Cases herbestemming en duurzaamheid

Studiegidsnr:2016FOWERF
Vakgebied:Architectuur
Academiejaar:2020-2021
Semester:1e semester
Contacturen:30
Studiepunten:3
Studiebelasting:84
Contractrestrictie(s):Geen contractrestrictie
Instructietaal:Nederlands
Examen:1e semester
Lesgever(s)Dirk Laporte
Piet Lombaerde
Philippe Lemineur
Patrick Viaene

Deze cursusinformatie is bedoeld om de student te ondersteunen bij het verwerken van de leerstof

3. Inhoud *

Deel 1: Herbestemming - Theorie ( Philippe Lemineur) ( 10u theorie)

Aan de hand van bestaande theoretische modellen en stappenplannen wordt de thematiek van de herbestemming van monumenten en sites aangehaald. Deze modellen zullen afgetoetst worden aan praktische en recente voorbeelden van herbestemmingsprojecten. Vervolgens zal dit theoretische luik aan de hand van een groepsopdracht worden afgetoetst op specifieke aangereikte, alsook door de studenten zelf voorgestelde recente cases.

Deel 2: Herbestemming van industrieel erfgoed ( Patrick Viaene) ( 4u theorie, 4u excursie)

Het onderwerp waarop de docent focust is “duurzaam behoud en herbestemming van industrieel erfgoed”. Er wordt daarbij vooral gekeken naar de diverse strategieën, die in de praktijk voorkomen bij herbestemmingsprocessen aangaande dit erfgoed. Daarbij is een lange termijnvisie en effectieve samenwerking tussen diverse disciplines van belang. Ook een goede communicatie, samenwerking tussen de partners of betrokken actoren, een flexibele uitvoering van een programma en een haalbare fasering dragen bij tot de slaagkansen om tot een duurzame herbestemming te komen.

Voorbeelden van “good practice”, maar ook minder geslaagde of slechts deels uitgevoerde herbestemmingen (met argumentatie en duiding over de concrete omstandigheden die zich voordoen en –deden) verduidelijken dit. Daarbij worden zowel voorbeelden uit Vlaanderen als van daarbuiten opgegeven. De excursie haakt in op de theoretische colleges.

Deel 3: Herbestemming van religieus erfgoed ( Dirk Laporte 4u theorie , 4u excursie)

Er wordt in eerste instantie aandacht besteed aan de problematiek van de dreigende leegloop van kerken, kloosters en abdijen en de evolutie hiervan. Vervolgens wordt gewezen op de waarde van het religieuze erfgoed, zowel materieel als immaterieel. Nadien worden een 10-tal principes en regels naar voor gebracht die kunnen bijdragen tot een geslaagde her- of nevenbestemming. Tenslotte worden tientallen geslaagde en minder geslaagde voorbeelden ontleed uit Vlaanderen, Nederland en Groot-Brittannië. Hierbij worden telkens de specifieke randvoorwaarden bekeken en de problematiek geschetst. Er wordt dieper ingegaan op het recent gevoerde discours en de recente studies, enquêtes (Centrum voor Religieuze Kunst en cultuur) en literatuur in binnen- en buitenland. Na de lessen volgt een excursie naar één of meerdere geslaagde en/of minder geslaagde voorbeelden of naar het Centrum voor religieuse kunst en cultuur in Heverlee).

Deel 4: Herbestemming van forten/militaire architectuur ( Piet Lombaerde 4u theorie)

De cursus bestaat uit drie delen:

overzicht van de evolutie, vanaf de negentiende eeuw tot nu, in de benadering van militaire architectuur als militair erfgoed. Overzicht van de betekenissen en functies die aan militaire architectuur kunnen toegekend worden: zowel militaire bouwwerken als versterkingen (omwallingen, linies en afzonderlijke militaire stellingen) komen aan bod.

Actuele lokale, regionale en Europese projecten over militair erfgoed: welke zijn de verschillende benaderingswijzen, thema’s en resultaten?