Narrative and Creative Undoing: Decomposition as a Compositional Strategy in Samuel Beckett's Fin de partie/Endgame

Datum: 27 juni 2017

Locatie: Universiteit Antwerpen - Hof van Liere - Frederik deTassiszaal - Prinsstraat 13 - 2000 Antwerpen (route: UAntwerpen, Stadscampus)

Tijdstip: 15 - 17.30 uur

Promovendus: Pim Verheyen

Promotor: Prof. dr. Dirk Van Hulle

Korte beschrijving: Doctoraatsverdediging Pim Verheyen - Faculteit Letteren en Wijsbegeerte



Abstract

In ‘Narratieve & Creatieve Vervaging: Decompositie als Compositiemethode in Samuel Becketts Fin de partie / Endgame’ (in het kader van het ERC-project ‘Creative Undoing and Textual Scholarship’, promotor: Dirk Van Hulle) onderzoek ik het schrijfproces van de verhalen in één van Becketts toneelstukken en toon ik aan dat iets creëren bestaat uit componeren, maar ook ‘decomponeren’. De verhalen bieden een mogelijkheid om de genese van het toneelstuk in detail te verkennen, maar ze zijn ook interessant omdat ze situaties weergeven die ons uitdagen om de kennis over onszelf – en over de wereld – in vraag te stellen.

In de eerste drie hoofdstukken schets ik een theoretisch kader om in het vierde hoofdstuk het schrijfproces van Becketts toneelstuk te reconstrueren. Omdat de verhalen in het theater tot stand komen door de interactie tussen de personages, stel ik in het eerste hoofdstuk voor om conversatieanalyse te combineren met genetisch onderzoek.

De eerste versies van het toneelstuk zijn geschreven in 1950, terwijl de Franse publicatie volgde in 1957 en de Engelse in 1958. Het genetische dossier in hoofdstuk twee bevat notitieboekjes, manuscripten en typoscripten. Omdat Beckett zijn eigen werken vertaalde en regisseerde, bevat het dossier ook de vertalingen en het materiaal dat hij gebruikte om de opvoeringen van zijn toneelstuk voor te bereiden.

De onderverdeling van zes verhaaltypes in hoofdstuk drie biedt een manier om te onderzoeken waar de verhalen over gaan (herinneringen, voorspellingen, dromen, lokaal nieuws, grappen en anekdotes) en hoe deze verteld worden.

Hoofdstuk vier geeft de compositiegeschiedenis weer, maar ook de groei van Beckett als schrijver. Omdat Beckett grote delen wegliet in de vroege versies en kleine details achterwege liet naarmate zijn schrijfproces vorderde, worden de verhalen verder opgedeeld in drie niveaus: ‘Abandoned Stories’, ‘Abandoned Fragments’ en ‘Abandoned Details’. Beckett herwerkte regelmatig materiaal: deze niveaus tonen hoe de verhaalstructuur, de thema’s en verteltechnieken tot stand zijn gekomen in opeenvolgende kladversies.

Het laatste hoofdstuk bespreekt de vorm en de functies van de verhalen. Hoewel de personages moeite hebben met hun narratieve vaardigheden, proberen zij door middel van verhalen anderen te informeren, sociale contacten te onderhouden en om te gaan met situaties. De reconstructie van het schrijfproces verrijkt de analyse van dit toneelstuk: de vroege versies bevatten veel informatie, terwijl de latere versies vaak hermetischer zijn. In het begin maakte Beckett gebruik van zijn omgeving en eigen ervaringen; nadien vervaagde hij het toneelstuk doelbewust door realistische details en verwijzingen achterwege te laten.



Contact e-mail: pim.verheyen@uantwerpen.be

Link: https://www.uantwerpen.be/nl/personeel/pim-verheyen/