Onderzoeksgroep

Eerstelijns - en interdisciplinaire zorg Antwerpen (ELIZA)

Expertise

Translationeel en multidisciplinair onderzoek van infectieziekten en antibioticagebruik in de eerste lijn, met bijzondere focus op het verbeteren van het beleid van luchtweginfecties in de eerste lijn in het kader van antimicrobiële resistentie, en de etiologie, diagnose, prognose en behandeling van bacteriële en virale infecties. Kwalitatieve en kwantitatieve onderzoeksmethoden in de gezondheidszorg.

Manieren om het volksgezondheidsprobleem veroorzaakt door onchocerciasis-geassocieerde epilepsie te verminderen. 15/07/2021 - 14/07/2022

Abstract

Er is toenemend bewijs dat onchocerciasis epilepsie kan veroorzaken. Inderdaad, na de introductie van tweejaarlijkse gemeenschapsgerichte behandeling met ivermectine en gebruik van larviciding ter bestrijding van broedhaarden van zwarte vliegen in rivieren in het noorden van Oeganda in 2012, zijn er geen nieuwe gevallen van "nodding syndroom" meer gemeld en is ook het aantal personen dat andere vormen van epilepsie ontwikkelde sterk afgenomen. In West-Oeganda onstonden er geen gevallen meer van onchocerciasis-geassocieerde epilepsie (OAE) sinds onchocerciasis er werd uitgeroeid. Tot nu toe blijft echter het pathofysiologische mechanisme van OAE nog onduidelijk. Daarom is er nog steeds veel scepsis onder wetenschappers en besluitvormers op het gebied van volksgezondheid over het feit of onchocerciasis epilepsie kan veroorzaken. Als gevolg hiervan is er weinig internationaal draagvlak voor interventies om OAE te voorkomen. Daarom is aanvullend onderzoek nodig om de causale relatie tussen onchocerciasis en epilepsie te bevestigen en om manieren te onderzoeken om OAE te voorkomen. Er is ook behoefte om de epilepsie behandelingskloof te verkleinen en om de zorg voor personen met epilepsie in onchocerciasis-endemische regio's te verbeteren. Hiervoor is een gedecentraliseerd, door de gemeenshap gedragen, epilepsie behandelingssysteem nodig.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Prevalentie en incidentie van antilichamen tegen SARS-CoV-2 bij eerstelijnszorgverleners in België gedurende een jaar van de COVID-19 epidemie. 01/12/2020 - 30/06/2022

Abstract

National severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 (SARS-CoV-2) seroprevalence data provide essential information about population exposure to the virus and helps predict the future course of the epidemic. This study, also known as CHARMING (Coronavirus HuisARtsenpraktijk-MédecINe Générale), focuses on the seroprevalence among primary health care providers (PHCPs) in Belgium. They manage the vast majority of COVID-19 patients in addition to other patients and therefore play an essential role in the efficient organisation of health care. Currently, evidence is lacking on 1. how many PHCPs get infected with SARS-CoV-2 in Belgium, 2. the rate at which this happens, 3. their clinical spectrum, 4. their risk factors, 5. the effectiveness of the measures to prevent infection and 6. the accuracy of the serology-based point-of-care test in a primary care setting. CHARMING will be set up as a prospective cohort study. General practitioners (GPs) and other PHCPs (working in a GP practice) will be recruited via professional networks and professional media outlets to register online to participate. Registered GPs and other PHCPs will be asked at each testing point (n=9) to perform a capillary blood sample antibody point-of-care test (OrientGene®) and complete an online questionnaire. The primary outcomes are the prevalence and incidence of antibodies against SARS-CoV-2 in PHCPs during a 12-month follow-up period. Secondary outcomes include the longevity of antibodies against SARS-CoV-2 after natural infection and COVID-19 vaccination. Study protocol: https://www.sciensano.be/en/biblio/prevalence-and-incidence-antibodies-against-sars-cov-2-among-primary-healthcare-providers-belgium & https://medrxiv.org/cgi/content/short/2021.06.18.21259139v1 Registration at ClinicalTrials.gov: https://www.clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT04779424

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project website

Impact van klinische richtlijnen & CRP sneltest bij kinderen: het ARON project 16/11/2020 - 31/12/2021

Abstract

De meeste antibiotica worden voorgeschreven in de ambulante zorg. Kinderen zijn een hoog-risicogroep om onnodige antibioticavoorschriften te krijgen. De introductie van betere diagnostiek, zoals sneltesten voor C-reactief proteïne (CRP), kan het beleid van acuut zieke kinderen in de ambulante praktijk verbeteren. Daarom gaat ARON na wat de (kosten-)effectiviteit is van een diagnostische algoritme inclusief CRP sneltest en vangnetadvies op het antibioticavoorschrijfpercentage en verder beleid bij kinderen van 6 maand tot 12 jaar oud die zich aanmelden met een acuut ziektebeeld in de eerste lijn. De CRP sneltest wordt uitgevoerd bij kinderen met een hoger risico op een ernstige infectie volgens een gevalideerde klinische beslisboom met advies omtrent antibioticabeleid en veiligheidsadvies. De primaire uitkomstmaat is het antibioticavoorschrijfpercentage tijdens het eerste consult van de arts met het kind.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project website

De waarde van diagnostiek om antimicrobiële resistentie te bestrijden door optimalisering van antibiotica gebruik (VALUE-Dx). 01/04/2019 - 31/03/2023

Abstract

De diagnostiek speelt een grote rol in de begeleiding van gezondheidsprofessionals en hoe zij infectieziekten behandelen. In de gemeenschapszorg worden antibiotica vaak overmatig gebruikt en onnodig voorgeschreven, wat AMR in de hand werkt. VALUE-Dx heeft als doel om op Europese schaal bewijs te leveren voor de relevantie van de diagnostiek in de strijd tegen AMR op medisch en economisch vlak, evenals voor de volksgezondheid. Hierbij gaat de aandacht vooral naar acute infecties van de luchtwegen opgelopen in de gemeenschapszorg, aangezien die het meeste aanleiding geven tot medische raadpleging en oneigenlijk gebruik van antibiotica. De resultaten van VALUE-Dx zouden van toepassing kunnen zijn op andere veel voorkomende infecties zoals urineweginfecties, bloedbaaninfecties (sepsis) en infecties van de luchtwegen opgelopen in ziekenhuizen.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Respiratoir syncytium virus consortium in Europa (RESCEU). 01/01/2017 - 31/12/2021

Abstract

Respiratoir syncytieel virus (RSV) is buiten medische kringen niet goed bekend, maar de meeste mensen hebben er waarschijnlijk wel last van gehad tijdens de kinderjaren, omdat het de meest voorkomende oorzaak is van ernstige respiratoire aandoeningen bij baby's en kinderen wereldwijd. Ook ouderen en mensen met een verzwakt immuunsysteem zijn gevoelig voor RSV-infectie. Hoewel de symptomen van de meeste mensen mild zijn, kan dit leiden tot longontsteking en vereisen 3,4 miljoen gevallen jaarlijks ziekenhuisopname. Er is geen specifieke behandeling of vaccin voor RSV. Het doel van het RESCEU-project is om informatie te verzamelen over de omvang van de RSV-infectie in Europa en de economische gevolgen ervan. Vervolgens zal het deze informatie gebruiken om richtlijnen voor 'best practices' op te stellen om de manier te verbeteren waarop RSV-gevallen in Europa worden gemonitord en om toekomstige vaccinatieprogramma's vorm te geven. Het team zal ook patiëntmonsters verzamelen en analyseren om biologische markers te identificeren die geassocieerd zijn met ernstige RSV-infectie. Deze informatie kan helpen bij de diagnose en de ontwikkeling van nieuwe behandelingen en vaccins vergemakkelijken.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Celluloepidemiologie: genereren en modelleren van SARS-COV-2 specifieke T-cel responsen op populatieniveau met als doel interventies in de gezondheidszorg te verbeteren. 01/11/2020 - 31/10/2021

Abstract

Wiskundige simulatiemodellen zijn onmisbaar geworden voor voorspellingen en het bestuderen van de effectiviteit van interventiestrategien zoals lockdowns en screeningen tijdens de SARS-CoV-2 pandemie. Het schatten van belangrijke grootheden maakt gebruik van de serologische afdruk van een infectie op het individu. Echter, al is dit een functie van het type assay, werden antilichamen tegen SARS-CoV-2 frequent niet gevonden in jonge en/of asymptomatische individuen en verdwenen deze na een korte periode, vooral bij asymptomatische individuen. Daarentegen zijn T-cellen in verschillende situaties gevonden, ook in afwezigheid van antilichamen, gaande van convalescente asymptomatische tot milde SARS-CoV-2 patiënten en hun huisgenoten. Dit suggereert dat T-cellen sensitiever kunnen zijn dan antilichamen om een oudere SARS-CoV-2 infectie aan te tonen. In dit project zullen we op populatieniveau SARS-CoV-2 specifieke Tcel en serologische data verzamelen voor verschillende cohortes waaronder 300 individuen (en 200 huisgenoten) die > 3 maanden geleden covid-19 hebben gehad, 100 huisartsen, 100 ziekenhuis medewerkers, 500 random geselecteerde individuen en 75 precovid- tijdperk stalen. Deze data zullen gebruikt worden in simulatiemodellen en zullen leiden tot een herbeoordeling van verschillende epidemiologische schattingen zoals die van de groepsimmuniteit en het reproductiegetal R. Dit zal op significante wijze covid-19 gerelateerde interventies in de gezondheidszorg beïnvloeden.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Opstellen survey stewardship gedrag bij de Belgische huisartsen en aanvragen dossier ethisch comité. 01/11/2020 - 30/04/2021

Abstract

Om ervoor te zorgen dat toekomstige beleidsinitiatieven zo goed mogelijk aansluiten bij uw ervaring en behoeften als huisarts, lanceert EBPracticeNet, het referentieplatform voor Evidence-Based Practice voor alle Belgische zorgverleners, samen met de academische centra voor huisartsgeneeskunde van UAntwerpen en ULiège de Antibiotics General Practitioner Survey (Antibiotics GPS). We krijgen hiervoor in Vlaanderen de steun vanuit alle universiteiten en Domus Medica. In de Antibiotics GPS (Antibiotics General Practitioner Survey) kunnen huisartsen aangeven welke acties, instrumenten en initiatieven ze zinvol vindt in de strijd tegen antibioticaresistentie. Deze vragenlijst peilt naar de ervaringen met betrekking tot het voorschrijven van antibiotica, de huidige beleidsinitiatieven, ondersteunende instrumenten, (snel)testen, richtlijnen, … voor doelmatig gebruik van antibiotica bij veelvoorkomende infecties. De survey vraagt ook naar welke lessen we kunnen trekken uit de coronacrisis die relevant zijn voor het antibioticabeleid. De resultaten zullen gebruikt worden bij het opzetten van nieuwe interventies en om het Belgische antibioticabeleid richting te geven.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

De effectiviteit van de beschermingsmaatregelen in de eerste lijn tegen SARS-CoV-2 op basis van gevalideerde, niet-invasieve, zeer gevoelige serologische testen 01/06/2020 - 31/05/2021

Abstract

Huisartsen en hun medewerkers (H&M) verzorgen de meeste COVID-19 en andere patiënten en verlichten de druk op de ziekenhuizen. Hun capaciteit veilig stellen tijdens uitbraken is levensbelangrijk, maar gegevens ontbreken over 1. het aantal geïnfecteerde of zieke H&M in ons land, 2. hoe snel ze uitvallen, 3. hun klinische presentatie, 4. hun risicofactoren en 5. de effectiviteit van beschermende maatregelen om te voorkomen dat ze ziek worden. Deze vragen vereisen snel antwoord om beleidsmaker te informeren. We hebben hiervoor ook accurate (gevoelige!) testen van de immuunrespons nodig. Daarom evalueren we een nieuwe methode om een gedroogde bloeddruppel (GBD) te verkrijgen en digitale ELISA. GBD via vingerprik is een veelbelovende, minimaal invasieve optie zonder besmettingsgevaar om (zelf) een bloedstaal af te nemen en al toegepast in allerlei domeinen. In een subgroep van deelnemers, vergelijken we de accuraatheid van testen bij gebruik van de nieuwe GBD methode, eenvoudig in gebruik, met nog minder risico op besmetting en de nodige hoeveelheid bloed preciezer doserend, met een gebruikelijk vingerprik bloedstaal.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Acute luchtweginfecties in de eerste lijn in Europa: puntprevalentie audit van presentatie en management 05/11/2019 - 31/12/2020

Abstract

Achtergrond: De PPAS studie maakt deel uit van de VALUE DX studie, die de waarde van diagnostische testen bij het optimaliseren van het antibioticavoorschrijfgedrag en dus resistentie onderzoekt, en maakt deel van werkpakket 4. Value DX heeft als doel om de klinische praktijkvoering en patiënten outcomes te verbeteren en antimocrobiële resistentie aan te pakken, door het gebruik van klinische en kosteneffectieve diagnostische strategieën, om zo te komen tot een meer gepersonaliseerde evidence based antibiotica gebruik. Studiedeelnemers: patiënten boven 1 jaar, die zich presenteren met respiratoire infecties in de eerstelijn bij huisartsen in de verschillende deelnemende landen. Doel: een beschrijving van de presentatie en het beleid van patiënten met respiratoire infecties die zich presenteren in de eerstelijn in 20 Europese landen

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project website

Bronchodilatoren voor piepende ademhaling bij jonge kinderen die zich aanbieden aan de eerstelijnszorg: een gerandomiseerde, placebo gecontroleerde, multicentrische, parallelle groepsstudie. 06/05/2019 - 30/06/2021

Abstract

Het belangrijkste doel van deze studie is het vaststellen van de veronderstelde superioriteit van salbutamol ten opzichte van een behandeling zonder salbutamol alsook de (kosten)effectiviteit van salbutamolinhalaties ten opzichte van placebo bij kinderen in de leeftijd van 6-24 maanden die zich met een piepende ademhaling bij hun huisarts aanbieden. 10% van de zuigelingen krijgt per jaar een kortwerkende bronchusverwijder voorgeschreven voor een piepende ademhaling, maar het bewijs voor deze behandeling bij kinderen jonger dan twee jaar is schaars. Aangezien er ongeveer 30% van alle 180.000 Belgische kinderen en 260.000 Nederlandse kinderen van 6-24 maanden een periode van piepende ademhaling hebben, waarbij in 30% van de gevallen salbutamol wordt voorgeschreven, kunnen mogelijk 40.000 salbutamolvoorschriften per jaar worden voorkomen. Kinderen die in aanmerking komen voor dit onderzoek hebben een door een arts gediagnosticeerde piepende ademhaling en een baseline respiratoire symptoomscore van minimaal 7 op 18, zijn tussen 6-24 maanden oud en zijn verder gezond. Het rekruteren van patiënten zal twee opeenvolgende jaren duren, in 40 praktijken in België. UA zal 6 praktijken opvolgen. De resultaten van onze studie kunnen een impact hebben op de richtlijnen en de kosten van de gezondheidszorg. Als onze studie aantoont dat salbutamol geen of slechts een verwaarloosbaar gunstig effect heeft bij baby's en jonge kinderen met piepende ademhaling in de eerstelijnszorg, zal dit een impact hebben op de nationale en internationale richtlijnen, en bijgevolg ook op de klinische praktijk. Het voorschrijven van salbutamol kan aanzienlijk verminderen.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Europese Alliantie voor klinisch onderzoek naar infectieziekten (ECRAID) - Business Plan (ECRAID-Plan). 01/01/2019 - 30/06/2021

Abstract

ECRAID zal een bedrijfsplan ontwikkelen in overeenstemming met de door Europa gefinancierde netwerken om een klinische onderzoeksinfrastructuur te creëren die vanaf 2021 operationeel zal zijn. Dit bedrijfsplan heet ECRAID-Plan. Het werkt samen met de netwerkpartners en Monitor Deloitte om een businessplan te ontwikkelen. Het businessplan zal een overzicht geven van ECRAID-diensten, activiteiten, governancestructuur en financiële duurzaamheidsplannen. ECRAID streeft naar versterking van de allianties met de particuliere sector en internationale organisaties die betrokken zijn bij besmettelijke ziekten om investeringen in de bescherming van de Europese volksgezondheid te stimuleren.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

De haalbaarheid, de risico s en de voorwaarden voor een integratie van de triage en de regulatie van de oproepen voor de huisartsenwachtdienst binnen de medische dispatching van de 112-hulpcentrale. 01/04/2016 - 31/03/2018

Abstract

In België zijn spoeddiensten en huisartsen de belangrijkste actoren in de acute medische zorg tijdens de gewone en de zogenaamde out-of-hours periode. Patiënten kunnen vrij kiezen welke dienst zij prefereren. Gedurende de laatste jaren werden er protocollen uitgewerkt om de acute zorg beter te kunnen sturen door triage. De centrale doelstelling van dit project is te bestuderen of triage (gebruikmakend van een centraal oproepnummer "1733") met professioneel personeel gebruik maken van deze protocollen haalbaar, veilig en effectief is. Een proefonderzoek in de in de regio Leuven-Tienen, in nauwe samenwerking met spoeddiensten, huisartsen wachtposten en het regionaal call centrum. De onderzoeksvragen zijn: 1: Hoe is het gesteld met de veiligheid en efficiency van het gebruik van de protocollen door de professionele telefonisten? 2: Wat is de epidemiologie van de onplanbare zorg? 3: Wat is de invloed van telefonische triage op de werkbelasting van hulpverleners? Parallele activiteiten gedurende het project omvatten een informatie campagne voor het publiek en de hulpverleners in de regio. Het twee jaar durend project startte op 1 mei 2016. De OOH care research group is onderdeel van de huisartsen groep van de Vakgroep Eerstelijns en Interdisciplinaire Zorg van de Universiteit Antwerpen. Principal investigator: Hilde Philips Co-supervisor Veronique Verhoeven Junior researcher: Hanne Claessen Junior researcher: Annelies Colliers Team member: Roy Remmen

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Project website

ALIC4E - Antivirale middelen voor griepachtige aandoeningen? Een RCT naar klinische - en kosteneffectiviteit in de eerste lijn. 21/01/2016 - 31/12/2016

Abstract

Antivirale middelen voor griepachtige aandoeningen? Een adaptieve RCT over de klinische en kosteneffectiviteit in de eerstelijnszorg. Een snelle respons bij epidemieën en pandemieën is nodig binnen de Europese Unie. Er is al heel wat vooruitgang geboekt wat betreft structuren voor een adequate respons op vlak van volksgezondheid. Maar het starten met klinische onderzoek in deze tijdsperiode is vaak vertraagd en/of gefragmenteerd, waardoor er een beperkte impact is op het verbeteren van de outcome voor patiënten en op het vlak van het ontwikkelen van evidentie rond de gepaste klinische aanpak. Het doel van PREPARE (Platform foR European Prepardness Against (Re-)emerging Epidemics; www.prepare-europe.eu) is een Europees klinisch onderzoeksnetwerk op te richten met als taak snel grootschalige klinische studies rond infectieziekten te kunnen doen. Dit maakt het mogelijk om snel actie te ondernemen bij ernstige epidemieën en zodoende een gepaste behandeling op te starten, door real-time evidentie te bieden voor de klinische aanpak van patiënten. De ALIC4E trial, onderdeel van PREPARE, is een grootschalige multi-centrische studie in de eerstelijnszorg bij patiënten met griepachtige symptomen, en heeft als doel de klinische en kosteneffectiviteit na te gaan van antivirale behandeling, een Europees onderzoeksnetwerk voor eerstelijnszorg tijdens epidemieën en pandemieën op te zetten en aanbevelingen te kunnen doen omtrent een efficiënte benadering van dit type onderzoek.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

    Project website

    Hoofdredactie EBMPracticeNet met inbegrip van de eindverantwoordelijkheid van de uitbouw van de online kennisdatabank. 01/08/2015 - 31/12/2015

    Abstract

    De kennis databank van EBMPracticeNet omvat alle Nationale Belgische EBM-informatieproducten, inbegrepen de geadapteerde Duodecim richtlijnen en alle Belgische geupdated monodisciplinaire en multidisciplinaire richtlijnen. Binnen dit project heet de onderzoeker de eindverantwoordelijkheid van de redactie van de richtlijnen en EBM-informatie op het Belgische EBMPracticeNet platform. Hij/zij is verantwoordelijk voor vertaling van richtlijnen, aanpassen van richtlijnen naar de Belgische context, actualisatie van de databank, integratie van Belgische richtlijnen en andere Belgische bronnen, bewaken van coherentie tussen de databanken voor verschillende disciplines. Er is nauwe samenwerking met de werkgroep ontwikkeling richtlijnen eerste lijn , de projectleider en de hoofdredacteur voor het clinical decision support systeem

    Onderzoeker(s)

    Onderzoeksgroep(en)

    Project website

    EARL focusgroepstudie. 01/04/2015 - 31/03/2016

    Abstract

    Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds de opdrachtgever. UA levert aan de opdrachtgever de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

    Onderzoeker(s)

    Onderzoeksgroep(en)

      Het verbeteren van zorg en onderzoek elektronische data vereniging Antwerpen (ICAREDATA). 01/09/2014 - 31/12/2018

      Abstract

      Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds de Vlaamse overheid. UA levert aan de Vlaamse overheid de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

      Onderzoeker(s)

      Onderzoeksgroep(en)

      Het effect van onafhankelijke artsenbezoeken op het voorschrijven van analgetica in de eerste lijn: een gerandomiseerd gecontroleerd onderzoek met procesanalyse. 01/07/2013 - 31/12/2016

      Abstract

      Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds Farmaka. UA levert aan Farmaka de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

      Onderzoeker(s)

      Onderzoeksgroep(en)

      Onderzoek en dienstverlening in het kader van het GRACE-project (Genomics to combat Resistance against Antibiotics in Community-acquired LRTI in Europe). 01/07/2013 - 31/03/2015

      Abstract

      Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds Cardiff University. UA levert aan Cardiff University de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

      Onderzoeker(s)

      Onderzoeksgroep(en)

        Studie naar het effect van de Belgische antibioticacampagnes op het antibioticagebruik in de ambulante praktijk. 01/03/2013 - 31/08/2013

        Abstract

        Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds BAPCOC. UA levert aan BAPCOC de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

        Onderzoeker(s)

        Onderzoeksgroep(en)

          Translationaal onderzoek van anti-bacteriologische weerstand en in de omgeving opgelopen infecties in Europa (TRACE). 16/06/2011 - 31/12/2018

          Abstract

          Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds ESF. UA levert aan ESF de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

          Onderzoeker(s)

          Onderzoeksgroep(en)

            De geschiktheid van het voorschrijven van antibiotica in de eerstelijns gezondheidszorg in Europa met betrekking tot resistentie tegen antibiotica (APRES). 01/10/2009 - 31/03/2014

            Abstract

            Dit project kadert in een onderzoeksopdracht tussen enerzijds UA en anderzijds EU. UA levert aan EU de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd in voorliggend contract.

            Onderzoeker(s)

            Onderzoeksgroep(en)

              Het beleid van lage luchtweginfecties in de huisartsenpraktijk optimaliseren op basis van etiologisch, diagnostisch, prognostisch en interventie-onderzoek. 01/01/2008 - 31/12/2011

              Abstract

              Algemene doelstelling: Met een Vlaams huisartsennetwerk deelnemen aan GRACE. Specifieke doelstellingen: 1. Bepalen van het aandeel bacteriële LLWI. 2. Beschrijven van de belangrijkste bacteriële verwekkers en nagaan in welke mate ze resistent zijn tegen eerstelijnsantibiotica. 3. Nagaan of de CRB-65 beslisregel toelaat het risico op complicaties in te schatten bij patiënten met LLWI. 4. Beschrijven en vergelijken van aanwezige richtlijnen over LLWI. 5. Het ontwikkelen van een evidentiepakket voor een doelgerichter antibioticabeleid bij LLWI in de eerste lijn en nagaan of de implementatie van dit model effectief is.

              Onderzoeker(s)

              Onderzoeksgroep(en)

                Gezondheidseconomisch onderzoek en mathematische modellering van infectieziekten. 01/12/2007 - 31/12/2014

                Abstract

                Dit project kadert in een onderzoeksopdracht toegekend door de Universiteit Antwerpen. De promotor levert de Universiteit Antwerpen de onderzoeksresultaten genoemd in de titel van het project onder de voorwaarden zoals vastgelegd door de universiteit.

                Onderzoeker(s)

                Onderzoeksgroep(en)

                  Gedragsverandering van zorgverleners en publiek naar een meer voorzichtig gebruik van anti-microbiële agentia (CHAMP). 01/04/2007 - 31/03/2011

                  Abstract

                  Het doel van CHAMP (Changing behaviour of Health care professionals And the general public towards a More Prudent use of anti-microbial agents) is het doelmatig gebruik van antibiotica te bevorderen door efficiënte hulpmiddelen te ontwikkelen om gedrag van professionelen in de gezondheidszorg, patiënten in de eerste lijn en het algemene publiek in verband met het voorschrift en gebruik van antibiotica te veranderen.

                  Onderzoeker(s)

                  Onderzoeksgroep(en)

                    Lage luchtweginfecties in de huisartspraktijk: kwalitatief onderzoek naar factoren die bijdragen tot variatie in antibioticagebruik en resistentie. 01/01/2007 - 31/12/2008

                    Abstract

                    Lage luchtweginfecties zijn een van de belangrijkste indicaties voor het voorschrijven van antibiotica in de eerste lijn met een aanzienlijke toename van antibioticaresistentie tot gevolg. Dit kwalitatief onderzoek gaat na welke factoren de variatie in het antibiotica gebruik in de huisartsenpraktijk in Utrecht en Antwerpen beïnvloeden. Met semi-gestructureerde interviews exploreren we de opvattingen over antibioticagebruik en resistentie bij zowel artsen als patiënten .

                    Onderzoeker(s)

                    Onderzoeksgroep(en)

                    Luchtweginfecties in de huisartspraktijk : naar een evidence-based beleid. 01/10/2006 - 30/09/2009

                    Abstract

                    Voor talrijke problemen waarmee in de eerste lijn wordt geconsulteerd, ontbreekt harde evidentie om het beleid te onderbouwen. Daarenboven bestaat er een probleem om beleid gebaseerd op voorhanden onderzoeksbewijs te implementeren in de dagelijkse praktijk. Dit leidt in beide gevallen tot suboptimale patiëntenzorg en misbruik van de beschikbare middelen. Luchtweginfecties zijn hiervan een goed voorbeeld (Coenen S. Antibiotica voor hoesten in de huisartspraktijk [Proefschrift]. Universiteit Antwer- pen 2003). Voor lage luchtweginfectie (LLWI) ontbreekt eenduidige evidentie betreffende de effectiviteit van antibiotica. Bovendien laat het onderzoeksbewijs niet toe patiënten te identificeren die (geen) baat zouden hebben van een behandeling met een antibioticum. Voor middenoorontsteking met effusie (OME) bieden antibiotica een erg geringe winst. Aan de andere kant is er wel relevante onderbouwing van de algemene effectiviteit van heelkunde bij OME. In dit verband echter is er een zwakke selectiviteit gedocumenteerd bij de verwijzingen van huisartsen naar neus-, keel-, oor-specialisten (NKOs). Het huidige onderzoeksproject wil bijdragen aan de ontwikkeling van interventies om de voorspellende waarde van OM verwijzingen te verhogen en om pragmatische keuzes in verband met het gebruik van antibiotica voor alle patiënten met LLWIs en voor belangrijke klinische subgroepen patiënten met LLWIs te bevorderen.

                    Onderzoeker(s)

                    Onderzoeksgroep(en)

                      Genetica als hulpmiddel in de strijd tegen antibiotica resistentie bij lage luchtweg infecties in Europa. (GRACE) 01/03/2006 - 31/08/2011

                      Abstract

                      GRACE is een Expertisenetwerk dat zich op het complexe en controversiële gebied van community-verworven lage luchtweg infecties (LLWI) toelegt, één van de hoofdoorzaken voor een bezoek aan de huisarts. Het overmatig gebruik van antibiotica voor de behandeling van deze LLWIs kost veel aan de gemeenschap niet enkel wegens het antibiotica gebruik maar ook omwille van de dramatische stijging aan antibiotica resistentie. De algemene doelstelling van GRACE is antimicrobiële resistentie te bestrijden door het integreren van expertise centra en het exploiteren van genomica in het onderzoek van community-verworven LWI. Microbiële en menselijke genomica zullen geïntegreerd worden met gezondheidswetenschappelijk onderzoek bestaande uit klinische waarnemings en interventiestudies, gezondheidseconomisch onderzoek en opleiding en voorlichting om beleid aangaande de behandeling van deze infecties te veranderen. GRACE is uitzonderlijk aangezien het onderzoekers van basislaboratoriumwetenschappen, klinische geneeskunde, en gezondheidseconomie samenbrengt. In het gezamenlijk uitgevoerde onderzoeksprogramma, zullen 17 academische groepen, die wijd over 9 lidstaten van de EU en 5 Kleine/middelgrote ondernemingen worden uitgespreid deelnemen. GRACE zal professioneel onderwijs, met inbegrip van web-based onderwijs en praktische cursussen, via twee belangrijke Europese wetenschappelijke organisaties (de Europese Organisatie voor Klinische Microbiologie en Infectieziekten en de Europese Respiratoire Organisatie) organiseren om de expertise van het project te verspreiden. Een hoog niveau van coördinatie zal door een professioneel IT-ondersteund en strenge beheersstructuur worden verkregen, om een optimale synergie van de componenten van GRACE te bereiken. Wij pogen om een genomisch laboratoriumnetwerk in 8 Europese landen en een netwerk van huisartsen in 11 Europese landen te ontwikkelen tijdens de eerste 18 maanden van het project, en dan op de infrastructuur voort te bouwen om het gezamenlijk uitgevoerde onderzoeksprogramma tot stand te brengen. Het consortium zal een virtueel "Europees Onderzoekscentrum LLWI" worden, met potentieel om een forum te worden dat onderzoek en goede praktijk op het gebied van community-verworven LLWI promoot.

                      Onderzoeker(s)

                      Onderzoeksgroep(en)

                        Project website

                        Rationeel voorschrijven van antibiotica bij acute rhinosinusitis : evaluatie van de impact en kosten van implementatiestrategieën uitgaande van een multidisciplinaire evidence-based richtlijn. 01/07/2004 - 30/06/2005

                        Abstract

                        De doelstelling van dit project ligt in de lijn van de Commissie voor de Coordinatie van het Antibioticabeleid (BAPCOC, FOD Volksgezondheid), m.n. een doelmatig gebruik van antibiotica. Het voorgelegde project wordt ingediend door de twee Vlaamse universiteiten die zich hebben onderscheiden in het exploreren, beschrijven en optimaliseren van het voorschrijven van antibiotica voor luchtweginfecties in het kader van de alarmerend toenemende antimicrobiele resistentie. Zoals (uit de referenties) zal blijken, brachten we het huidige voorschrijfgedrag voor o.a. acute keelpijn, acute hoest en acute rhinosinusitis in kaart, liggen we aan de basis van de ontwikkeling van 'evidence based' richtlijnen 'voor goede medische praktijk', resp. 'voor het goed gebruik van antibiotica' voor deze aandoeningen, en vonden we aanwijzingen dat het implementeren van aanbevelingen in de huisartspraktijk door middel van onafhankelijke artsenbezoekers effectief kan zijn om 'antibiotica minder vaak en beter' te gebruiken in Vlaanderen. Ons eerder klinisch onderzoek werd ook moeilijk door sponsors zoals de farmaceutische industrie gesteund gezien onze vraagstelling niet direct een onmiddellijk commer- cieel of promotioneel karakter heeft. We laten ons bijstaan door Flora Haaijer-Ruskamp van de Universiteit van Groningen, die in dit domein reeds jaren onderzoek verricht.

                        Onderzoeker(s)

                        Onderzoeksgroep(en)

                        Luchtweginfecties in de huisartspraktijk : naar een evidence-based beleid. 01/10/2003 - 30/09/2006

                        Abstract

                        Voor talrijke problemen waarmee in de eerste lijn wordt geconsulteerd, ontbreekt harde evidentie om het beleid te onderbouwen. Daarenboven bestaat er een probleem om beleid gebaseerd op voorhanden onderzoeksbewijs te implementeren in de dagelijkse praktijk. Dit leidt in beide gevallen tot suboptimale patiëntenzorg en misbruik van de beschikbare middelen. Luchtweginfecties zijn hiervan een goed voorbeeld (Coenen S. Antibiotica voor hoesten in de huisartspraktijk [Proefschrift]. Universiteit Antwer- pen 2003). Voor lage luchtweginfectie (LLWI) ontbreekt eenduidige evidentie betreffende de effectiviteit van antibiotica. Bovendien laat het onderzoeksbewijs niet toe patiënten te identificeren die (geen) baat zouden hebben van een behandeling met een antibioticum. Voor middenoorontsteking met effusie (OME) bieden antibiotica een erg geringe winst. Aan de andere kant is er wel relevante onderbouwing van de algemene effectiviteit van heelkunde bij OME. In dit verband echter is er een zwakke selectiviteit gedocumenteerd bij de verwijzingen van huisartsen naar neus-, keel-, oor-specialisten (NKOs). Het huidige onderzoeksproject wil bijdragen aan de ontwikkeling van interventies om de voorspellende waarde van OM verwijzingen te verhogen en om pragmatische keuzes in verband met het gebruik van antibiotica voor alle patiënten met LLWIs en voor belangrijke klinische subgroepen patiënten met LLWIs te bevorderen.

                        Onderzoeker(s)

                        Onderzoeksgroep(en)

                        Het beleid bij de klacht hoest als gevolg van luchtwegeninfecties in de huisartsenpraktijk. Een medisch besliskundig onderzoek. 01/10/1999 - 28/02/2002

                        Abstract

                        Akute luchtweginfecties vormen een medisch, epidemologisch en socio-economisch relevant probleem. Hoe de eerste lijn vanuit de klacht hoest het diagnostisch beleid voert, is zeer specifiek voor deze setting: aantonen en uitsluiten in een diagnostisch landschap met lage voorkansen. Welke en hoe sterk zijn de argumenten waarmee de eerste lijn dit beleid voert en dient te voeren ? Deze onderzoeksvragen worden beantwoord in een deels kwalitatief (focusgroepen), deels kwantitatief onderzoeksdesign (registratie, OSCE test).

                        Onderzoeker(s)

                        Onderzoeksgroep(en)

                          Het beleid bij de klacht hoest als gevolg van luchtwegeninfecties in de huisartsenpraktijk. Een medisch besliskundig onderzoek. 01/10/1997 - 30/09/1999

                          Abstract

                          Akute luchtweginfecties vormen een medisch, epidemologisch en socio-economisch relevant probleem. Hoe de eerste lijn vanuit de klacht hoest het diagnostisch beleid voert, is zeer specifiek voor deze setting: aantonen en uitsluiten in een diagnostisch landschap met lage voorkansen. Welke en hoe sterk zijn de argumenten waarmee de eerste lijn dit beleid voert en dient te voeren ? Deze onderzoeksvragen worden beantwoord in een deels kwalitatief (focusgroepen), deels kwantitatief onderzoeksdesign (registratie, OSCE test).

                          Onderzoeker(s)

                          Onderzoeksgroep(en)