Onderzoeksgroep

Onderzoekscentrum Visuele Poëtica

Expertise

Historische en hedendaagse analyse van cinema en media in de Lage Landen en Europa.

De diasporablik: Een multimethodologisch onderzoeksproject naar diasporafilmbeleid en -representatie in Vlaanderen (2002-2021) 01/11/2020 - 31/10/2022

Abstract

De laatste decennia is diasporacinema sterk naar de Europese voorgrond getreden. Ook in Vlaanderen is deze trend erg relevant en kregen interculturele identiteiten een prominente rol in contemporaine filmnarratieven. Diasporacinema geldt als 'site of struggle' binnen de interculturele samenleving en kan helpen in de deconstructie van Eurocentrische, hegemonische denkpatronen doorheen een transnationale shift. Terwijl diasporacinema traditioneel belicht wordt aan de hand van receptiestudies en tekstueel onderzoek, gaat er veel minder aandacht uit naar de industriële en beleidsdimensies waarbinnen diasporadiscoursen worden geproduceerd en gedistribueerd. Dit project is specifiek geïnteresseerd in de complexe relatie tussen het Vlaamse filmbeleid en de problematiek omtrent diaspora en interculturele diversiteit. Dit onderzoek doorgrondt de politieke, industriële en socioculturele dynamieken van diasporacinema in Vlaanderen. Vanuit een kritisch perspectief onderzoeken we (1) het institutionele kader van het Vlaamse filmbeleid (2002-2021) omtrent diasporaculturen en -cinema bestuderen; (2) de beleidspraktijken rond de productie en distributie van diasporafilms; en (3) de filmische representaties omtrent diaspora. Dit onderzoeksproject betreft een FWO-aspirantschap van Alexander De Man. De hoofdonthaalinstelling is de Universiteit Gent (promotor: Daniel Biltereyst), de Universiteit Antwerpen is partnerinstelling (promotor: Gertjan Willems).

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

De staat van de natie in de Belgische cinema. Een onderzoeksproject naar hedendaagse cinema en (trans)nationale identiteiten in België. 01/10/2019 - 30/09/2023

Abstract

De Belgische cinema kende recent een opleving van een Belgische identiteit, zowel in de films zelf als in de hen omringende discoursen. Toch lijken de meeste Belgische films in de eerste plaats blijvend geassocieerd met Vlaanderen of de Franse Gemeenschap. Tegelijkertijd zorgt de groeiende culturele diversiteit voor een transformatie van nationale identiteiten in de Belgische cinema, terwijl transnationale en kosmopolitische identiteiten het nationale identiteitsconcept op zich uitdagen. Dit onderzoeksproject beoogt een kritisch onderzoek van de complexe relatie tussen cinema en (trans)nationale identiteiten in België. De staat van de natie in de Belgische cinema wordt onderzocht door middel van kwantitatieve en kwalitatieve onderzoeksmethoden, daarbij gebruikmakend van digitale tools en met inbegrip van tekstuele filmanalyse, industriële en beleidsanalyse en receptieanalyse. Het project draagt bij aan een beter begrip van de hedendaagse Belgische cinema en levert tegelijk een originele empirische bijdrage aan de studie van de relatie tussen media en (trans)nationale identiteiten in West-Europa.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Screening the Benelux: Een vergelijkend onderzoek naar filmbeleid en (trans)nationale identiteit in België, Nederland en Luxemburg 01/10/2018 - 30/09/2021

Abstract

België, Nederland en Luxemburg (Benelux) zijn nauw verbonden op historisch, politiek en cultureel vlak, gesitueerd in het hart van West-Europa en samen de directe voorganger van de Europese Unie, Dit onderzoeksproject beoogt een vergelijking van deze landen, door een analyse van de rol van media in de hedendaagse constructie van nationale en transnationale identiteiten. Het project focust in het bijzonder op hoe films en filmbeleid in België (Vlaanderen en de Franse gemeenschap) Nederland en Luxemburg zich verhouden tot (trans-)nationale identiteiten. Het onderzoek focust op de periode 2009-2018.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Archief Robbe De Hert. 01/01/2020 - 31/12/2020

Abstract

Bewaring en ontsluiting van het archief van cineast Robbe De Hert en zijn filmcollectief Fugitive Cinema. De Herts positie als centraal figuur in de Belgische film- en culturele wereld sinds de jaren 1960 maakt dat de historische waarde van dit archief buiten kijf staat. Het archief wordt overgedragen aan het Felixarchief, het Antwerpse Stadsarchief. De filmkopieën (in diverse formaten) worden ondergebracht bij CINEMATEK, het Koninklijk Belgisch Filmarchief. Meemoo, het Vlaams instituut voor het archief, werkt mee aan de digitalisering en duurzame bewaring van het audiovisueel materiaal.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Film, media en natievorming in Vlaanderen. 01/04/2019 - 30/03/2020

Abstract

Dit onderzoeksproject heeft tot doel de relatie tussen media en natievorming in Vlaanderen te onderzoeken. Het project bestaat uit twee delen. Ten eerste richt het project zich op film en natievorming in Vlaanderen tussen 1945 en vandaag. Via kwantitatieve en kwalitatieve tekstuele filmanalyses neemt het project de representatie van Vlaanderen en Vlaamse identiteiten kritisch onder de loep. Ten tweede plaatst het project deze bevindingen in hun bredere media- en culturele context. Dit gebeurt via het redigeren van een interdisciplinair boek over media en natievorming in Vlaanderen vanaf de 19e eeuw tot vandaag. Hiermee biedt het project een originele synthese van het bestaande onderzoek naar media en natievorming in Vlaanderen en formuleert het een onderzoeksagenda voor de toekomst.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)

Made in Flanders? Een onderzoeksproject naar hedendaags filmbeleid en nationale identiteit in Vlaanderen (1999-2015). 01/10/2015 - 30/09/2018

Abstract

Dit project focust op de relatie tussen nationale identiteit en hedendaags filmbeleid in Vlaanderen. Het doel is 1. de rol van (regionale, nationale en supranationale) overheidskader voor filmbeleid te onderzoeken en de rol van filmbeleid te analyseren in 2. de productiecontext van films , 3. de promotie, distributie en vertoning van films, en 4. het soort films en representaties die geproduceerd worden.

Onderzoeker(s)

Onderzoeksgroep(en)