1 juli 2026, Koninklijk Conservatorium Den Haag
Organisator: Lies Colman
Als onderdeel van haar doctoraalonderzoek Connecting the Dots aan het Koninklijk Conservatorium Antwerpen organiseert Lies Colman een studiedag rond het thema 'Creatief auteurschap en erfgoed in het hedendaagse hoger muziekonderwijs'.
Het klassieke muziekonderwijs is geworteld in kennisdomeinen, tradities, praktijken en repertoires die het resultaat zijn van lange, cultureel gesitueerde ontwikkelingsprocessen waaraan generaties musici, artiesten en leraren hebben bijgedragen. Tegelijkertijd worden onderwijsinstellingen uitgedaagd om dit erfgoed voortdurend te herinterpreteerd en kritisch te bevragen, zodat het in dialoog kan treden met nieuwe stemmen, perspectieven en praktijken die op hun beurt deel zullen uitmaken van het erfgoed van morgen.
Tijdens deze studiedag presenteren artistieke onderzoekers met uiteenlopende achtergronden actueel onderzoek naar de rol en betekenis van erfgoed in het hedendaagse hoger muziekonderwijs. De focus reikt verder dan het muzikale repertoire alleen en omvat ook de processen, attitudes, pedagogische benaderingen en manieren van luisteren, creëren, samenwerken en uitvoeren die door het verleden worden geïnformeerd en tegelijkertijd voortdurend in het heden worden vernieuwd.
Wat is de relevantie van muzikaal erfgoed binnen conservatoria en muziekopleidingen vandaag? Hoe kunnen muzikale tradities de muziek van morgen blijven inspireren? Welke stemmen blijven afwezig uit de canon, en welke opkomende praktijken verdienen meer erkenning en ruimte? En hoe herschikken technologische ontwikkelingen onze relatie met zowel het muzikale verleden als de muzikale toekomst?
Deze studiedag nodigt deelnemers uit om te reflecteren op de plaats van erfgoed binnen een snel veranderend muzikaal landschap, en op de manieren waarop het hoger muziekonderwijs niet alleen kan bijdragen aan het bewaren van muzikale tradities, maar ook aan het vernieuwen en transformeren ervan.
Programma
- 09:00 – Koffie
- 09:30 – Lies Colman: Opening en stellingname - Pioneering in practice: Creative agency in performance (education)
In een snel veranderend cultureel landschap worden musici niet alleen opgeroepen om werken te interpreteren, maar ook om te creëren, te transformeren, samen te werken en actief nieuwe artistieke ervaringen vorm te geven. Deze verschuiving daagt de hiërarchische en reproductiegerichte modellen uit die het hoger muziekonderwijs lange tijd hebben onderbouwd. Toch zijn de implicaties hiervan voor de curricula en pedagogieën van conservatoria slechts gedeeltelijk omarmd, ondanks de brede erkenning van deze veranderende eisen.
Hoe kunnen instellingen verder gaan dan modellen die voornamelijk gericht zijn op overdracht en reproductie, en in plaats daarvan omstandigheden creëren waarin nieuwsgierigheid, experimenteren, het nemen van risico's en creatieve besluitvorming een integraal onderdeel worden van de muzikale opleiding? Hoe kunnen uitvoerders niet alleen worden gestimuleerd als vertolkers van het muzikale erfgoed, maar ook als artistieke actoren die de toekomst van het vakgebied kunnen vormgeven?
Voor conservatoria met een sterk artistiek erfgoed, een inzet voor innovatie en een geloof in de transformerende rol van onderzoek worden deze vragen steeds urgenter. De tijd is wellicht rijp om een ruimere visie op klassiek muzikaal vakmanschap te formuleren en te belichamen — een visie die traditie, vakmanschap en het canon eert, maar de volgende generatie kunstenaars ook uitrust met het vertrouwen, de verantwoordelijkheid en het creatieve handelingsvermogen om de muziek van morgen vorm te geven. - 09:55 – Bernard Lanskey: Keynote - Currents of Change
'Currents of Change' werd oorspronkelijk geïnspireerd door de Artemis-verkenningen van de AEC rond de vraag wat ter discussie gesteld zou moeten worden om de plaats van muziek in de hedendaagse samenleving te versterken. Wat begon als een filosofische vraagstelling is inmiddels uitgegroeid tot iets van een persoonlijke afrekening. Na 35 jaar institutioneel leiderschap te hebben achtergelaten, keert Bernard Lanskey terug naar de piano als de voornaamste stem waarmee hij waarde wil toevoegen. Zo bevindt hij zich opnieuw bij de essentie van zijn existentiële dilemma's uit zijn bachelortijd, nu met de blik van iemand in de zestig, terwijl ook de wereld om hem heen ingrijpend veranderd is — zo sterk dat hij zich afvraagt of we werkelijk 'in de tijd' zijn met de bredere wereld. De sessie biedt een eerste prikkel voor collectieve reflectie en bevraging rond kwesties van identiteit, tijd en plaats. De these stelt voor dat de voortdurende zelfreflectie van docenten een pedagogische waarde kan hebben wanneer die zichtbaar is voor studenten. Artistiek onderzoek kan studenten zo inspiratie bieden die gelijkwaardig is aan meer traditionele aandachtspunten in het curriculum. Durven we onze verhalen te delen? - 10:20 – Q&A Bernard Lanskey + Lies Colman
- 10:45 – Koffiepauze
- 11:00 – Suzan Overmeer
- 11:30 – Orsi Toldi - The Impact of General Music Education on Conservatoire Applications
- 11:45 – James - Conversations on Musical Visualisation and Memory (Method of Loci - From Memory Technique to Creative Framework part 2)
- 12:15 – Gesprek Suzan Overmeer, Orsi Toldi, James
- 12:45 – Lunchpauze
- 13:45 – Joost Geevers - Who's boss?
- 14:15 – Michela Amici - Modulating on the harp
- 14:30 – Guy Livingston - Re-sounding Modernist Heritage: The Royal Conservatoire's Legacy in 20th-Century Avant-Garde Practice and its Integration into the Contemporary Piano Curriculum
- 15:00 – Gesprek Joost Geevers, Michela Amici, Guy Livingston
- 15:30 – Koffiepauze
- 15:50 – Loes Rusch
- 16:35 – Riccardo Marogna - Bending Algorithms: Unorthodox Approaches to Digital Sound Synthesis
- 17:05 – Pepe Garcia - Live Demonstration: Sound Exploration with Found Materials
- 17:35 – Gesprek Riccardo Marogna, Pepe Garcia
- 18:00 – Receptie
Praktisch
- Datum en uur: 1 juli 2026, 9u30 - 18u
- Locatie: Koninklijk Conservatorium Den Haag, Spuiplein 150, 2511 DG Den Haag – NL, Studio 2 en New Music Lab
- Inschrijven: Vrije toegang, aanmelden aan receptie vierde verdieping
- Voertaal: Engels
Beeld: (c) Alex Schröder