Abstract
Dit project werpt nieuw licht op de theologische inzet van de "quiëtisme-controverse" door de studie van een verwaarloosde mystiek-antropologische doctrine: de "gespleten ziel". Deze leer, verdedigd in de mystieke teksten van François Fénelon (1651–1715) en Jeanne Guyon (1648–1717) en veroordeeld in Cum alias (1699) van paus Innocentius XII, stelt dat in de hoogste fasen van geestelijke zuivering de hogere en lagere vermogens van de ziel van elkaar worden gescheiden. Hoewel deze doctrine in de secundaire literatuur lange tijd naar de achtergrond is verdrongen door Fénelons omstreden idee van "pure liefde", speelde de "gespleten ziel" een cruciale rol in Fénelons veroordeling en in de latere marginalisering van de mystiek binnen het katholicisme. Het project combineert tekstanalyse, historische contextualisering en archiefonderzoek om vier doelstellingen te behalen: (1) verduidelijking van de antropologische, christologische en morele implicaties van de leer bij Fénelon en Guyon; (2) in kaart brengen en evalueren van de vermeende wortels ervan in eerdere mystieke auteurs en de relatie tot veranderende opvattingen over het zelf in de vroege moderniteit; (3) analyse van het polemisch gebruik van de doctrine in antiquietistische bronnen; en (4) analyse van de doorwerking van de doctrine in de vroege achttiende eeuw. Het project biedt zo een nieuwe verklaring voor de theologische motivieven achter, en de gevolgen van, de quiëtisme-controverse.
Onderzoeker(s)
Onderzoeksgroep(en)
Financiering
Project type(s)