Veerkrachtige dorpen

De veerkracht van dorpen staat onder druk door uitdagingen zoals vergrijzing, klimaatverandering, armoede, de energietransitie, het verminderde aanbod aan basisvoorzieningen,… In deze studie wordt onderzocht hoe de provincie  Antwerpen gemeenten kan ondersteunen om dorpen veerkrachtiger te maken. De resultaten van de studie worden geïntegreerd in het recent opgestarte dorpenbeleid van de provincie.

Het theoretisch kader van de studie is gebaseerd op de socio-ecologische definitie van veerkracht en bekijkt het dorp als een systeem dat al dan niet kwetsbaar is voor uitdagingen en al dan niet de adaptieve capaciteit heeft om gepast met de uitdagingen om te gaan. Op basis van het theoretisch kader worden twee instrumenten ontwikkeld die de provincie kan inzetten tijdens trajecten met dorpen: de dorpenmonitor en het inspiratieboek. De dorpenmonitor meet voor de indicatoren van 11 uitdagingen hoe de dorpen in het pilootgebied rond Mechelen en de Merode er voor staan. De resultaten van de monitor vormen het startpunt voor een onderbouwde participatie. Daarnaast verzamelde het onderzoeksteam best practices van veerkrachtige dorpen in binnen- en buitenland en bundelde deze in een boek. Dit inspiratieboek wordt ingezet tijdens workshops met lokale besturen, dorpsbewoners etc om een kijk te bieden op hoe andere dorpen het doen en wat daaruit geleerd kan worden. 

Onderzoeker(s)Kato Allaert, Maarten Van Acker, Tom Coppens
Opdrachtgever(s): Provincie Antwerpen
Periode: 2016 - 2018


Theoretisch kader rond veerkracht van een dorp
 



De dorpenmonitor: resultaten van het dorp Mariekerke in Bornem
 



Het inspiratieboek: projectfiche van de Buurtkar