Challenges for optimal care for people living with HIV in countries with limited resources: findings from observational studies from different settings

Datum: 29 mei 2015

Locatie: UAntwerpen, Campus Drie Eiken, Building Q, Promotiezaal - Universiteitsplein 1 - 2610 Antwerpen (Wilrijk)

Tijdstip: 16 uur

Organisatie / co-organisatie: Faculteit Geneeskunde en Gezondheidswetenschappen

Promovendus: Olivier Koole

Promotor: Prof. dr. B. Colebunders

Korte beschrijving: Doctoraatsverdediging Olivier Koole - Faculteit Geneeskunde en Gezondheidswetenschappen



Abstract

Tot vandaag zijn meer dan 78 miljoen mensen besmet geraakt met hiv, en ongeveer 42 miljoen mensen gestorven aan een aids-gerelateerde ziekte. De epidemie blijft een grote bedreiging. Momenteel leven 35 miljoen mensen met het hiv-virus en ongeveer 2,1 miljoen raken er jaarlijks mee besmet. Hoewel de mortaliteit is gedaald, zijn in 2013 naar schatting 1,5 miljoen mensen gestorven aan aids-gerelateerde ziekten. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat deze sterftecijfers nog verder dalen?

Het verminderen van sterfte bij mensen met hiv met een betere opvolging, een betere therapietrouw en een tijdige diagnose van tuberculose is van fundamenteel belang voor de volksgezondheid. Mijn onderzoek is gebaseerd op gegevens uit observationele studies in 6 landen, en heeft als doel die aspecten van hiv-zorg beter te begrijpen en controleprogramma's beter te informeren en waar nodig bij te sturen.

Gegevens van deze studies tonen aan dat het eerder beginnen met antiretrovirale medicatie (effectieve hiv-behandeling met een combinatie van medicijnen) enerzijds en decentralisatie van zorg anderzijds de grootste impact hebben op volksgezondheid in nationale antiretrovirale behandelingsprogramma's. Decentralisatie van de antiretrovirale behandeling via mobiele klinieken en in de gemeenschap ingebedde dispensaria dient verder te worden onderzocht. Gerichte interventies zijn nodig voor bepaalde subpopulaties (voornamelijk mannen, jongeren en zwangere vrouwen).

De diagnostische nauwkeurigheid (sensitiviteit en specificiteit) van de richtlijnen uit 2007 van de Wereldgezondheidsorganisatie om tuberculose te diagnosticeren bij hiv-positieve patiënten was aanvaardbaar. Het opvolgen van deze richtlijnen kan zorgen voor een snellere diagnose en behandeling van tuberculose en een daling van de sterfte. Wij stelden echter vast dat sommige artsen aarzelden om de richtlijnen op te volgen.

Interventies die bijdragen tot een betere sociale ondersteuning kunnen de therapietrouw verbeteren, en programma's in de lokale gemeenschap moeten worden overwogen. Gezien de belangrijke invloed van traditionele genezers op mensen met hiv in sub-Saharisch Afrika, is het belangrijk ook hen te betrekken in de hiv-zorg. Specifieke interventies zijn nodig om alcoholmisbruik en stigma aan te pakken, niet alleen voor patiënten bij wie een antiretrovirale behandeling wordt gestart, maar ook voor patiënten die reeds langere tijd worden behandeld. Verder onderzoek is bovendien nodig naar armoedebestrijding en het effect ervan op stigma.

Op basis van deze bevindingen is het duidelijk dat er geen 'one-size fits all' aanpak bestaat wat betreft het organiseren van antiretrovirale behandelingsprogramma's. Eén enkel behandelingsmodel kan nooit in elke omgeving en op elke individuele patiënt toegepast worden. Tot slot dient herhaald dat tuberculose de grootste bedreiging blijft voor mensen met hiv, of ze nu antiretroviraal behandeld worden of niet). Een tijdige diagnose en doelgerichte effectieve behandeling van tuberculose blijven belangrijk om de inspanningen het op vlak van antiretrovirale behandeling en hiv-zorg te complementeren.