Ondergronds ruimtereizen

Ondergronds ruimtereizen

Onze studenten en onderzoekers denken anders. Doen anders. De universiteit zo al bekeken?

Universiteit Antwerpen werkt mee aan de mogelijke bouw van de Einstein Telescoop op het drielandenpunt tussen België, Nederland en Duitsland. 

Het plan: ondergronds een gigantische infrastructuur bouwen om zwaartekrachtgolven te bestuderen.

Als een steen in een vijver

Ooit al van zwaartekrachtgolven gehoord? Dat zijn golven in de kromming van de ruimtetijd. Vergelijk het met de rimpelingen op het water wanneer je een steen in een vijver gooit. De meest waarschijnlijke oorzaak van zulke zwaartekrachtgolven zijn samensmeltende neutronensterren.

Wanneer neutronensterren als tweeling voorkomen, draaien ze in een spiraal naar elkaar toe. Met aan het einde een enorme knal. Dat is dus de spreekwoordelijke steen in de vijver, die voor de zwaartekrachtgolven zorgt. Hetzelfde gebeurt trouwens ook soms met twee zwarte gaten, maar dan is de klap nóg krachtiger.

Moeilijk te meten

Omdat zwaartekrachtgolven zo krachtig zijn, kunnen we ze vanop een immense afstand detecteren. Dat gebeurde voor het eerst in 2015, of 99 jaar nadat Albert Einstein het bestaan van de golven voorspeld had in zijn relativiteitstheorie.

Die golven meten blijft wel ongelooflijk moeilijk. Dat komt omdat de afstandsmeting onbegrijpelijk klein is: zo’n één tienduizendste van een proton. Vandaag nemen we slechts om de paar dagen een zwaartekrachtgolf waar.

Maar ondertussen laten de belangrijkste astrofysici ter wereld er geen twijfel over bestaan: zwaartekrachtgolven zijn dé sleutel tot de geheimen van ons universum. We moeten dus op zoek naar nieuwe manieren om ze beter te observeren…

30 kilometer lang, 270 meter diep

Telescopen die zwaartekrachtgolven meten, zijn anders dan die om sterren te observeren. Het zijn geen gigantische verrekijkers, maar ondergrondse installaties met heel precieze lasers. Dat ondergrondse is belangrijk: zo kunnen we natuurlijke en door de mens veroorzaakte trillingen onderdrukken.

Europa wil binnenkort een gigantische nieuwe telescoop bouwen: de Einstein Telescoop. Een driehoekig tunnelcomplex van 30 kilometer lang, 270 meter onder de grond. Elk van de hoekpunten is een meetstation, uitgerust met haarscherpe lasers.

De Einstein Telescoop wordt een gigantische, ondergrondse constructie

Het donkere heelal, gezien vanuit België

Universiteit Antwerpen werkt mee aan een dossier om de Einstein Telescoop te bouwen op het drielandenpunt tussen België, Nederland en Duitsland. Maar er is nog een kaper op de kust: ook Sardinië is kandidaat om de telescoop te bouwen.

Als alles goed gaat, kan de bouw van de telescoop in 2026 van start gaan. In 2032 zouden dan de observaties kunnen beginnen. De Einstein Telescoop zal dagelijks duizenden samensmeltingen van neutronensterren detecteren.

Meer zelfs: behalve neutronensterren, kunnen we met de telescoop ook de fysica van zwarte gaten bestuderen. We kunnen straks veel verder en vroeger in ons heelal kijken, tot het moment vlak na de oerknal.

Meer weten over deze studie?
Duik zelf in dit academisch onderzoek

Verblijf in de ruimte verandert je hersenen voor langere tijd

Je moet nog even wachten op de Einstein Telescoop. Maar wil je toch al meer weten over ruimtereizen? Of meer bepaald wat er gebeurt in de breinen van astronauten? Ontdek hoe een verblijf in de ruimte je hersenen voor een langere tijd verandert

Leer zelf de dingen anders bekijken

Interesse in fysica, wiskunde en wetenschappen? Zoek een opleiding die bij je past