Verlagen van psychologische tinnitus last ten gevolge van acute tinnitus met behulp van een elearning zorgpad 01/01/2026 - 31/12/2029

Abstract

Doelstelling Acute tinnitus (AT), gedefinieerd als tinnitus die korter dan drie maanden aanwezig is, wordt in de klinische praktijk vaak behandeld met een focus op auditief herstel (bijv. corticosteroïden of hyperbare zuurstoftherapie), terwijl de vroege psychologische belasting grotendeels onbehandeld blijft. Hoewel psycho-educatieve en cognitief-gedragstherapeutische interventies goed zijn onderbouwd voor chronische tinnitus, behoort snelle, gestructureerde ondersteuning in de acute fase nog niet tot de standaardzorg. Onbehandelde distress in de vroege fase kan het risico vergroten op aanhoudende tinnitusgerelateerde angst, depressie, slaapproblemen en verminderde kwaliteit van leven, met aanzienlijke sociaaleconomische gevolgen. Het RAPID-TREAT-project heeft als doel te onderzoeken of een snelle, webgebaseerde psycho-educatieve interventie de tinnituslast bij patiënten met AT kan verminderen. De primaire doelstelling is het vergelijken van de effectiviteit van het acute e-learningprogramma met standaard klinische zorg in het verminderen van tinnitusdistress, gemeten met de Tinnitus Functional Index (TFI) na 12–16 weken. Methode Deze studie is opgezet als een enkelblinde, twee-armige, 1:1 gerandomiseerde gecontroleerde trial volgens de CONSORT- en TiDieR-richtlijnen. Volwassen patiënten (≥18 jaar) met acute tinnitus (<3 maanden duur) komen in aanmerking voor deelname. In totaal zullen 146 deelnemers (73 per groep) worden geïncludeerd, waarbij rekening is gehouden met 20% uitval, op basis van powerberekeningen om een klinisch relevante groepsverschil van 13 punten op de TFI-score te kunnen detecteren. Alle deelnemers ontvangen standaard KNO-onderzoek, inclusief toonaudiometrie (tot 16 kHz), spraak-in-ruistesten en medische behandeling indien geïndiceerd. Deelnemers worden gerandomiseerd (minimalisatie op basis van geslacht en baseline TFI-score) naar: Standaard klinische zorg (controlegroep), of Standaardzorg plus een 10-daags webgebaseerd psycho-educatieprogramma (15 minuten per dag), gericht op stress, slaap, concentratie, copingstrategieën en ontspanningstechnieken. De primaire uitkomstmaat is de verandering in TFI-score van baseline tot 12–16 weken. Secundaire doelstellingen omvatten het identificeren van psychologische, demografische en audiologische voorspellers van tinnituslast, het beoordelen van de gebruiksvriendelijkheid van het systeem en het bepalen van de kosteneffectiviteit van de interventie vanuit maatschappelijk perspectief. Discussie De huidige tinnituszorg richt zich voornamelijk op chronische gevallen, waardoor een cruciaal therapeutisch venster in de acute fase onvoldoende wordt benut. De interventie sluit aan bij hedendaagse digitale gezondheidsstrategieën en principes van value-based healthcare, met als doel langdurige psychologische morbiditeit en bijbehorende kosten te verminderen. Door een economische evaluatie te integreren binnen de RCT worden klinische effectiviteit en kosteneffectiviteit gecombineerd, wat robuuste en beleidsrelevante conclusies mogelijk maakt. Het maatschappelijke perspectief, inclusief productiviteitsverlies, is bijzonder relevant gezien de bekende economische belasting van tinnitus. Conclusie RAPID-TREAT is de eerste gerandomiseerde gecontroleerde studie die een snelle, webgebaseerde psycho-educatieve interventie specifiek gericht op acute tinnitus evalueert. Door in te grijpen in de pre-chronische fase beoogt de studie langdurige tinnitusgerelateerde psychologische klachten te voorkomen en de noodzaak van intensieve chronische zorg te verminderen. De integratie van klinische, psychologische en economische uitkomstmaten biedt een uitgebreide evaluatie van zowel effectiviteit als waarde. Indien de interventie klinisch effectief en kosteneffectief blijkt, kan dit de implementatie van vroege digitale psycho-educatieve zorgpaden binnen de routinematige behandeling van acute tinnitus ondersteunen.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project type(s)

  • Onderzoeksproject

STILLER: Silencing Tinnitus by Individualised Low-Level stimulation to Enhance Responses. 01/09/2025 - 01/09/2028

Abstract

Transcraniële gelijkstroomstimulatie (transcranial direct current stimulation, tDCS) werd al meermaals onderzocht als niet-invasieve hersenstimulatie¬techniek om tinnitus te verlichten. Veel studies richten zich op de rechter dorsolaterale prefrontale cortex (rDLPFC), met als doel het versterken van verzwakte top-down mechanismen en het beïnvloeden van de emotionele reactie op tinnitus. Hoewel deze techniek in theorie veel potentieel heeft, wordt het grote aantal studies dat de effecten van tDCS op de DLPFC bij tinnitus onderzoekt gekenmerkt door een hoge mate van interindividuele variabiliteit in de reactie op de behandeling. Bovendien mislukken pogingen tot replicatie van de resultaten vaak. Een belangrijke oorzaak van deze variabiliteit zijn de grote interindividuele verschillen in elektrische veldsterkte en neurofysiologische effecten van tDCS. Bovendien blijft het inzicht in de onderliggende effecten van tDCS onvoldoende, aangezien studies vaak alleen klinische uitkomsten beoordelen en niet de effecten op corticale activiteit. Dit onderzoek heeft als doel tDCS als behandeling voor tinnitus te optimaliseren door geïndividualiseerde stimulatie¬paradigma's toe te passen en de effecten ervan op opgewekte corticale activiteit te beoordelen, naast de klinische effecten op de subjectieve ernst van tinnitus. Onze hypothese is dat een geïndividualiseerd anodaal tDCS-paradigma, geoptimaliseerd voor de rDLPFC, de subjectieve tinnitusernst significant zal verminderen in vergelijking met een placebo-stimulatieprotocol. Daarnaast verwachten we dat de effecten van tDCS op tinnitusernst worden gemedieerd door de effecten op opgewekte hersenactiviteit, gemeten via corticale auditieve opgewekte potentialen (cortical auditory evoked potentials, CAEPs). Voorlopige gegevens van onze onderzoeksgroep tonen aan dat actieve tDCS een meetbare impact kan hebben op CAEPs, en dat deze CAEPs kunnen functioneren als een objectieve neurale biomarker voor subjectieve tinnitusernst. Door deze eerdere kennis samen te brengen in een prospectieve gerandomiseerde gecontroleerde studie, zullen we de effecten van geoptimaliseerde tDCS over de rDLPFC op tinnitus in kaart brengen, waarbij we rekening houden met de onderliggende effecten op corticale activiteit. Indien succesvol, zullen de resultaten van deze studie een tastbare impact hebben op de behandeling van tinnitus.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project type(s)

  • Onderzoeksproject