5 februari | 14.15 - 15.20 uur | daarna bezoek expo mogelijk
Sinds de ontdekking van gravitatiegolven in 2015, kent de gravitatiegolven astronomie, als een nieuw deelgebied van de fysica, een sterke opgang. Het experimenteel en theoretisch onderzoek in dit domein richt zich in eerste instantie op het testen van Einsteins algemene relativiteitstheorie in regimes van sterke gravitationele interacties, waarbij de dynamica van versmeltende zwarte gaten het meest tot de verbeelding spreekt.
Gravitatiegolven astronomie laat voor het eerst toe om op directe wijze objecten te observeren die geen elektromagnetische straling uitzenden, maar de implicaties gaan verder dan dat: het geeft ons een onafhankelijke kosmische afstandsbepaling die essentieel is voor de bepaling van de expansiegeschiedenis van ons universum, het geeft ons een probe in de subatomaire structuur van exotische sterren zoals neutronensterren, en het is een unieke manier om de kosmologie van de vroegste ontstaansgeschiedenis van ons heelal te bestuderen.
Met het huidige instrumentarium, een hoogstandje van technologisch kunnen, evolueerde men van pionierswerk naar precisie wetenschap, en om die evolutie verder te zetten is er een nieuwe generatie van observatoria nodig. Het Einstein Telescoop project is hiervan het Europese vlaggenschip. Het betreft een ondergrondse onderzoeksinfrastructuur met een geografische voetafdruk van 50 vierkante kilometer, en een geschatte bouwkost van 2 miljard euro. In 2011 kwam het, onder meer met Belgische ondersteuning, op de Europese ESFRI lijst te staan van te prioriteren onderzoeksinfrastructuur. Dit jaar zal men beslissen waar het project, onder drie kandidaatregio's (Sardinie, Saksen en de Euregio Maas-Rijn), wordt geïmplementeerd. In het laatste geval zal meer dan driekwart van de onderzoeksinfrastructuur op en onder Belgische bodem liggen.
We lichten, naast het natuurkundig potentieel, de technologische uitdagingen van de Einstein Telescoop toe, met nadruk op de opbouw van expertise en kritische massa in ons land.
Nick Van Remortel
UAntwerpen | fysica | elementaire deeltjes
Nick van Remortel is gewoon hoogleraar in de natuurkunde aan de Universiteit Antwerpen. Zijn onderzoek concentreert zich op de experimentele verificatie van de fundamentele natuurwetten.
Sinds zijn doctoraatsonderzoek, dat hij uitvoerde bij de Large Electron Positron versneller op het CERN laboratorium in Geneve, voerde hij onderzoek uit aan vele internationale studiecentra en laboratoria: o.a. het Deutsches Elektronen Synchrotron in Hamburg, Fermilab in Chicago, European Gravitational Observatry in Pisa, en het SCK in Mol. Hij was ook onderzoeksassistent aan de Universiteit van Helsinki tussen 2004 en 2008, waarna hij terugkeerde naar Antwerpen, om zich te wijden aan de zoektocht naar het Higgs deeltje bij de Large Hadron Collider op CERN. Tussen 2017 en 2023 fungeerde hij als technisch coördinator van het SoLid neutrino experiment bij de Br2 reactor van het SCK in Mol.
De laatste jaren focust zijn onderzoek zich op het experimenteel onderzoek naar gravitatiegolven waarbij hij een onderzoeksteam leidt bij de Virgo gravitatiegolven telescoop in Pisa. In voorbereiding van de toekomst van dit onderzoek is hij ook een van de drijvende krachten achter het Einstein Telescope project: een nieuwe onderzoeksinfrastructuur die een grote kans heeft om ingeplant te worden op en onder Belgische bodem, nabij het drielandenpunt met Nederland en Duitsland.
Locatie: Campus Groenenborger | gebouw T | lokaal G.T.105
Na de lezing kan je de expo over de Einstein Telescoop bezoeken (Campus Groenenborger | gebouw W)
De inschrijvingen voor 'Blik op oneindig met de Einstein Telescoop' zijn afgesloten, de zaal zit vol.
