Perspectieven op de werkelijkheid: Een onderzoek naar het ontstaan van wetenschappelijke narratieven over experimenten en hun resultaten. 01/10/2019 - 30/09/2022

Abstract

Dit project onderzoekt de rol van perspectieven in wetenschappelijke kennisproductie. Het algemene idee is dat bijv. een model de realiteit niet gewoon afbeeldt; het biedt eerder één van meerdere mogelijke standpunten voor de creatie en evaluatie van kennis voor specifieke doelen. Perspectieven komen altijd voort uit een bepaalde historische context. Of een nieuwe meting, bijv., gezien wordt als kennis, hangt niet enkel af van de juistheid van het resultaat, maar ook van de kennis-standaarden voor metingen van de wetenschappelijke gemeenschap. Zo pogen perspectivisten te sturen tussen absolutistisch realisme (ahistorische waarheidsnotie) en constructivisme (schadelijk relativisme). De literatuur is echter niet duidelijk over hoe perspectieven en hun invloed te identificeren. Hierdoor zijn ze niet echt bruikbaar in historisch onderzoek. Om dit te verbeteren zal ik, voor een periode waarin de historische literatuur een duidelijke invloed van meerdere perspectieven ontwaart, onderzoeken hoe bepaalde wetenschappers zelf perspectieven onderscheidden en hoe deze hun werk beinvloedden. Ik zal onderzoeken hoe M. Abraham en P. Ehrenfest, tussen 1900 – 1912, verschillende electron-modellen uit verschillende perspectieven (electrodynamica, relativiteit en kwantum) gebruikten om electron-experimenten te interpreteren, en hoe ze het gebruik van deze modellen door anderen evalueerden. Dit zal bijdragen aan de formulering van een historisch adequaat begrip van perspectieven en hun invloed.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Onenigheid over de Realiteit: Een Praktijk-Gerichte Kijk op Naturalistische Metafysica en Interpretatie in Wetenschap 01/10/2017 - 30/09/2019

Abstract

Veel metafysisch onderzoek wordt vandaag de dag omschreven als naturalistisch: filosofen als James Ladyman & Don Ross, Penelope Maddy of Tim Maudlin beweren dat de manier waarop zij de aard van de werkelijkheid onderzoeken - i.e. het domein dat ze bestuderen, en de methodologie die ze gebruiken - gebaseerd is op hoe wetenschap functioneert. Al deze naturalisten lijken echter met hetzelfde probleem te kampen: hun notie van "wetenschap" is te vaag en te algemeen om degelijk werk te kunnen verrichten. Dit leidt, onder andere tot een zeer specifiek probleem, het interpretatie-probleem. Wetenschappelijke resultaten hebben altijd al aanleiding gegeven tot verschillende, tegenstrijdige, interpretaties, waar een interpretatie zegt wat dit resultaat ons leert over de werkelijkheid. Dit maakt dat de ontologie van zulke wetenschappelijke resultaten vaak ambigu is, en het is niet duidelijk hoe naturalisten, op een wetenschappelijk verantwoorde manier, kunnen omgaan met zulke ambiguiteit. Het doel van mijn onderzoek is om na te gaan welke aspecten van de wetenschappelijke praktijk nuttig kunnen zijn voor naturalistische metafysici: hoe bestuderen wetenschappers de werkelijkheid, en hoe kunnen we dat vertalen naar de metafysische praktijk. Meer specifiek zal ik, in verschillende historische cases, nagaan hoe wetenschappers in het verleden tot specifieke interpretaties zijn gekomen van wetenschappelijke resultaten, en hoe ze zijn omgegaan met het feit dat er verschillende interpretaties mogelijk zijn. Dit moet leiden tot een model van de wetenschappelijke studie van de werkelijkheid, wat dan kan dienen als een model voor een naturalistische metafyisca.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Onenigheid over de Realiteit: Een Praktijk-Gerichte Kijk op Naturalistische Metafysica en Interpretatie in Wetenschap. 01/10/2015 - 30/09/2017

Abstract

Veel metafysisch onderzoek wordt vandaag de dag omschreven als naturalistisch: filosofen als James Ladyman & Don Ross, Penelope Maddy of Tim Maudlin beweren dat de manier waarop zij de aard van de werkelijkheid onderzoeken - i.e. het domein dat ze bestuderen, en de methodologie die ze gebruiken - gebaseerd is op hoe wetenschap functioneert. Al deze naturalisten lijken echter met hetzelfde probleem te kampen: hun notie van "wetenschap" is te vaag en te algemeen om degelijk werk te kunnen verrichten. Dit leidt, onder andere tot een zeer specifiek probleem, het interpretatie-probleem. Wetenschappelijke resultaten hebben altijd al aanleiding gegeven tot verschillende, tegenstrijdige, interpretaties, waar een interpretatie zegt wat dit resultaat ons leert over de werkelijkheid. Dit maakt dat de ontologie van zulke wetenschappelijke resultaten vaak ambigu is, en het is niet duidelijk hoe naturalisten, op een wetenschappelijk verantwoorde manier, kunnen omgaan met zulke ambiguiteit. Het doel van mijn onderzoek is om na te gaan welke aspecten van de wetenschappelijke praktijk nuttig kunnen zijn voor naturalistische metafysici: hoe bestuderen wetenschappers de werkelijkheid, en hoe kunnen we dat vertalen naar de metafysische praktijk. Meer specifiek zal ik, in verschillende historische cases, nagaan hoe wetenschappers in het verleden tot specifieke interpretaties zijn gekomen van wetenschappelijke resultaten, en hoe ze zijn omgegaan met het feit dat er verschillende interpretaties mogelijk zijn. Dit moet leiden tot een model van de wetenschappelijke studie van de werkelijkheid, wat dan kan dienen als een model voor een naturalistische metafyisca.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)