Wat voor de meeste studenten vanzelfsprekend is – die dikke cursus kopen, een smos kaas bestellen, een feestje op zijn tijd – is voor anderen pure luxe of zelfs onmogelijk. Sarah (*) getuigt over studeren in moeilijke leefomstandigheden. “Mijn situatie motiveert mij extra om te studeren.”
Sarah (*) (22) zit in haar laatste jaar Biomedische Wetenschappen. Om haar studies te bekostigen combineert ze twee studentenjobs. “Toegeven dat je iets niet kan betalen, is niet fijn. Als medestudenten mij meevragen voor een dure activiteit, bedenk ik vaak een excuus.”
Voor Sarah’s ouders is het niet gemakkelijk om de studies van hun kinderen te bekostigen. Pas in haar tweede jaar kwam ze er toevallig achter dat er naast de studietoelage van de overheid ook een sociale toelage van de universiteit bestaat. “Een vriendin wees me op die mogelijkheid. Ik aarzelde eerst om een aanvraag in te dienen, omdat ik niet wist of ik wel in aanmerking kwam. Maar de steun is erg welkom en maakt absoluut het verschil.
Ik loop niet te koop met mijn financiële situatie. Eigenlijk praat ik er alleen over met vriendinnen die het ook financieel moeilijk hebben. Je voelt dat andere studenten vaak geen benul hebben van wat het is om met weinig te moeten rondkomen. Ze praten over dure aankopen alsof het niets is. Als ze mij meevragen voor een tripje of een uitstap naar een attractiepark, bedenk ik vaak een excuus. Want je schaamt je toch om te zeggen dat zoiets voor jou te duur is.
Ik merk wel dat de sociale toelage vandaag meer gekend is, ook omdat studenten minder schroom voelen om er onder elkaar over te praten. Dat is positief. Het mag best meer geweten zijn dat veel studenten die extra steun nodig hebben, zodat het uit de taboesfeer raakt en mensen zich er niet voor hoeven te schamen.
Kosten uitstellen
Mijn financiële situatie geeft af en toe stress. Dit jaar weet ik bijvoorbeeld nog niet of ik een sociale toelage zal krijgen, omdat de criteria veranderd zijn. Daarmee zit je dan toch in je hoofd. Ik combineer twee studentenjobs en werk nu voor alle zekerheid extra uren. Daardoor mis ik veel colleges. Maar ook met ondersteuning is het behelpen. Grote kosten – zoals een nieuwe lader of printer – heb ik al meermaals moeten uitstellen in afwachting dat mijn studietoelage wordt gestort.
Als beginnende student heb ik soms onnodige kosten gemaakt. Een cursus van 70 euro die ik achteraf bekeken niet nodig had bijvoorbeeld. In het begin liet ik soms mijn hoofd gek maken. Dat je een tablet nodig zou hebben om notities te nemen bijvoorbeeld, terwijl dat op niks slaat. Maar zeker toen wilde ik niets aan het toeval overlaten, uit schrik om niet te slagen.
Het zou fijn zijn als je over dat soort zaken vooraf informatie krijgt, bij voorkeur op een algemeen infomoment. Ik herinner me op de infodagen van vorig jaar een scholier die veel vragen had over kosten. Er was dan wel een stand van de Sociale Dienst, maar velen voelen een drempel om daarnaar toe te stappen. Misschien zou het nuttig zijn om studenten met weinig middelen in contact te brengen met een ouderejaars die in hetzelfde schuitje zit. Zoiets zou ook heel motiverend werken, omdat je dan weet dat het die persoon ook gelukt is.
Dilemma
Naast studeren, werken en mijn engagement als onder meer studentenvertegenwoordiger blijft er weinig tijd over voor ontspanning. Als ik mijn beschikbare uren moet doorgeven aan mijn werkgever, sta ik telkens voor een dilemma: doe ik zoveel mogelijk uren of hou ik wat tijd vrij om met vriendinnen op te trekken? Een keertje afspreken doe ik zelden en dan meestal nog heel laat, na een lange dag.
Mijn financiële situatie heeft studeren zeker niet gemakkelijk gemaakt, al besef ik dat iedereen op andere drempels stuit. Het heeft mij ook extra gemotiveerd om door te zetten, zodat ik hopelijk voor mezelf een zorgeloze toekomst kan uitbouwen.”
(* niet haar echte naam)