voor USOS. Devanshi is academisch coördinator van het Sustainable Development and Global Justice programma (UAntwerpen) en onderzoeker aan de Law and Development Research Group aan de faculteit Rechten van UAntwerpen. Zij behaalde haar bachelor Rechten aan NLU in 2016.

 

Dag 1

Na een jaar voorbereiden start de Indiareis, 1 augustus 2019. Eindelijk! Vijf vakbondsdélégués en vijf reguliere studenten spreken met hun twee begeleiders af om 5u45 in de luchthaven Brussel. Renaat heeft problemen met zijn visum, Koen met de controle van zijn handbagage maar over het algemeen verloopt de check-in en het boarden rustig. In de lucht, op weg naar München excuseert de piloot zich omdat hij te dicht bij een ander vliegtuig vloog. Bij heldere hemel belanden we in de turbulentie van storm en onweer. Merkwaardig!

Tijdens het wachten op de volgende vlucht vertellen Christelle en Fabien over het label op de handgeknoopte tapijten: tapijten in India geknoopt, door IKEA verkocht. Het label van verkoop geeft het leveranciernummer, de stempeldatum, het land van herkomst en de productiewijze weer. De IKEA-groep waartoe België behoort, vertelt het label, neemt tapijten af van Bangladesh. Beide délégués zien dat Jharkhand grenst aan Bangladesh en vragen zich af of IKEA zich al dan niet van oorsprong vergist.  De vlucht van München naar Delhi is luidruchtig (vooral het hoge gegil van een peuter is nooit gehoord), een beetje op zijn Indisch als door en over elkaar kruipen om de benen te strekken en toiletten te bereiken. Eindelijk!

Voet aan grond in Delhi. Overal tapijt in de luchthaven, maar de vloer kussen doen we niet. Controle tot de derde macht met vingerafdrukken en interviews. Mariem passeert als laatste de controle. Bagage, 10 000 roepies afhalen bij de ATM, Indische SIMs voor de phones, water en taxi. Het Belgische bier als cadeau overleefde de vlucht. Om drie uur 's ochtends liggen we in ons bedje van de National Law University (NLU). Oh ja, de lift, we zitten eerst nog tien lange warme minuten vast in de lift. We sleuren onze bagage zelf de trap op en liggen in ons bedje. Eindelijk!

Dag 2

Eerste dag in Delhi. We beslissen met succes om te lunchen om 12u en niet te ontbijten om 9u. Met succes omdat de ervaring leert dat ontbijt skippen in NLU onmogelijk is. Vanaf 9u bellen, sms'en, kloppen wards en professoren aan om u eraan te herinneren dat het ochtend is, om u welkom te heten, om u mee te delen dat het lesrooster wijzigde, enzoverder. Maar de monsoenregen houdt iedereen op zijn plaats. Slapen tot 11 lukt, eten om 12 niet. Het een is niet open en het ander opent om 13u. Bovendien MOETEN mannen in de boys eetzaaz eten en meisjes... inderdaad.  We ontmoeten onze twaalfde compagnon: Maya de exchange student. Zij is al 14 dagen in India en dat eet haar gewicht weg, ze is ook ziek. Om 16u op de eerste dag vindt het eerste doktersbezoek plaats. De dr. onderzoekt zijn patiënten in het bijzijn van de wachtenden. Van 14u tot 16u is de eerste les en die gaat over de ontwikkeling van het Indische rechtssysteem. Een provocatieve les: het bottom up, op verschillende religies gebaseerde Indische recht, blijft niet overeind wanneer handel vanaf de 16e eeuw prioritair is (Oost-Indische Compagnie), wanneer staten ontstaan en koloniale machten landen inpalmen. Hindu, Bhuda, Sharia, Sikh en een kwinkslag naar het seculiere Europa. De studenten zien sterren, behalve Suyzanna, onze Armeense délégué uit de zorgsector. Zij deelt met een brede glimlach mee dat de Indische rechtsgeschiedenis zo gelijkt op de Armeense. Vanaf dat moment kan niemand nog volgen. Na de les nemen we de metro naar Rajiv Chowk: het hart van Delhi. Een rit van 1u en 45 min. De IKEA délégués geven informatie over een project van IKEA: micro-leningen aan vrouwen in de Indische tapijtengordel (carpet belt) om tapijten te knopen en te produceren voor IKEA. Christelle, IKEA délégué, deelt mee hoe belangrijk het is voor délégués in de globale waarde keten om met eigen ogen vast te stellen of het label overeenstemt met de realiteit. Uiteindelijk zijn zij allemaal collega's. We bespreken interviewtechnieken want op 5 augustus vertrekken de délégués naar de carpet belt in India. In Delhi vergezelt een andere exchange student ons: Max. 'Max is de max' zeggen de délégués want hij neemt iedereen mee naar India Gate en naar het parlement. Joepie! Onderweg nog een leuke discussie over Uber en platformeconomie, we besluiten wijselijk te voet verder te gaan.

Dag 3

Om 10u zwemmen we naar de les. De Monsoen zet de campus blank. We rollen onze broekspijpen op, bewandelen richels en alles dat zich nog enigszins boven water bevindt. Met ondergedompelde schoenen, broekspijpen en knieën wonen we de les over 'recht op water en sanitair' bij. Allemaal blije gezichten, iedereen is mee. Het methodologisch model achter de les is dat van localizing human rights en daarover organiseerde ISUA en USOS voor de Indiareizigers reeds een studieavond met toen de keynote speaker: Jeanne Devos. 's Middags beslissen we inkopen te doen en op de kamer te eten. Iedereen trotseert de hitte, de blanke water straten, de koeien, het verkeer. Daarna staan we een beetje verweest in een door airco gekoelde grote supermarkt. Koen weet de koffie staan, Sofie de corn flakes, het fruit staat voor onze neus, Devanshi wijst de yoghurt en kaas aan, bokes, olijven, koeken...euh gaan we te voet terug? Neen, we nemen een riksja. Dat bespaart tijd zodat we over tien volle minuten beschikken om te lunchen. De supermarkt en de les van 14u tot 16u30 over het organiseren van domestic workers: het contrast kan niet groter zijn. Vrouwen die 24u op 24u werken en inwonen of halftijds van de ene werkgever naar de andere crossen, de mensenhandelpraktijken van agencies die meisjes rekruteren in Jharkhand en 2000 km verder in Delhi achter de vier muren van een gezin plaatsen. De onzichtbare, verdoken en dus moeilijk te organiseren huisarbeid. Trouwens, niemand wil erkennen dat huisarbeid arbeid is, want iedereen heeft domestic workers. Suyzanna spreekt over de mensenhandel in België. Daarover is Devanshi dan weer verbolgen. De IKEA délégués vragen naar de definitie in India van bounded labour. Bounded labour kent een oude en soms achterhaalde definitie van vooraf uitbetaald loon, als een soort van lening die de werknemer terugbetaalt door te werken. Zolang de lening niet terugbetaald is kan de werknemer niet weg ook al is er geen werk. Amit, de onderzoeker naar arbeidsomstandigheden en voorwaarden in de carpet belt stelt Bounded labour vast. Aangezien de carpet belt produceert voor IKEA zijn Christelle en Fabien ongerust over hun collega's in de waardeketen. We krijgen er maar niet genoeg van. Na de les wonen we een boekvoorstelling bij 'NO LAUGHING  MATTER' the Ambedkar Cartoons. Een avond over representatie van kastelozen, dalits en Adivasi of hoe de dominante (hindu) klasse humor gebruikt om kastelozen klein te houden. Klinkt bekend in de oren van Mariem en Flore. De ene moslima en de andere feministe. Na een stevige discussie over uber stapt Mariem op 2 riksja drivers af. In een mum van tijd onderhandelt ze een rit van het hart van Delhi naar NLU voor een zeer redelijke prijs. We tukken over de snelweg naar huis. slaapwel!

Dag 4

Dag 4 was gisteren en toch is het moeilijk te herinneren hoe de dag begon. De dagen lijken op elkaar. Het staat vast: NU zijn we echt vertrokken voor een maand India. Gisteren was het zondag, toch hebben we les. We krijgen een uitnodiging om de oriëntatie van de eerstejaars studenten bij te wonen, maar we hebben les stellen we. We krijgen terug een uitnodiging voor de oriëntatie, maar we willen de les over het kastesysteem in India volgen. In het klaslokaal wachten we een half uur op de docent. Blijkbaar woont de professor de oriëntatie van de eerstejaars studenten bij. Vandaar de herhaaldelijke uitnodiging. We gebruiken de vrijgekomen tijd om de bib van NLU te verkennen. Wauw voor de rechten en politiek studenten die op ecologie werken, ook voor diegene die op discriminatie werken plus zeer goede methodologische onderzoekstheoriewerken: WAUW! Er komt een invitatie binnen voor de lunch van de oriëntatiesessie: super! Tijdens de lunch heronderhandelen we het schema van de lessen. Maandagochtend krijgen we les over het kastensysteem en vroeg in de namiddag over inheemse volkeren. Done! De délégués gaan naar Old Delhi. De studenten en begeleiders werken in de bib. Dat is zondag: Amen!

Dag 5

Iedereen is moe. Renaat zegt dat hij nergens zoveel slaapt als in India. Klimaat, eten, mensen, gebruiken, verkeer, taal, ongelijkheid: er valt veel te verwerken. Dankzij de geslaagde onderhandelingen op dag 4 geeft Mahesh les over het Indische kastensysteem. Zoals gewoonlijk een boeiende, zeer duidelijke en goed gestructureerde les. Toch snappen we er niets van. Alleen Mariem is mee. Zij onderzoekt de positieve discriminatie van Dalits en Adivasi of van kastelozen en inheemse volkeren. Tijdens de namiddag komt het recht op het bos van de inheemse volkeren aan bod. De lesgevers (prof en activist) spreken hun waardering uit over de diversiteit van onze groep. Nooit eerder zagen ze studenten en délégués samen les volgen. Het recht op het bos brengt ons naar de kern van wat ontwikkeling is. Moet het land van inheemse volkeren opgeofferd voor kolen, staal, aliminium, uranium? Voor datgene wat klimaatopwarming veroorzaakt en voor datgene dat de tribals zelf niet nodig hebben? Renaat is een délégué bij Arcelor Mittal Gent. Mittal wil land van adivasi pakken en de Indische staat helpt Mittal daarbij. Tot hiertoe slaagt Mittal niet. De tribals houden stand. CEO's en allerhande managers plus de publieke opinie in het noorden menen dat het zuiden ook recht op ontwikkeling heeft. Ze menen dat délégués in het noorden best inbinden ten voordele van ontwikkelingskansen in het zuiden. EN NU hoort Renaat van tribals in India die geen ontwikkeling willen. Hoeveel uur moet een délégué slapen om dat te verwerken?

Na de les treinen de délégués 9u naar de carpet belt. De studenten gaan naar de boekenwinkel op Rajiv Chowk (1u metro), tukken naar lodi garden (20min) prachtig, prachtig, prachtig, eten in green park market (20 min tukken) MAAR DAN, aiaiai, echt waar: nemen de studenten een Uber terug naar NLU (50 min).

Dag 6

In Delhi missen we de délégués. Missen zij ons ook? Joke en Dominique vertrekken vroeg in de ochtend naar Human Rights Law Network (HRLN). Een uur metro en 30 min riksja, gezien de regen doen we er 2u30 over. We schuilen in een Hindu tempel, vlakbij HRLN.  We zijn vlakbij maar zelfs dan is het moeilijk om HRLN te vinden. We bellen Sanjay, onze contactpersoon op. Sanjay verschiet dat wij te voet zijn. De riksja dropte ons op het verkeerde adres dus moesten we te voet door het water verder. Sanjay wil de afspraak verzetten maar we zijn er, zeggen we, dan wil hij in een hotel afspreken maar we zijn vlakbij, zeggen we, Ok zegt Sanjay en hij pikt ons in de tempel op. Tussendoor geven de tempelbezoekers ons eten, we zijn natgeregend. Het idee van comfortfood doet ons goed. We danken de tempelbezoekers, gebaren naar pijn in de buik en bedanken voor het eten. Het bezoek aan HRLN is een typevoorbeeld van Antwerpen meets India en visa versa. HRLN toont veel interesse in het internationaal recht, in de concrete wereldbank zaak in Jharkhand. Wij brengen de zaak aan, HRLN schetst de lokale context. In Jharkhand tekent, een tribale gemeenschap via de klachtenprocedure van de Wereldbank, bezwaar aan tegen het bouwen van een waterreservoir. Joke de student wil weten waarom de tribals de waterinfrastructuur (stromend water e.a.) niet willen? We krijgen de contactgegevens van HRLN in Jharkhand. Daar gaat het onderzoek van Joke verder. We tukken en trammen terug. We eten snel iets op Rajiv Chowk en zijn net op tijd voor de les over Dalits/Adivasi/backward class en quota. Weeral een provocatieve les. De docent vertolkt dan het ene dan het andere standpunt. Alle brillen zetten we op. Die van de hogere kasten en van de dalits, die van de Moslims en van de Hindus, die van de Boedisten en van de Christenen, die van de jongeren en van de ouderen. Situatie na situatie schetst de docent en vraagt dan 'is that Married compensation?'. Euh wat? De docent legt dezelfde situatie (die we wel begrijpen) uit en vraagt 'is that Married compensation?'. Wablief? Een derde maal... 'is that married compensation?'. We knikken half en weten niet waarmee we instemmen. Na de les roept Sofie in de groep: 'merit compensation'. Ah ja natuurlijk, nee dat is geen merit compensation, soit. 's avonds eten we bij Amita, prof. NLU: Homade food, spelen met Sami, het civilisatie schoolboek van Sabetta doornemen. Onze mond valt open. De 10 jarige Sabetta leert op school over discriminatie, stereotypen, achterstelling, armoede, racisme, foetusmoord. Dingen die wij op de universiteit leerden en nog niet begrijpen. Dan speelt een echtelijk meningsverschil zich open en bloot voor onze ogen af. In India is niets privé.

Dag 7

Vandaag nemen we de nachttrein naar Ranchi. Wij komen morgen om 10u30 aan en de délégués morgen om 4u30. Eerst volgen we een les milieurecht. Dan nemen we een riksja en 2 metro's naar Delhi station. Alles verloop vlot. We zijn een uur en een half te vroeg in Delhi station. Joke, Sofie en Dominique blijven bij de bagage terwijl de anderen proviand zoeken. Het weer is een sauna. Er is weinig onderscheid tussen de klamme lucht en ons zweet. Zouden we helemaal kunnen verdampen? In het Hindoeisme is het leven een cirkel. Misschien verdampen we, worden we wolken die uiteenregenen in druppels die ons terug samenstellen. Verkopers en bagagedragers benaderen ons. Ze ruiken onze ontbonden, kwetsbare staat. Blijven glimlachen is de boodschap want frustratie lokt frustratie uit. Trouwens welke reden hebben wij om gefrustreerd te zijn? De proviandzoekers vinden Joke, sofie en Dominique terug als 3 vormeloze ijsjes. Allemaal samen gaan we naar het platform van onze trein. Controle, trap op, trap af, perron af: de vormeloze ijsjes zijn 3 plassen water. Maar het is waar, het leven is een cirkel want de airco in de trein stelt ons terug samen. In de trein nemen we elkaars vragenlijsten door. We bereiden ons voor op het onderzoek in India. Snel nog een cursus interviews afnemen raadplegen, focusgroepen organiseren, coderen en op zoek naar concepten die ons onderzoek onderbouwen: Samenwerken!

Dag 8

'Ma'm your breafast is there' zegt een Indiër en hij wijst naar zes ontbijten gestapeld tussen slapende studenten op de trein. Dominique knikt, trekt haar gordijn dicht en slaapt verder. Om half 10 ontbijt. Het was een koude nacht onder de airco. Alles is stram, heeft hoofdpijn, is gezwollen, de oogleden. We nemen onze tijd en pakken (voor de zoveelste keer) van de Douwe Egberts koffie, die we meehebben voor Bharti. Voor we het weten zijn we verwikkeld in een interactie over het concept van Sofie's onderzoek. Blijkbaar stopt de trein. Een Indische vrouw loert vanop het platform binnen. Raar denkt Joke. Dezelfde Indische vrouw komt de trein op. 'Are you on the same train?' vraagt Dominique, die de vrouw (Maddi) herkent als de schoonzus van Bharti.'No' zegt Maddi 'You are in Ranchi and you have te get out'. Voor de eerste keer op al die jaren India, arriveert de trein naar Ranchi een half uur vroeger dan aangekondigd. Paniek, inpakken, koffers doorgeven, 'if the train starts' zegt Maddi 'Don't panic, we will find you in another station'. Ja, maar toch liever meteen in Ranchi uitstappenn, denken we. Daar staan we dan in de gietende regen. Paraplu's zoeken, trap op trap af, auto in naar het ontbijtbuffet van green acres: koffie, chai, yoghurt, fruit. De textuur van fruit! Toch even zeggen dat Indisch eten loopt, veert, zacht is (at the most) of korrelig. Een maaltijd is warm: 's ochtends, 's middags en 's avonds. Zelden staan we erbij stil hoe we onze tanden door het vlees van een appel duwen en wat dat doet met onze maag, darmen en de suikers in ons bloed. De dag verloopt zoals hij begon: te snel voor ons westers brein. 11u30 aankomst XISS, 12u00 meeting met mentoren en onze andere helft: 'de délégués', 14u00 lunch met sprokkels van ervaringen in de carpet belt, 15u00 HRLN bellen, 15u30 shelterhouse domestic workers, 18u30 dinner met Bharti: we schenken haar wijselijk de Douwe Egberts koffie (anders schiet er niets meer van over), 22u30 op zoek naar een bar in Ranchi, 0u30 slaapwel!
Onze andere helft had een zware treinreis van Varanasi naar Ranchi. Een reis met een handgemeen tussen commuting people en travellers. Een Indische vrouw plaatste het voorval op twitter en een uur later komt de politie op de trein tussen. Daarmee was alvast het probleem op die trein opgelost.

Dag 9

Joke en Maya lopen stage bij HRLN. Flore en Suyzanna plus Devanshi gaan om 12 naar de domestic workers. Mariem en Sofie ontdekken dat het world indigeous peoples day is. 'En wij?' vragen de délégués. Wij nemen een dag om verslag uit te brengen over de carpet belt. IKEA verkoopt tapijten die India maakt. Hoe gebeurt dat, is de vraag? Dat komt allemaal in een ander verslag. Misschien wel dit: we geloven sterk in de verantwoordelijkheid die IKEA opneemt in de globale waarde keten (GWK). De vraag is of er in die keten schakels zijn die aan de controle van IKEA ontsnappen? De délégués hopen van niet. Délégués werken graag in een goed bedrijf maar willen eveneens niet blind zijn voor de realiteit. Om van onderuit als werknemersvertegenwoordiger zicht te krijgen op de waardeketen is niet makkelijk en soms frustrerend. Dag 9 is dan ook een moeilijke dag. Het is een dag vol twijfels over de rol die we opnemen in een script dat we zelf schrijven. De délégués, Amit de onderzoeker in de GWK en Dominique komen tot een centrale vraag. We spreken af om informatie uit te wisselen, die zowel Amit als de délégués verderhelpen. Een vertrouwensrelatie ontstaat! Joke neemt een verschrikkelijke casus op bij HRLN 'lynchen van moslims die rundsvlees verwerken'. Dit klinkt onwaarschijnlijk. India kent een Hindu-nationalistische revival. Dat uit zich o.a. in het vermoorden van moslims die rundsvlees eten. Moord, ontdekken we, die de Indische overheid min of meer gedoogd. HRLN spreekt van 19 casussen in de staat Jharkhand. Er is ook goed nieuws: HRLN nodigt Maya uit om samen met hen een publicatie over het beheer van water te schrijven, Flore, Suyzana en Devanshi kunnen veel interviews afnemen en Mariem en Sofie leggen contacten voor de selectie van hun onderzoekspopulatie à la snowball method (en dat in India!). We doen aangifte bij buitenlandse zaken. Dat moet nu als buitenlander. Wij zijn toeristen, want we hebben een toeristenvisum.
Een bollywood film 's avonds verzet onze gedachten. Chandrakant, Bharti en Suyzana vertalen de storyline. Achter ons moedigen Indiërs de acteurs aan.

Dag 10

Hoogste tijd om een Hindutempel te bezoeken. Heel de groep verplaatst zich naar Ranchi hill. Iedereen zet een Hennatatoe. Christelle wordt bestolen. Devanshi en Christelle doen aangifte. Een vrouw nam Christelle's geld en bankkaarten maar haar paspoort niet. Gelukkig! We gaan naar Madresahouse vlak naast XISS. Een plek waar we aan de drukte ontsnappen, bekomen, genieten van de wilde reusachtige planten (thuis hebben we de petieterige versie in bloempotten), van de eekhoorntjes, van grote mieren die hun achterste naar boven steken als schorpioenen (maar ons foppen ze niet), koeien, buffels, bloemen in bomen, kippen en landlopershonden, vlinders in alle kleuren: we kunnen er terug tegen! Dapper gaan we naar Jharcraft. Een door de overheid georganiseerde winkel. Jharcraft presenteert fier de ambachtelijke kunst, kleren, gebruiksvoorwerpen van de tribals. KNAL! BOEM! licht weg, ventilator uit. Suyzanna grijpt naar haar hart, Fabien gaat buiten een sigaretje rollen. Een brug verder vinden we electriciteit en koffie. We babbelen, luisteren, zijn een groep en dat kan al eens een uur of twee duren. Al slalommend tussen rikja's, auto's, motto's, voetgangers, vrachtwagens lopen Koen en Dominique terug. Als een voetballer met de bal aan de voet waarop iedere verdediger en middenvelder zich stort, banen we ons een weg naar XISS. Een reporter belt Devanshi. De diefstal komt in de krant. Dat allarmeert Fr. Ekka, de directeur van XISS. Hij telefoneert, nodigt mensen uit die ervoor zorgen dat dit geen staartje krijgt: 'damage control'. We zijn toeristen en willen zo weinig mogelijk aandacht trekken. Indische wijn, Kingfisher, lekker eten doet de dag vergeten.

Dag 11

Drie auto's, twee van Sanjay de man van 'save the forest movement' en een van Bharti, rijden ons diep de jungle binnen. Meteen verdwijnt de stad in een nevelig, glooiend, bezaaid met rijstvelden en bebost landschap. De adivasi onderweg zien ons als white faces met landgrabbing intenties. Gelukkig is Sanjay er. Hij introduceert ons als 'people with the same cause'. Een hele eer! De regen valt in dikke druppels veelvuldig neer. In het dorpshuis zetten we ons op het tapijt. Het dorp zet zich tussen, naast en rond ons. De mensen maken zich zorgen over de weg waarover wij reden. Die weg ligt er niet voor hen maar voor de aan en afvoer van kolen, machines en managers. Investeerders veranderen het dorp in een grote put waarin de mensen, de dieren en de jungle verdwijnen. Je mag de melk van de aarde drinken maar niet haar bloed! 'Zijn er bossen in België?' vragen de dorpsbewoners. Ja, in de Rupelsstreek bijvoorbeeld. Daar vechten de bewoners voor het behoud van de grootste long van Antwerpen. Spontaan applaus voor de Rupelstreek! En dat in een dorp op kleilagen in India. Stilaan zien we de verbondenheid van de mensen met het bos. De jungle geeft de dorpsbewoners medicijnen, vruchten, eten, hout, leem, water. Maar de ontbossing vreet aan het woud. Gelukkig planten de jongeren bomen om het grondwater op peil te houden. 'Vluchten jonge mensen niet naar de stad?' vragen we. 'We hebben de stad niet nodig in de jungle' is het antwoord. Stopt de plattelandsvlucht? We weten het niet, maar volgens de 'save the forest movement' wel. De regen stopt. Het dorpshoofd nodigt ons uit om bomen te planten: Mango tree Belgium, Papaver tree Belgium en Guava Belgium. De bomen herinneren aan onze ontmoeting die de dorpsbewoners doorgeven aan de volgende generatie. We voelen de pijn van het verlies van het dorp. Hopelijk helpt de forest rights act (zie dag 5). Is het niet tegen de gedwongen verplaatsing dan wel voor een gewongen plek aan de jungle. Liefst van al zien we mango tree Belgium groot worden. Een dappere dorpsbewoner catapulteert een slang uit een boom. We zetten ons in een lemen hut en eten kip, rijst, dalh, mango pickles en bamboe met onze rechterhand. Met een volle maag gaan we door de velden naar een vrouwencoöperatief aan de rivier. Info uitwisselen, Adivasi drum, dans, Fabien zingt 'pour un flirt avec toi', de groep neuriet een wals waarop Renaat en Dominique dansen, Mariem zet een Marokaanse dans in en neemt de drum over. Aan de rivier nemen we afscheid.

Dag 12

'Researchers don't feel the pain of people'. Lap! De waarheid doet zeer. 'They sit in their AC rooms and write'. Renaat, Koen, Sofie, Dominique, Sanjay en Alex luisteren naar Dayamani Barla. Dayamani Barla is een Domestic worker (een poetshulp) die opkwam tegen de bezetting van Arcelor Mittal. Dayamani kan de vraag van Renaat (délégué bij Arcelor Mittal Gent) beantwoorden: 'Hoe slagen dorpen erin Mittal buiten te houden?' Sanjay wil het antwoord van Dayamani sturen. 'No, Neej' zegt ze kordaat 'this one wants to know how we succeed'. Haha 'vastberadenheid' helpt alvast in de strijd tegen een staalgigant. Alles draait om informatie. Hoe exact, dat weten we niet, maar Dayamani kreeg de kaart van dorpen die moesten verdwijnen, te pakken. Misschien wel als poetshulp? In ieder geval moet de projectontwikkelaar de correcte informatie met de dorpsbewoners delen, dat is de wet. Dus deed Dyamani niets illegaals. De kaart zorgde voor paniek in de dorpen. Dit was het eerste cruciale moment van verzet. Een tweede cruciaal moment in de strijd tegen Mittal vond plaats tijdens de wereldwijde staalcrisis. Overal in de wereld staakten en betoogden Mittal werknemers voor het behoud van jobs en het nakomen van afspraken, zie ook https://www.youtube.com/watch?v=g5ZwVF-AoQs  of zoek Mittal Luik Anonymous op youtube. Dayamani schuift ons een pamflet toe: 'Mittal Down! Down!'. In dat pamflet staan de protesten over heel de wereld, van werknemers en inheemse volkeren tegen Mittal in 2012. Het pamflet heeft de beweging een grote boost gegeven. Iedereen weet nu dat Mittal zich niet aan zijn woord houdt. Met zo iemand wil niemand afspraken maken over land. De strijd was echter niet gestreden. Dayamani moest nog strijden tegen HET argument van de hele wereld: ONTWIKKELING. Ondanks het feit dat je met Mittal geen afspraken kan maken, gelooft het Noorden, het Westen en de Indische middenklasse plus regering dat Mittal voor ontwikkeling zorgt. 'Who's development?' is het antwoord van Dyamani. Dag 12 was een casus Mittal dag.

Dag 13

Dit wordt een zware dag. We bezoeken de koolmijnen rond Ranchi en displaced people. Tot hiertoe ontmoetten we oorspronkelijke mensen. Mensen in een warme gemeenschap leven en in harmonie met alles wat bougeert en leeft, zelfs XISS, zo zegt Devanshi, heeft de gezonde mentaliteit van een dorp. Op het bureau van de koolmijn echter, liegt een projectontwikkelaar zichzelf voor. Alle ontwikkelingsargumenten onder de noemer van energie braakt hij uit om de displacement van dorpen te rechtvaardigen en de natuur te vernietigen. Hij heeft last van oprispingen tijdens het spreken, zijn maag doet pijn. Mensen verplaatsen en biodiversiteit kapot maken, is een stressvolle job. Fabien meldt dat de jonge studenten het moeilijk hebben. Dominique probeert iedereen zo goed mogelijk voor te bereiden op het volgende bezoek. Moslimvrouwen ontvangen ons aan de rand van de mijn. 'Hadden we het geweten' zeggen ze 'we hadden NOOIT ons land verlaten' en 'Voor ons is het te laat, maar de jonge generatie studeert' 'De jongeren kunnen een andere toekomst hebben'. Wat een hoop, terwijl de mijn dagelijks de elektriciteitskabels van de geïmproviseerde gemeenschap doorknipt. Pesterijen omwille van expansiedrang. De délégués die nu voor de derde keer op rij een sterke vrouw ontmoeten, vragen zich af waar de mannen zijn? Een goede vraag, maar het antwoord erop vinden we niet. Fr. Alex suggereert om Dayamanis' echtgenoot te vragen waar de mannen zijn? Een goede tip en wie weet komt het antwoord ooit in dit verslag. We lunchen in een restaurant langs de weg in het koolmijn-gebied. Allemaal heel deprimerend maar het eten is zoals altijd super lekker. Daarna bezoeken we een plek die de overheid voorziet voor de verplaatste mensen. De plek is een plot om een huis te bouwen, maar geen jungle. Is dat land om land? Neen, want met de jungle verdienen mensen 80Rs per kilo Mahua om maar iets te zeggen. Dit terwijl de mijn geen jobs voorziet.

Op XISS is het feest. Een verjaardag brengt 50 paters samen. Fr. Ekka loopt de voeten onder zijn lijf. Wij zingen 'Lang zal hij leven' uit volle borst. De laatste avond van de délégués. Morgen vertrekken ze naar Delhi voor hun vlucht naar België.

Dag 14

Om 14u20 vertrekt het vliegtuig naar Delhi. De délégués hebben nog een hele voormiddag voor een interactie met 250 studenten in het auditorium van XISS. Spannend, een gesprek tussen vakbondsdélégués en studenten HRM, Finance en Marketing. Fabien bereidt het gedeelte over vakbonden in België voor, terwijl iedereen zwoegt op het Engels om het doel van hun bezoek te verwoorden. De poetshulp moet de sleutels hebben om de kamers een flinke beurt te geven. 'Moet dat nu' panikeert Renaat 'Ons bed ligt vol, we moeten nog inpakken'. In India moet alles tegelijkertijd. De spanning stijgt. Fr. Ekka, de directeur van het Instituut loopt met emmers water rond en helpt de poetsers. Het auditorium staat klaar voor Independence Day morgen, maar moet nu plots dienst doen voor een colloquium. Heerlijk Indisch gekrioel. 'Come, come' de lieve gebiedende toon van Fr. Ekka die door iedereen altijd wordt gehoorzaamd. Wat een volk! De délégués trekken wit weg. Behalve Fabien. Fabien vertelt met zijn rustige New Orleans jazz lage stem over vakbonden in België. Veel geknikkebol in de zaal. De studenten zijn mee. Ze zien de globale waarde keten voor hun ogen in de verhalen van de Mittal en IKEA délégués. Délégués uit Mittal en IKEA zijn een bijzondere diersoort. Soms komen ze ook in India voor maar niet al te veel. En plus, spreken de délégués met hun buik. Een stijl die de studenten appreciëren. Ook de professoren laten zich beroeren en herhaaldelijk barst een applaus los. Suyzanne spreekt gevat, huishulp wordt zowel in België als in India niet als arbeid gezien dus hoe ga je ons organiseren? Zulke uitspraken raken het publiek. Ofwel zijn de studenten verwant aan domestic workers ofwel hebben ze domestic workers. Fabien prijst het verzet in Jharkhand en de verbondenheid met de natuur. Hij vertelt over een nieuw inzicht: het leven van mensen: hun gewoontes, hun lemen huizen, hun waterhuishouden, hun jungle mag niet kapot en moet mee in de zorg voor mensen in de globale waarde keten. Een laatste technische vraag in sociale dialoog passeert. De délégués moeten vertrekken. 'Pic, pic' horen we. Studenten stormen het podium achter ons op. Smartphones worden uitgewisseld en in een mum van tijd creëert ons publiek het volgende beeld... Bye, bye!

                                                       

Day 15

“Hello..Hello..testing..testing..1,2,3”

It is India’s 73rd Independence Day as well as the Rakshabandhan festival. We wake up to the sounds of Independence Day preparations at XISS. Our preparations for this day, Indian clothes, earrings are well worth it. The campus is decorated with Saffron, White and Green ribbons, balloons and paper cranes. The programme begins sharp at 8 AM. Speeches are followed by hoisting of the flag, releasing pigeons and balloons and singing of the national anthem. We are welcomed at the XISS auditorium for an hour-long performance by marketing students. It is replete with colours, cultural performances and a street play (on the stage) asking the question “Is India still free?”. The play tackles difficult contemporary issues such as discrimination based on caste and religion, mob-justice in inter-caste marriages, female infanticide, harassment of people belonging to certain states- Punjab, North Eastern States, Bihar and Kerela, sexual harassment and sexual violence. It ends with a hopeful message and a call for a pledge by the youth to lead the change. The breakfast buffet is sumptuous! We enjoy delicacies like laddus, gulab jamuns and kachori. The discussion on the table is about Belgian national day celebrations. Why don’t we celebrate it with as much fanfare? Another topic to research. XISS organises Independence Day celebrations for street children, the differently abled and for villages and villagers who accommodate their students when they work on their field research. We have an open invitation to accompany the students and staff. Joke, Mariem, Sofie and Flore join them at St. Michael’s school for the blind and return highly impressed with the talent presented there, as well as some catchy Independence Day tunes. It is a rest day for us today, a good time to mull over research methodologies. We discover a restaurant with delicious food and spicy mushrooms! Flore’s laptop has crashed, and she is trying to find a repair shop. Please, let it not be water damage! Meanwhile, the delegates are enjoying Mughal architecture in Delhi at Humayun’s tomb and Qutub Minar and preparing for their long flight back home. At XISS, tonight, is a Bollywood movie night, perfect for a day like this- Rang de Basanti (colour it saffron). The colour of henna on our hands grows darker.

Day 16

After breakfast, Maya leaves for her internship at HLRN and Flore for an interview with the domestic workers movement. The rest of us work at the XISS Cafeteria. XISS is hosting a Corporate Social Responsibility Conclave and we’re invited. More planning about the remaining two weeks in Ranchi follows. More interviews are scheduled and a thank you dinner for all mentors and helpful professors at XISS is planned. Mariem shares an interesting conversation about caste that she had with a brahman. We talk about the current state of civil liberties in Jharkhand over lunch. The case of the widely reported arrests of activists in 2018 hangs in the air and has a chilling effect on other activists. After lunch, Dominique, Flore, Mariem and Devanshi go on a basketball hunt in a private garden and find one! “Het is echt lang geleden!” We can warm up a bit before it starts raining and we must stop but the rain doesn’t stop kids in the field next to us from playing football with naked feet. It’s the last day of Maya’s stay in Jharkhand and tomorrow she will leave for Delhi to begin her classes at NLUD. The delegates have safely arrived in Belgium. We have an invitation from Priya for dinner at a nice chic restaurant. It is a delight to meet Priya, once a captain in the Indian army and now a Zoology professor at Xavier’s Institute. The food and drinks are delicious, and the conversation is stimulating. A pianist plays familiar tunes in the background. We want to stay out a bit longer but, the restaurant closes by 11. We’re back at XISS for a long restful night.

Day 17

We decided to skip breakfast last night and woke up late this morning. Dominique and Devanshi have an interesting conversation over breakfast with Prof. Bhagat, about a sanitation project he worked on in the tribal villages that we visited a few days ago. Universal access of sanitation services looks like a myth in the absence of water in the toilets constructed by the states. The cultural appropriateness and safe access of these services is also lacking. The topic of safe access to sanitation leads to sexual harassment cases in tribal areas and there are multiple versions of stories such as the Pathalgudi rape incident. The existence of multiple versions of facts is not surprising. Prof. Bhagat also introduces us to a student who can translate a text of activist Dayamani Bhagat titled “The truth about religious conversions in Jharkhand” from Hindi to English. The text speaks about Missionary work in Jharkhand, religious conversions of tribal, the tribal religion of Sarnaism, the constitutional protections for tribals and the history of the tribal movement in Jharkhand. It will be very useful for us and for the activist if we make it accessible in English. We will visit Ms. Barla to ask her permission. Flore and Sofie have discovered PACES Crafts, a cooperative run by a Belgian entrepreneur Indira Cox. Cox is working with tribal women in a handicrafts workshop that produces handlooms. The initiative is the third of its kind. Similar initiatives were launched in Peru and Kenya. The production unit is based in Rampur and is supported by the Jaan trust and by Belgian development cooperation. Flore and Sofie spend the afternoon interviewing Indira Cox for their research. They share that it is a self-sustained initiative and are impressed that something like this is possible. Back at XISS, Joke is working on finding a way to visit two villages, 155 and 76 kms away from Ranchi, that are useful for her research. At her internship, she has to study many cases on cow lynchings, more than her required assignment. Mariem has identified the population for her empirical study. She can interview four people today evening and has scheduled 5 more interviews for tomorrow. It seems that her study has been kickstarted and her interviewees will easily ‘snowball’ to 20 (and most likely, more) that is her targeted number. Maya, Joke, Devanshi and Dominique play basketball again and are joined by Elizabeth and her young daughters. They live in front of the basketball court and are happy to join us. Can we hope for a full team by the end of our stay? Today’s game is intensive as coach Dominique teaches us some tricks. In addition to passing the ball around the field, we have to be careful not to step in the cow dung on the field. Joke, Maya and Dominique return with red faces after all the exercise. The guard at XISS is concerned. “It is normal for white faces to turn red after sport”, we explain. We’re fine. Maya is escorted to the railway station by Father Alex. We are well taken care of. In the evening, Priya takes Joke, Sofie, Flore, Devanshi and Dominique to Kanke Dam, a reservoir that has been converted into a tourist attraction. Flore, Sofie and Joke are constantly asked for photos and they oblige. It’s better to be asked for consent first but it isn’t always the case. Joke finally has an answer to her question- Can a reservoir also called a dam in India? Yes. The dam is fitted with a water-filtration system that supplies clean water to the city. We have dinner with Priya and Father Alex at XISS. Memories of Independence Day resurface. Father Alex tells us that he visited four sites that day and presided over the celebrations. He tells us about the social work that is part of the curriculum at XISS. His students tell him that they gain more from these experiences than they invest. The students want to do something similar in Belgium. They propose that we celebrate the Social Security Day on 28th April in Belgium in a similar fashion as Independence Day in India. A message on our whats app group: “De Socialezekerheidsdag. Dan is het sociale pact ondertekend. Wij hebben beslist dit te vieren nadat we Independance day zagen in India. Wie feest er mee?”

Day 18

We are smack in the middle of the monsoon season in Ranchi. Plans to visit the Pathratu dam have been cancelled. We decide to stay in and work. The kitchen staff is kind enough to accommodate us for lunch. Mariem goes ahead with her interviews on the perception of caste amongst students in educational institutions. Joke is almost finished with her internship report on cow slaughter lynching cases. Flore might need to change her research questions after five exploratory interviews. So far, it seems that the domestic workers movement does not use International Law at all. She might need to adopt another methodology and perhaps another research question. The rest of us continue to work on our reports and transcriptions throughout the day. The playground is slippery, but we manage to jog a bit. The rain has caused disruptions in electricity and internet and mobile network connections. It’s time to switch to books. Devanshi and Dominique take a break to visit Jharcraft- a state owned store that sells local handicrafts and handlooms. While billing is in process, a person who’s introduced as “an opinionated friend of the cashier” asks us where we come from. Belgium. He refers to another ‘madam’ who is a Belgian and speaks excellent Hindi. He refers to PACES Crafts by Indira Cox, the same entrepreneur Sofie and Mariem had interviewed yesterday. He says some workers from his village work at PACES crafts, but he doesn’t think the wages are good. Upon enquiring, he says they work 10 AM to 6 PM and receive 8,000-10,000 per month. They make samples on woollen cloth and send these samples abroad. He says the case is the same with Jharcraft. “Who gets good money these days?”, he asks. The lesson by prof. Sophy at NLU springs to mind. The state calculations of minimum wage are so low that even when they are being paid, the amount is not enough to meet the basic needs of workers. Back at XISS, Sofie, Flore, Mariem and Joke persist with their work. Thankfully, electricity is back and the WIFI is working again. At 7:30 we are invited to Priya’s home for dinner. We are treated to a three-course meal served with remarkable hospitality- kaas croquets, fritjes en a pintje. We feel at home.         

Day 19

It is a promising sunny day. After breakfast, Joke leaves for her internship and Mariem and Sofie prepare for their interviews at Xavier’s college. Flore and Devanshi have an appointment with three ‘Animators’ of the Domestic Workers movement. An Animator’s job is to work with groups of domestic workers to spread awareness about their rights and the role of the union in resolving their problems. When Flore asks about their strategy for demanding recognition of domestic work as work from the Jharkhand government, their response comes as a pleasant surprise. In the absence of domestic legislation defining domestic work, they used the ILO Convention 169! They give Flore a booklet which has information on how they can use this Convention. The rest of their story is as impressive. They consider the definition of their work on hourly basis to be unfair. Each person works at their own speed, they say. Therefore, they have prepared a rate card which specifies the tasks such as cleaning, cooking, dusting, etc, along with the number of times the employer wants these tasks done and the number of people that the worker must perform these functions for. They demand to be paid according to the tasks rather than the hours. The state of Jharkhand has notified minimum wages for domestic workers and these rates correspond with the state’s notification. The rate card mentions that these rates are adjusted for inflation every year. Flore is invited to attend a meeting of the animators with a group of domestic workers in a slum nearby. We say goodbye and promise to meet them after lunch. Today, lunch is at the cafeteria of Xaviers college, courtesy of Bharti, the head of the Zoology department at the college. To meet her, one must pass through specimens of several organisms and samples of human skulls. Slightly morbid but, as she says, zoology is everywhere, even in non-living parts of the ecosystem. 15000 students walk the halls of Xaviers college every day and the staff divide their time between morning (starting at 6:50 AM) and evening batches. After lunch, Mariem and Sofie stay back at the college to conduct some more interviews. Mariem can conduct a focus group discussion with 30 students! Sofie can interview two environmental experts who have excellent insight on the problems with reconciling ecological and economic development in Jharkhand. Flore and Devanshi observe a meeting of one of the animators with her group of domestic workers. It is a good opportunity for a focus group discussion on Flore’s questionnaire. Animator Reena tells us about the different schemes the government has, that apply to domestic workers- A medical insurance of up to 5 lakhs (approx. 6500 euros) in any hospital, life insurance, a scholarship for the first two children of the domestic worker and maternity benefits. The women tell us about the changes in their perception of work and their way of working after joining the union. There is strength in numbers. However, their bargaining power is reduced due to the easy availability of replacements to the employers and the lack of valuation of tenure. Reena is prepared for such situations and offers strategies that the workers can use to deal with the problem of easy replacements. There is a need for even more solidarity amongst the workers to counter this issue. Back at Xavier’s college, Mariem is invited to a dinner with the students she interviewed. She is impressed with the intelligence of several students she talked to and the answers give her a deeper understanding on Scheduled Tribes. Better still, the students offer to connect her to some of their friends in other states with whom she can have telephonic interviews. Caste is a sensitive issue and can be stressful but Mariem has positive references from her interviewees. At XISS, Joke is back from her internship after an unlucky day- a visit to the court was expected but the permissions haven’t come through yet, her white shirt has a coffee stain, her lunch came without any cutlery, her mobile internet connection was uncooperative, and her mentor expects a first draft of her internship report tomorrow. A coffee break after a long walk to Café Coffee Day brings some energy back. She decides to stay in and work further. Today, we have an invitation from Gurbir and Aakash for dinner at Ranchi Club. Gurbir and Aakash are two of the five students who received a USOS scholarship to attend HR4DEV, a two-week introductory course on Human Rights for Development hosted by KU Leuven in 2015. It is a reunion with old friends for Devanshi who also attended HR4DEV 2015. After finishing their post-graduate diploma from XISS, Gurbir and Aakash worked in the social sector for two years before they quit. Gurbir is now a businessman based in Ranchi and Aakash has decided to pursue further studies at University of Sussex, U.K. this year. Our conversations with them shine a light on various topics, from the global supply chain in Jharkhand (we know!), to spirituality and religion, to the concepts of arranged marriage and inter-caste marriage. It has been a long day. We head back to XISS at 11.00 PM.

Day 20

The rhythm continues. After breakfast, Joke leaves for her internship and Mariem and Sofie go to meet Sanjay in his role as the environmentalist. He takes them to the University of Ranchi where they can meet the head of the department of geology, also an environmentalist and an expert on climate change. “Geology and Environmental Economics is the same”, he tells them. Sofie has an interview with the geologist. After further discussions with the professor, they plan to interview Sanjay in the evening. Instead they learn more about indigenous peoples rights in Ranchi in a melange of other topics. The interview is still pending. Mariem’s phone crashes and yet another adventure follows. The Xiomi model hasn’t been introduced in India yet so they do not have the right parts. She comes back with a new Samsung model. Flore is on the search for more animators in other cities of Jharkhand and finds two in Bokaro and one in Jamshedpur. A trip to these cities is saved as she finds out that all animators will be coming to Ranchi for a monthly staff meeting next Sunday. While she cannot attend the meeting, she can interview some people before the meeting. We go for lunch at the Cafetaria of Xavier’s college with Bharti. She introduces us to Prof. B.K. Sinha, the mentor of the department of sociology. We arrange an interaction with his students for 26th August, where Joke, Flore, Mariem and Sofie can present their research. Dominique joins Bharti for an exhibition on herbal medicines that has been prepared by Bharti’s students and is offered to “try-out” a herbal concoction for pain, that is made out of peanuts. “That actually does something!”, she tells us later. Joke has another assignment about compensatory afforestation and she also wants to prepare for her upcoming exams. Flore has a meeting with Sr. Jemma Toppo, the coordinator of the Domestic Workers Welfare Trust in Jharkhand. She has an interview scheduled with her for tomorrow. She has also contacted the National Domestic Workers Movement office in Mumbai and scheduled another interview. We have dinner at the XISS cafeteria. Fritjes for appetisers again! Awesome.

Day 21 

A good breakfast leads to good conversations and the day is well begun. “Do we act on instincts or are we completely socialised?” asks Mariem. Each of us dwells on the question. Mariem thinks that we do not act on instincts but instead are socialised to behave a certain way and Dominique thinks we also act on instincts. Every decision we take is determined by socialisation, rationality as well as instinct. Whether one goes by rationality or convention or takes a risk is an individual decision and socialisation. Joke remembers a study she read on how rationality is favoured over instincts or emotions because the former was considered to be a masculine construct and the latter, a feminine one. “Caste is also based on rationality”, says Sofie. Dominique distinguishes rationality from constructed rationality. If caste is a constructed reality, so is religion and gender, concludes Devanshi. “People like to put things in categories”, says Sofie. Meanwhile, Flore leaves for an interview with Sr. Jemma and Joke leaves for her internship. Joke’s mentor has many court appearances scheduled this month. This gives her some time to focus on her exam preparations. Mariem is trying to change the date on her flight so she can extend her stay in India. The bucket list of must-go places has only expanded after 20 days of being in India. She sends a mail to the travel agency, and another…yet another… but no clear answer. Today she calls the airline herself and voila… she can extend her stay with no extra cost! There is another exciting news… “The famous economist you wanted to meet in Delhi is sitting at the reception, reading a newspaper,” Mariem tells Devanshi. We go into the hall and peep at him. It is indeed Jean Dreze! A Indian development economist of Belgian origin who has worked extensively on the right to food, rural employment, social security in the unorganised sector, amongst other topics. This is the second time we’ve crossed paths on this trip, the first being at the book discussion on Ambedkar cartoons in Delhi. Devanshi waits in the hall thinking of the ‘perfect’ conversation starter. Dominique comes to the rescue and introduces us. Phew! They said we would never meet Dreze (even though he lives in Ranchi). We met him. Twice. Onwards with our own research… but wait…a visit to the bookstore first. Flore, Sofie, Devanshi and Mariem head to the Oxford book store. We return with a big load of books that will definitely burden our internal flight. Our collective summer reading list is enriched by Rumi, Roald Dahl, Sarmila Bose, Arvind Adiga, Devdutt Pattanaik, P. Sainath, Ramchandra Guha, Savi Sharma, Dale Carnegie and Robin Sharma. In the evening we are invited for dinner with Bharti and her sister Arti at Green Acres. We have an amazing view of the runway and watch a couple of planes take off. We will be taking one of these in just seven days.

Day 22

At breakfast, we discuss the progress of our research so far. With only a week left in Ranchi, it is time to plan well so we can make the most of these days. Flore reviews the list of her interviewees and deliberates how to proceed. Her interviews with the animators were useful. She understands the complexity of her research question and she wants to talk to more persons engaged with the domestic workers movement in Jharkhand. Mariem has an updated methodology. Devanshi connected her to some students from NLU that she studied with and Mariem has gathered contacts from students in Ranchi after visiting several higher education institutions. In Jharkhand all her interviewees belong to scheduled tribes and so far, her respondents do not report experience with discrimination or difficulties availing reservations. Delhi, being a metropolitan city, tells a different tale. This makes a comparison possible. Today, she has an interview scheduled with a professor of sociology who can help her find some students to interview. The interaction between the professor, a person of a higher caste than the student who belongs to a scheduled tribe is illuminating. The student is instructed to make time for the interview ‘now’. She ‘must’ answer questions on whether professors can discriminate amongst students on the basis of their tribal status, in front of a professor. She ‘must’ take care of Mariem and ensure that she reaches home safely. This displays the superiority of caste-holders towards the casteless tribes. The unfairness of the “constructed reality” of caste can take a toll on the researcher as well… Meanwhile, Joke, Sofie and Dominique visit Sanjay, the expert on environment conservation and tribal rights in Jharkhand. Sofie and Joke take their interview that lasts two and a half hours! According to this expert, economic development and ecological development cannot go hand-in-hand in Jharkhand. Conservation of the environment demands a radical shift in priorities of the state and its understanding of development. Sanjay inspires Joke to research on methods to create water reservoirs in Jharkhand that do not hinge on displacement of tribals, e.g. smaller hydel projects along the rivers instead of big ones. It seems that there is nothing eminent about the use of eminent domain doctrine in Jharkhand. After meeting Sanjay, Sofie joins Flore to a hotel where Sofie wants to learn about the manager’s perspective on tourism in Jharkhand. The question “Can I speak to the manager?” from two foreign faces is treated with suspicion. “Five men in suits” interrogate Sofie and Flore. No interview is granted. This is an unnerving experience, unlike what they’ve faced so far in India. After an intervention by Fr. Alex, Dominique and Priya, a member of the hotel who has a good relationship with the staff, Sofie is reassured and given an appointment for an interview next week. 

Day 23

Today India celebrates Janmashtmi, the birthday of the Hindu god Krishna. Mariem, Sofie and Flore are invited to go shopping with Bharti and Arti. They’re happy to share the appreciation for saris and assist the students with the shopping. Mariem explains that there is a high demand for saris in the Moroccan community in Belgium as they can be beautifully repurposed as dresses. Mariem and Arti discuss ideas for starting an enterprise that imports fabric from India to sell in Antwerp! Done. Next year Arti is coming to Belgium and perhaps the idea will develop further then. Mariem discovers many similarities between Indian and Moroccan cultures, similar styles of clothes, food, the concept of arranged marriages and similar inter-personal dynamics. We all meet at the basketball field after lunch. It is a big group today as we are also joined by our friends Olive, aged 5 and Odel, aged 7. After practicing some basketball, we try playing the Indian sport kabaddi with Odel as our coach. We are divided in two teams A and B and we stand on two sides of a line. One person from team A needs to go over to the side of team B while repeating the word kabaddi. They must tag a person on team B and try to return to their side of the line without getting caught. As soon as the member from team A tags a person from team B, all members from team B have a chance to catch this member of team A before they return to their side.  If the person from team A is caught by any member of team B during this escape, they’re out of the game and team B gets a point and if not, the person tagged from team B is out of the game and team A gets a point. This is kabaddi-lite as the field is too slippery from the rain for fast moves and it starts raining after two demo games. When we return to XISS, Mariem has more interviews scheduled. Many of these are short as her interviewees (thankfully) do not have experiences with discrimination to share or do not look at such instances critically. Sometimes, when Mariem gives them examples of unequal treatment, they mention similar instances they’ve faced. After interviews, Mariem, Flore and Sofie go out again. At the crossroad neat XISS, there is a structure, a pandal, set up for Janmashtmi celebrations. There are performances by kids dressed up as Krishna and Goddess Radha. Mariem, Sofie and Flore are curious about the celebration and join the crowd to watch. Next thing they know, they’re invited on the stage, introduced to the crowd (in Hindi), felicitated with a holy scarf, given roses and a seat at the stage, a VIP arena to watch the performances. What follows next is bewildering and at the same time hilarious. They have a photoshoot with several kids and other “VIPs” and are invited to join the dance performances. They find it strange that they are given this level of attention, even when they do not know much about the festival and the meaning of the festivities. A woman partaking in the celebrations tries to explain but it is difficult to hear her because of the music. At dinner, Devanshi, Dominique and Fr. Alex explain that Indians love to share their culture and are happy when tourists take an interest. The hospitality is also due to the “Guest is God” philosophy, ingrained in the Indian culture and later picked up by the central government as the slogan for Incredible India tourism campaign. At dinner, we are also introduced to Juliet, a Nehru-Fulbright scholar from USA who will spend the next year at XISS studying alcoholism and drug addiction and its impact on families. This is her fourth time in India and she already speaks Hindi. It is good for both Juliet and our group to exchange experiences of being in India.

Day 24

This morning Flore and Sofie are guests at Joke’s internship office, HRLN. HRLN is conducting a monthly meeting with paralegals from different districts in Ranchi. The meeting is about common legal issues that arise as well as training on filling out forms to start a civil or criminal procedure. The meeting is mostly in Hindi except an odd presentation about lynching of women over witchcraft allegations in Jharkhand. Flore and Sofie are also able to build contacts for further knowledge on their respective research questions. One of the advocates at HRLN is an environmentalist and is willing to help Sofie with her research by agreeing to be interviewed. Following HRLN, Sofie, Mariem and Flore visit PACES crafts for another meeting with Ms. Indra Cox. It is a busy day for the group as the students have more interviews scheduled in the afternoon and in the evening. Dominique spends the day at a Corporate Social Responsibility Conclave hosted by XISS. Companies in India with a net worth of more than ₹5 billion or turnover of ₹10 billion or net profit of ₹5 million or more are compulsorily required to spend two percent of their average profit of previous three years in designated CSR activities. In July an amendment was introduced to the CSR rules imposing criminal penalties on the directors of the company in case these rules were not complied with. Yesterday on 23rd August, the finance minister introduced a “stimulus package” removing these criminal penalties but retaining the civil penalties for violation of CSR Rules. The conclave reflected on the ways CSR projects are implemented as well as the influence of hard law and soft law on the CSR spending of companies. After the conference, Dominique, Devanshi and Joke go out for coffee and some more book shopping. We had dinner at XISS with Fr. Alex and Juliet. A productive day warrants a drink and a dance, and the nearest pub is only a kilometre away. Some deafening music and a couple of drinks later, we’re back on campus.