23 april 2026 - 17 uur
Stadscampus, S.MU-K1.6 (Aula Dieperik)​
Mutsaardstraat 31, 2000 Antwerpen

Deze lezing gaat over een weinig bekend ensemble van muurschilderingen dat bewaard bleef in een voormalig toilet van de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Antwerpen. De karikaturen en inscripties bieden een ongebruikelijk inzicht in de dagelijkse cultuur van het academisch kunstonderwijs rond 1900. Ze werden gemaakt tussen ca. 1898 en 1914 door finalisten van de prestigieuze Prix de Rome – een zeer competitieve wedstrijd voor jonge kunstenaars.

Via deze lezing reconstrueren we de oorspronkelijke functie van deze marginale ruimte, plaatsen we de omstandigheden waarin de muurschilderingen zijn gemaakt in hun context en identificeren we de afgebeelde kunstenaars. Zo leren we beter te begrijpen hoe deze visuele sporen het dagelijks leven, de interpersoonlijke dynamiek en de sociale netwerken binnen een streng gereguleerde institutionele omgeving weerspiegelen.

Op basis van architectuuronderzoek, archiefbronnen en visuele analyse laat de lezing zien hoe humor en satire jonge kunstenaars in staat stelden om te gaan met concurrentie, ambitie en herhaalde deelname, terwijl ook bredere verschuivingen binnen de academische kunstwereld aan het licht komen, waaronder veranderende groepsidentiteiten en opkomende genderdynamieken. Ten slotte gaat de lezing in op de huidige status van het ensemble, dat momenteel wordt bestudeerd en geconserveerd als onderdeel van een studentenproject binnen het programma conservatie-restauratie aan UAntwerpen, waarbij de nadruk ligt op het belang ervan als zowel onderzoeksobject als kwetsbaar academisch erfgoed.

Over Ulrike Müller

Ulrike Müller is assistent-professor erfgoedstudies aan de Universiteit Antwerpen en postdoctoraal onderzoeker aan de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten van België, verbonden aan het Constantin Meunier Museum in Brussel. Ze heeft een doctoraat in kunstgeschiedenis en geschiedenis. Haar onderzoek is gespecialiseerd in de geschiedenis en theorie van collecties en musea, met bijzondere aandacht voor academisch erfgoed, kunstenaarshuizen en collectiepraktijken binnen onderwijsinstellingen. Müllers werk combineert kunsthistorische, museologische en erfgoedstudiesperspectieven en behandelt zowel historische casestudy's als hedendaagse uitdagingen op het gebied van conservering, interpretatie en valorisatie.