Milieusociologische en -economische analyse en beleidsevaluatie

Studiegidsnr:2105TEWSEW
Vakgebied:Sociaal-economische wetenschap
Academiejaar:2017-2018
Semester:1e en 2e semester
Contacturen:80
Studiepunten:12
Studiebelasting:336
Contractrestrictie(s):Geen contractrestrictie
Instructietaal:Nederlands
Examen:1e en/of 2e semester
Lesgever(s)Anne Bergmans
Ann Crabbé
Steven Van Passel
Stijn Oosterlynck
Frederic Vandermoere

Deze cursusinformatie is bedoeld om de student te ondersteunen bij het verwerken van de leerstof

3. Inhoud *

De sociale wetenschappen spitsen zich wat betreft milieuvraagstukken vooral toe op 1) de socio-economische oorzaken of drukfactoren op het milieu, op 2) het beoordelen daarvan - de sociale constructie van milieuproblemen - en 3) op het ontwikkelen en evalueren van interventies en overheidsbeleid om ze op te lossen. De milieusociologie ontwikkelde zich gedurende de afgelopen 25 jaar tot een zelfstandige tak, met favoriete concepten, auteurs, instituties. Ook de milieueconomie is een recente bloeier: gedreven door de nood aan concepten en methoden om de aanspraak op natuurlijke bronnen en lokale en mondiale milieueffecten te internaliseren in het economisch gedrag en systeem, met evenwichtsmodellen en waarderingstechnieken bijvoorbeeld.
Omdat milieuvraagstukken in wezen sociale dilemma’s zijn, kruisen sociologische en economische inzichten elkaar voortdurend op de weg om die spanning tussen collectief en individueel belang van huishoudens, landbouwers, bedrijven, sectoren, lidstaten, … overbrugd te krijgen: bij de studie naar scenario’s van maatschappelijke ontwikkeling, beheer van collectieve goederen, het ontwerpen van oplossingsstrategieën en beleidsinstrumenten, bij monitoring en allerlei soorten beleidsevaluatie. Het milieuveld is temeer zo boeiend, omdat zowel de natuur- als de levens- en de humane wetenschappen bijdragen tot de noodzakelijke interdisciplinaire (en meer holistische) benadering van deze complexe vraagstukken. Deze universiteit heeft daarin traditie. Toch is voor dit opleidingscluster geen milieutechnische voorkennis vereist. Ook is de materie sterk beleidsgeoriënteerd, wat tot inzicht in transdisciplinaire kennisontwikkeling noopt.
De publieke en politieke agendering van milieuproblemen is niet vreemd aan het succes van beide milieudisciplines; vandaag zelfs op mondiaal niveau naar aanleiding van klimaatverandering, biodiversiteit, nucleair afval, verwoestijning, energievraagstukken, justice en globale solidariteit als voorwaarden om de toekomst van milieu en natuurlijke bronnen, welvaart en welzijn te verzekeren. 
 
Onderwerpen (milieu-sociologie): ruimtelijke planning, spanningen, impacts van andere beleidsdomeinen, milieubeleid, rechtvaardigheid, risico, beleidsevaluatie.

Onderwerpen (milieu-economie): DPSI@R, duurzame ontwikkeling, waardering milieugoederen, economische instrumenten, kosten-baten analyse.


Synthese onderzoeksopdracht:
 
De gezamenlijke praktijkopdracht wordt gecoacht door de docenten die bij de thematische cluster betrokken zijn. Het is een opdracht waarin de studenten specifiek sociologische en economische teksten zelf verwerken tot een schriftelijk werkstuk en in een mondelinge voorstelling (voor de medestudenten en de betrokken docenten) met elkaar confronteren.