De kruisbestuiving tussen kinderrechten en mensenrechten op het domein van economische, sociale en culturele rechten

Date: 3 June 2015

Venue: Universiteit Antwerpen Stadscampus, Promotiezaal Grauwzusters - Lange Sint-Annastraat 7 - 2000 Antwerpen

Time: 5:00 PM

PhD candidate: Julie Ryngaert

Principal investigator: Prof. dr. Wouter Vandenhole

Short description: Doctoraatsverdediging Julie Ryngaert - Faculteit Rechten



Abstract

Kinderrechten zijn fundamenteel als mensenrechten te beschouwen. Niettegenstaande die fundamentele verbondenheid van (het recht van) de kinderrechten en mensenrechten, zijn beide uitgegroeid tot twee aparte onderzoeksdomeinen, elk met een eigen conceptueel kader. Beide kaders waren tot dusver nog niet grondig en systematisch met elkaar in verband gebracht.

Het proefschrift beoogt de kloof tussen de huidige conceptuele analysekaders gedeeltelijk te dichten, en een aantal bruggen te slaan tussen beide. Het onderzoekt of en hoe de conceptuele analysekaders onderliggend aan de kinderrechten en mensenrechten elkaar maximaal kunnen verrijken (kruisbestuiving). De aandacht gaat hierbij voornamelijk naar economische, sociale en culturele rechten.Daartoe werd vooreerst de eigenheid van beide kaders in kaart gebracht en geanalyseerd. Beide kaders zijn elk afzonderlijk behoorlijk goed uitgeklaard.

Vervolgens werd er op zoek gegaan naar de huidige en potentiële meerwaarde van conceptuele ontwikkelingen inzake kinderrechten voor mensenrechten en vice versa. De mogelijke bijdrage van mensenrechten aan kinderrechten is gesitueerd in de concepten van progressieve realisatie, minimale kernverplichtingen en de drievoudige typologie van verplichtingen. De mogelijke bijdrage van kinderrechten aan mensenrechten kan gevonden worden in het concept van algemene beginselen, het concept van het belang van het kind en het kwetsbaarheidsconcept.

De belangrijkste bevinding is dat beide kaders elkaar naar huidig recht niet maximaal verrijken. Vaak is er helemaal geen sprake van kruisbestuiving, maar eerder van een “isolatie” van het conceptuele kader. Soms blijkt er sprake te zijn van een 'integratie'. Isolatie en integratie kunnen minstens op twee niveaus gesitueerd worden: terminologisch en inhoudelijk. Bovendien kan de integratie-isolatieanalyse op twee assen plaatsvinden: naar huidig recht ('descriptieve benadering') en hoe het naar de mening van de auteur zou moeten zijn ('prescriptieve benadering').

Tot slot werd de potentiële kruisbestuiving van verschillende concepten onderzocht voor specifieke rechten van een specifieke groep, namelijk de economische, sociale en culturele rechten van documentloze (minderjarige en meerderjarige) vreemdelingen. De belangrijkste bevinding is dat deze concepten geen of onvoldoende ingang vonden in de rechtspraak over documentloze vreemdelingen, maar zowel op terminologisch als inhoudelijk vlak wel degelijk een bijdrage kunnen leveren.

Dit proefschrift betreft een klassiek rechtswetenschappelijk onderzoek op basis van een literatuurstudie en rechtspraakanalyse. De aandacht gaat hierbij uit naar de rechtspraak binnen de Verenigde Naties en de Raad van Europa.