Heeft ontwikkelingssamenwerking nog een toekomst?
“Ja, hoor” was de unisono conclusie van het panel op het interessante forum dat het EFUA op vrijdagnamiddag 13 maart 2026 op de Stadscampus organiseerde.
Na de verwelkoming van voorzitter Frans Van Meir, gaf deze het woord aan Marc Van Boven die de namiddag coördineerde. Dat de ontwikkelingssamenwerking wereldwijd harde klappen krijgt, is een open deur intrappen, aldus Van Boven. Niet alleen werd in de Verenigde Staten de hakbijl gezet in USAID, maar ook dicht bij ons wordt er op federaal en Vlaams niveau meer dan stevig bespaard in dit beleidsdomein. Dat ook onze universiteit met het ten dode opgeschreven Instituut voor Ontwikkelingsbeleid, wordt getroffen is zeer triest, besloot Van Boven zijn inleiding.
Hij stelde daarna de leden van het panel voor: Els Hertogen, algemeen directeur van de NGO 11.11.11, Griet Seurs, adjunct-directrice-generaal Ontwikkelingssamenwerking en Humanitaire Hulp, FOD Buitenlandse Zaken, en prof. Nadia Molenaers van het Instituut voor Ontwikkelingsbeleid van onze universiteit. Elk van hen gaf een duidelijke en heldere visie op het huidig beleid inzake ontwikkelingssamenwerking. Els Hertogen ging onder meer dieper in op het feit dat de Vlaamse overheid alle budgetten voor ontwikkelingssamenwerking tot nul herleidde en wat dit dan betekende voor de toekomst van dit beleidsdomein. Griet Seurs benadrukte dat de turbulente evoluties in de internationale samenwerking en dito besparingen (een reductie van 25% van de federale begroting) een transformatie van het beleid noodzakelijk maakt. Er zullen hoe dan ook minder projecten in minder landen kunnen opgezet worden en dus dringen prioriteiten zich op. Tenslotte sloot Nadia Molenaers het eerste deel van dit forum af. Zij vroeg zich af welke toekomst er nog voor de ontwikkelingssamenwerking was weggelegd, gelet op de erosie die de ontwikkelingssamenwerking nu treft. Aan de hand van vier scenario’s gaf ze een duidelijk beeld van de hele complexe toekomst van dit beleid ter zake.
Na de koffie leidde em. prof. Filip Reyntjens het debat tussen de panelleden en de aandachtige aanwezigen. “Helpt hulp?” vroeg Reyntjens zich bij wijze van boutade en inleiding af. De panelleden gingen daarna elk kort in op de verdere mogelijkheden van de ontwikkelingssamenwerking rekening houdend met de trends die zich nu aftekenen. Molenaers wees daarbij terecht op de toenemende radicalisering in de politiek en het feit dat de democratische ruimte daardoor onder druk komt te staan. Ook vanuit de aanwezigen werden kritische vragen aan het panel gesteld: zijn mensen bijvoorbeeld bereid om in te leveren ten voordele van de ontwikkelingssamenwerking en is er wel een maatschappelijk draagvlak. Ook de communicatie, of het gebrek eraan, rond ontwikkelingssamenwerking kwam aan bod.
Marc Van Boven rondde dit boeiend forum af, waarna voorzitter Frans Van Meir iedereen uitnodigde voor de receptie.
(pvh)