HRM en arbeidsrecht

Studiegidsnr:1206TEWBDK
Vakgebied:Managementwetenschappen
Academiejaar:2017-2018
Semester:2e semester
Contacturen:45
Studiepunten:6
Studiebelasting:168
Contractrestrictie(s):Niet te volgen onder examencontracten
Instructietaal:Nederlands
Examen:2e semester
Lesgever(s)Erik Henderickx
Ria Janvier
Jolien Philipsen

Deze cursusinformatie is bedoeld om de student te ondersteunen bij het verwerken van de leerstof

3. Inhoud *

Het centrale vraagstuk van dit opleidingsonderdeel is: hoe kan arbeidsgedrag (competenties, motivatie, werkomgeving) een (meetbare) sleutelbijdrage leveren aan een duurzaam competitief voordeel voor organisaties in een voortdurende veranderende (globaliserende en digitaliserende) omgeving? Wat typeert de ‘high-performance organisations’ in termen van het aansturen van de inzet van medewerkers? Wat zorgt voor ‘business agility’ (wendbare organisaties)? Hoe met mensen het verschil maken? Dit alles bekijken wij op basis van ‘evidence-based HRM’ (wat wetenschappelijk onderzoek ons vandaag leert).

HRM wordt tot vandaag gedefinieerd als “the planned pattern of human resource (i.e. workforce) and human resource management (i.e. functional) deployments and activities intended to enable the organization to meet organizational goals and objectives” (McMahan, Virick & Wright, 1999: 99-122). 
 
De centrale lijn van de leerinhoud, ondersteund door de meest recente bevindingen vanuit het personeelswetenschappelijk onderzoek in de internationale tijdschriften, is: welke zijn de mogelijke conceptuele, theoretische en praktijkmogelijkheden om mensen gemotiveerd in te zetten in competitieve en duurzame organisaties, binnen een disruptieve omgeving? Het competentie- en talentmanagement vormen de 'rode draad' doorheen de diverse HRM-praktijken die aan bod komen. De academische insteek binnen deze leerinhoud impliceert dat wij expliciet steunen op de belangrijkste 'reviews' en 'meta-analyses' die vandaag beschikbaar zijn, naast topartikelen uit de wetenschappelijke literatuur. Deze worden dan vertaald naar 'evidence-based HR management', of hoe in de praktijk 'onderbouwd' kan worden gehandeld. In grote lijnen onderscheiden wij de volgende onderdelen:

  • Definitie HRM: samenhang VUCA-omgeving, (ambidextrous) organisatie, strategie en arbeid(sgedrag), inclusief de nieuwe maakmodellen
  • Personeelswetenschappelijke stromingen / paradigma’s en conceptueel model AMO
  • Rollen HRM en eerstelijnsmanagement; HRM metrics & analytics
  • Capaciteitsplanning, flexibele organisatie
  • Werving, selectie en on-boarding (voor sleutel- en bottleneck-functies) met aandacht voor bijvoorbeeld: employee value proposition, sociale media, assessment centers, …)
  • Doorstroom en typen loopbanen
  • Uitstroom, uitwerving en ontslag (bijvoorbeeld risico analyse, exit-interview)
  • Leren en ontwikkelen van competenties (HRD), zoals ‘learning on demand‘
  • Sturen op arbeidsgedrag (objectieven, beoordelen, terugkoppelen, potentieel ontdekken)
  • Pay & Ben zoals belonen en waarderen (bijvoorbeeld billijkheid? Motiveert geld?)
  • Workdesign, welzijn en werkbaarheid (bijvoorbeeld ‘total work innovations’)
  • Duurzame arbeidsverhoudingen als voorwaarde voor een duurzaam HRM 
  • ​Change Management en HRM (herstructurering, re-engineering, fusies, strategie- en/of cultuurverandering)

In dit opleidingsonderdeel wordt vanuit een geïntegreerd perspectief (management en recht; dus team teaching) ook de nodige aandacht besteed aan het arbeidsrechtelijke raamwerk. Hierbij willen wij de dynamiek en de eigenheid van het arbeidsrecht, zowel het individuele als het collectieve, in het raam van een aantal specifieke HRM-toepassingen duiden: juridische contouren bij het aanwerven en het tewerkstellen van personeel, de onderscheiden types arbeidsovereenkomsten, de mogelijkheden en beperkingen van flexibiliteit, de gronden tot schorsing van de uitvoering van de arbeidsovereenkomst, het ontslag en andere vormen van beëindiging van de arbeidsrelatie, de rol van de sociale partners, het collectief overleg tot en met collectieve actie (stakingen…).

De theoretische invulling van de onderscheiden thema's wordt regelmatig geïllustreerd aan de hand van gegevens uit recent wetenschappelijk onderzoek, concrete illustraties (audiovisueel) en ‘self assessment’-oefeningen (in-basket oefening, loopbaantool). Tevens wordt in een 'psybox' een korte toelichting gegeven bij de basisconcepten en inzichten van de arbeids- en organisatiepsychologie/sociologie, noodzakelijk om de materie goed te begrijpen. Voorts bieden wij (facultatieve) zelfstudietaken en zelftesten aan die helpen bij het verwerken van de leerinhoud via Blackboard (BB).