Bert Vermeir startte in april 2025 zijn doctoraatstraject rond de ontwikkeling, implementatie en evaluatie van een verpleegkundig geleid zorgmodel op de dienst spoedgevallen. De acute zorg staat onder druk. Het aantal patiënten stijgt, hun zorgvragen worden complexer en zorgteams ervaren toenemende werkbelasting. Dit doctoraat onderzoekt hoe een vernieuwend zorgmodel, gedragen door gespecialiseerde verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten, de kwaliteit, veiligheid en efficiëntie van spoedzorg kan versterken.
Het onderzoeksproject begint met de opbouw van het verpleegkundig geleid zorgmodel. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van Participatory Action Research, een methode die de actieve betrokkenheid van alle stakeholders centraal stelt. Spoedartsen, verpleegkundigen, patiënten, zorgmanagers en beleidsmakers werken in iteratieve sessies samen om knelpunten te verhelderen en oplossingen te ontwerpen. Deze aanpak verbindt praktijkervaring met academische inzichten. Het PEPPA framework vormt de wetenschappelijke basis en helpt om zorgnoden nauwkeurig te analyseren, de rol van de verpleegkundig specialist te definiëren en de doelpopulatie scherp af te bakenen. Tegelijk wordt het CICI framework ingezet om contextuele factoren zoals organisatiecultuur, regelgeving en financiering systematisch in kaart te brengen.
Parallel aan deze ontwerpende fase loopt een uitgebreide procesevaluatie. Daarbij wordt onderzocht hoe het model tot stand komt. Welke dynamieken spelen tussen de verschillende disciplines? Hoe ontwikkelt rolverduidelijking zich? Welke factoren stimuleren of belemmeren vooruitgang? Voor deze analyse worden kwalitatieve methoden gebruikt, waaronder observaties en diepte-interviews. De inzichten die hieruit voortkomen zijn essentieel om het uiteindelijke model realistisch en duurzaam vorm te geven.
Een belangrijk onderdeel van het onderzoek richt zich op de juridische en beleidsmatige verankering van het verpleegkundig geleid model. Thema’s zoals aansprakelijkheid, autonomie, financiële haalbaarheid en organisatorische inbedding worden daarbij geïntegreerd. Deze bevindingen vormen niet alleen de basis voor een robuust juridisch kader, maar ook voor een beleidsgericht document dat ziekenhuizen en beleidsmakers ondersteunt bij de duurzame implementatie van de verpleegkundig specialist.
Daarnaast wordt onderzocht hoe spoedteams in Vlaanderen kijken naar deze nieuwe rol. Via diepte-interviews worden percepties, verwachtingen en zorgen in kaart gebracht. Deze inzichten helpen om het toekomstige zorgmodel af te stemmen op de realiteit van de werkvloer.
Wanneer het zorgmodel volledig is uitgewerkt, volgt een fase waarin effectieve implementatiestrategieën worden ontwikkeld en geselecteerd. Hierbij wordt gebruikgemaakt van inzichten uit implementatiewetenschap. Ook worden opleidingsprogramma’s ontworpen zodat verpleegkundigen en verpleegkundig specialisten kunnen groeien in de competenties die dit model vereist.
In de finale fase wordt het zorgmodel in de praktijk gebracht op de spoedgevallendienst. De effectevaluatie gebeurt aan de hand van een gevalideerde set kernindicatoren die de impact meten op de patiënt, het zorgteam en de organisatie. Daarnaast worden nieuwe meetinstrumenten ontwikkeld voor patiëntervaring en voor percepties van teameffectiviteit binnen de Vlaamse spoedgevallenomgeving.
Dit doctoraat is een samenwerking tussen de Universiteit Antwerpen, de Universiteit Gent en het AZORG ziekenhuis in Aalst. Het project staat onder begeleiding van prof. dr. Filip Haegdorens, prof. dr. Lise Marie Kinnaer en prof. dr. Koen Monsieurs.
Met dit onderzoek bouwen we stap voor stap aan een toekomst waarin verpleegkundig geleide zorgmodellen een vaste plaats krijgen op Vlaamse spoedafdelingen. Door academische onderbouwing te koppelen aan praktijkgerichte innovatie wil dit project bijdragen aan veilige, efficiënte en mensgerichte spoedzorg.