Onderzoeksmissie

De onderzoeksgroep Grammar and Pragmatics (GaP) sluit zich aan bij de algemene aandacht voor taal in gebruik die het onderzoek binnen het Departement Taalkunde kenmerkt en verenigt met name onderzoekers met een gedeelde interesse voor de studie van (talige) betekenis, in al haar verschijningsvormen. Uitgangspunt van het binnen GaP verrichte onderzoek is de veronderstelling dat grammaticale kennis (en talig gedrag in het algemeen) opgebouwd wordt door ervaring, door contact met reëel taalgebruik en blootstelling aan interactie, en daarom ook vanuit een usage-based perspectief moet worden geanalyseerd. Dit vertaalt zich concreet in het belang dat gehecht wordt aan gesitueerd taalgebruik in specifieke contexten, veelal in de vorm van corpusanalyse en etnografisch onderzoek.

Het onderzoek naar betekenis in grammaticale categorieën is functioneel-cognitief georiënteerd en focust op gebruiken van verbale en nominale (morfo-)syntactische constructies zoals passief- en focusconstructies, modale, evidentiële en miratieve constructies, tijd en aspect en insubordinatie. Hierbij worden onder meer processen van grammaticalisering en constructionalisering onderzocht op basis van hedendaagse en historische corpora. Het cognitief-functionele perspectief betekent verder dat cognitieve mechanismen (schematisering, priming, analogische relaties) als belangrijke verklaringsfactoren worden beschouwd en dat ervan wordt uitgaan dat grammatica op een cruciale manier is ingebed in de communicatieve functie van taal, m.a.w. het product is van communicatie tussen mensen.

Het pragmatische onderzoek streeft naar theorievorming binnen de taalkundige pragmatiek: de ontwikkeling van een coherent kader dat de diverse invalshoeken integreert van waaruit talige kennis en taalgebruik kunnen worden benaderd. Belangrijke kernwoorden in dit verband zijn interdisciplinariteit en de aandacht voor ‘real life’-contexten. Naast theorievorming staat onderzoek naar interculturele en internationale communicatie, taal en ideologie, taal en instellingen en discursieve praktijken in meertalige omgevingen centraal.