UAntwerpen werkt mee aan Europese hoofdstad 'Internet of Things'

Datum: 17 december 2015

Inleiding: Wetenschappers van de Universiteit Antwerpen werken mee aan het grootschalige City of Things-project. Dat maakt van de stad Antwerpen een grootschalige testomgeving voor nieuwe technologie├źn.

De stad Antwerpen, Digipolis en iMinds kondigen vandaag een belangrijke nieuwe stap aan in het Antwerpse ‘City of Things’-verhaal. City of Things is een grootschalige testomgeving waarin de meer dan 500 000 Sinjoren zullen kunnen communiceren (en interageren) met een enorme hoeveelheid slimme apparaten en sensoren. Maar die communicatie vereist een netwerk; een netwerk dat is aangepast aan de vele beperkingen van sensoren (zoals de levensduur van hun batterij). LoRa-netwerktechnologie (wat staat voor ‘Long Range Low Power’) houdt rekening met die beperkingen, en wordt momenteel door experts van iMinds - UAntwerpen en Digipolis in het Antwerpse stadscentrum geïnstalleerd. Met LoRa zet Antwerpen zichzelf op de kaart als Europese hoofdstad voor Internet of Things (IoT)-experimenten: de schaal waarop netwerk-, data-, en gebruikerstesten kunnen worden uitgevoerd, en de mogelijkheid voor start-ups en KMO’s om via het netwerk hun diensten uit te testen, is immers uniek in Europa.

Nieuwe IoT-toepassingen vereisen een aangepast communicatienetwerk
LoRa is een nieuwe Internet of Things-technologie specifiek bedoeld om sensoren en andere toestellen met het internet te verbinden. Klassieke netwerktechnologieën hebben immers een aantal nadelen die een efficiënte IoT-communicatie in de weg staan. Zo heeft Wifi af te rekenen met een beperkt bereik (typisch enkele tientallen meters); 3G/4G/5G-technologieën zijn te duur, niet aangepast aan de beperkte hoeveelheid informatie die door eenvoudige IoT-toestellen wordt doorgestuurd, en te belastend voor hun batterij.

LoRa-netwerktechnologie pakt die problemen specifiek aan: LoRa is bij uitstek geschikt voor toestellen die occasioneel beperkte hoeveelheden informatie doorsturen; bovendien  is LoRa energiezuinig en goedkoop.

Het Antwerpse ‘City of Things’-initiatief krijgt zijn eigen LoRa-netwerk
“In het kader van het Antwerpse ‘City of Things’-verhaal zullen er in het stadscentrum op termijn duizenden apparaten en sensoren met het internet worden verbonden,” zegt Prof. dr. Steven Latré van iMinds - UAntwerpen. “Dit is voor ons dan ook een uniek laboratorium om het gebruik van verschillende communicatietechnologieën in een echte IoT-omgeving uit te testen, te evalueren en te optimaliseren. Vandaar de behoefte aan een eigen LoRa-netwerk waarmee we allerhande experimenten kunnen uitvoeren zonder eventuele commerciële partners voor de voeten te lopen.”

Er werd ondertussen trouwens al volop gestart met de installatie van het Antwerpse LoRa-netwerk, dat het tweede netwerk in België zal zijn.
De nodige hardware voor het netwerk wordt ontwikkeld door onderzoekers van iMinds - UAntwerpen. Zij installeren ook de verschillende onderdelen, en zorgen ervoor dat alle informatie die door de sensoren wordt verzameld op één centraal platform terechtkomt. Digipolis, de ICT-partner van de stad Antwerpen, zorgt voor de aansluiting op het glasvezelnetwerk van de stad Antwerpen. Experts van iMinds - UGent verwerken alle informatie en maken die beschikbaar voor City of Things-partners die ermee willen experimenteren. En proeftuinonderzoekers van iMinds - VUB, tenslotte, gebruiken deze infrastructuur als basis voor grootschalige gebruikersstudies.

Een combinatie van ondernemerschap en technologische omkadering die uniek is in Europa
Het Antwerpse LoRa-netwerk zal quasi onbeperkte mogelijkheden bieden voor onderzoekers en ondernemers. Twee concrete cases worden nu al ontwikkeld: zo worden een aantal auto’s van bpost uitgerust met sensoren van de Brusselse start-up Communithings om de luchtkwaliteit in de stad in real-time te kunnen opmeten. Daarnaast worden er ook sensoren geïnstalleerd om de verkeersdrukte op twee voorafbepaalde routes te meten.

“Op die manier  zullen we het potentieel van het Internet of Things – een wereld waarin alles met elkaar verbonden is – pas echt ten volle kunnen beginnen benutten,” zegt Bart De Wever, burgemeester van de stad Antwerpen. “Wanneer de auto’s van bpost die verkeersassen gaan kruisen, kunnen we het verband onderzoeken tussen verkeer en luchtkwaliteit. En dat is pas het begin: we willen een heleboel stadssensoren met het LoRa-netwerk verbinden om zo op een efficiënte manier intelligente informatie te verzamelen over het reilen en zeilen in onze stad. Die info kunnen we gebruiken om het leven in Antwerpen nog aangenamer te maken.”

Het is de bedoeling om de LoRa-testopstelling later ook open te stellen voor internationale onderzoekers en Antwerpen zo op de kaart te zetten als internationale ‘smart city’ bij uitstek. De schaal waarop we hier netwerk-, data-, en gebruikerstesten kunnen uitvoeren, en het bloeiende ecosysteem van start-ups en KMO’s die van het netwerk gebruik kunnen maken om hun diensten uit te testen, is immers uniek in Europa,” besluit Prof. Latré.