Letteren en Wijsbegeerte

Prof voor de klas

Krijg een professor op bezoek!

  • Voor wie? Voor leerlingen en leraren van de 3e graad 
  • Wanneer? Op aanvraag
  • Locatie: Op school (of online)
  • Praktisch: De activiteit is gratis. Aanvragen via mail aan Michelle Coenen

Prof voor de klas is een initiatief dat leerlingen laat kennismaken met onderzoek en onderwijs binnen de opleidingen van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte. We maken de drempel hierbij zo laag mogelijk … en dat mag je erg letterlijk nemen! De prof geeft op jouw uitnodiging een gastcollege in de school. Het is mogelijk om meerdere onderwerpen te reserveren (afhankelijk van de beschikbaarheid van de professoren).

Er zijn gastcolleges in...

Filosofie

Verdiep je met je leerlingen in de grote vragen van het leven. Kies uit deze onderwerpen:

Wat is waarheid? (Michaël Bauwens)

Korte beschrijving van de les

Verhitte meningsverschillen over wat waar is zijn ons voldoende bekend, en de vraag op welke manier we waarheid kunnen bereiken is dan ook niet eenvoudig. Maar los daarvan stelt zich de nog meer fundamentele vraag naar ‘waarheid’ zelf. Wat is dat eigenlijk voor iets? Bestaat waarheid eigenlijk wel? We verkennen deze klassieke filosofische problematiek met enkele argumenten en auteurs uit de geschiedenis van de filosofie, met een centrale rol voor de zgn. leugenaarsparadox.

Beschikbaarheid

  • ​fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Zijn wij vrij? (Michaël Bauwens)

Korte beschrijving van de les

We beschouwen vrijheid als een hoog politiek en persoonlijk goed, maar zijn mensen eigenlijk wel vrij in een wereld die we schijnbaar uiteindelijk volledig kunnen verklaren met wetenschappelijke wetmatigheden? We belichten de belangrijkste posities in het hedendaagse vrijewilsdebat, met ook een blik in de geschiedenis van dat debat. Hoe origineel zijn onze huidige argumenten daaromtrent eigenlijk, en waar gaat het debat ten gronde over?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

De onttovering van de wereld (Herbert De Vriese)

Korte beschrijving van de les

Onze moderne wereld wordt beheerst door de gedachte dat ongeveer alles wetenschappelijk te verklaren valt. Denken we na over vreemde en buitengewone dingen die zich voordoen in de wereld, zoals een hitterecord, een aardbeving of een zonsverduistering, dan nemen we aan dat daar geen mysterieuze of bovennatuurlijke krachten aan te pas zijn gekomen. Maar zo halen we ook alle magie en betovering uit de wereld weg. We zijn er immers van overtuigd dat alles wat in de buitenwereld gebeurt, in principe berekenbaar en wetenschappelijk verklaarbaar is. Bijgevolg moeten ervaringen van verwondering en diepe betekenis wel aan onze persoonlijke verbeelding liggen. Volgens sommige filosofen en sociologen leidt deze manier van denken tot de onttovering van de wereld, omdat we niet meer kunnen geloven dat de wereld tekens of structuren bevat die ons helpen om de vraag naar de zin van ons leven te beantwoorden. Vandaag zijn er echter tegenstemmen die deze opvatting bekritiseren. We onderzoeken hun argumenten en gaan dieper in op het alternatieve wereldbeeld dat zij uittekenen.

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Intellectuele oprechtheid (Herbert De Vriese)

Korte beschrijving van de les

Heel wat klassieke filosofische opvattingen over het doel van het menselijk leven, schrijft Friedrich Nietzsche, worden gekenmerkt door het feit dat ze “nooit in alle oprechtheid en toch altijd zonder slecht geweten” werden gedaan. Dat filosofen het vaak niet te nauw namen met de waarheid, verklaart hij met een moreel argument: ze meenden zo immers goed te doen voor hun medemensen. Op een dieper niveau voelden ze zich verplicht om trouw te blijven aan wat ze eenmaal als waarheid hadden verkondigd. Volgens Nietzsche komt er in de loop van de moderne tijd echter een nieuwe verhouding tot de waarheid tot stand, die hij ‘intellectuele oprechtheid’ noemt. Karakteristiek hiervoor is een ideaal van permanente kritiek en zelfkritiek. Het zoeken naar waarheid vereist voortaan de heldhaftige inspanning om alle illusies aan het licht te brengen waarmee de mens zichzelf en anderen misleidt. In deze les onderzoeken we Nietzsches ideaal van intellectuele oprechtheid en gaan we na hoe het de stijl en inhoud van zijn filosofie bepaalt.

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Wie is er verantwoordelijk voor de gezondheid van toekomstige kinderen? Epigenetica en ethiek (Emma Moorman)

Korte beschrijving van de les

In gezondheidsbeleid en maatschappelijke debatten wordt er vaak gesproken over de individuele verantwoordelijkheid van iedere persoon voor zijn of haar eigen gezondheid en die van zijn of haar (toekomstige) nakomelingen. Steeds vaker wordt ter rechtvaardiging van dat beleid ook gesteund op bevindingen in de epigenetica, een relatief nieuw wetenschapsgebied dat onderzoekt hoe bepaalde genen in specifieke omgevingen tot uitdrukking komen. In deze les leg ik kort uit wat epigenetica precies inhoudt, en waarom we als maatschappij moeten reflecteren over deze bevindingen en de ethiek van epigenetica. Vervolgens gaan we met zijn allen aan de slag met de vraag ‘Wie is er verantwoordelijkheid voor de gezondheid van toekomstige kinderen?’ We zullen daarbij ook oog hebben voor een eventuele collectieve verantwoordelijkheid – een term die we steeds vaker horen, bijvoorbeeld in debatten over klimaatverandering en racisme. Wat zou het, met het oog op bevindingen in de epigenetica, kunnen betekenen om te zeggen dat ieder van ons in meer of mindere mate verantwoordelijkheid draagt voor de gezondheid van toekomstige generaties? De inhoud van deze les komt grotendeels overeen met die van dit artikel. U kunt uw leerlingen dit artikel eventueel op voorhand laten lezen, maar dat is zeker niet noodzakelijk. De les kan in overleg worden aangepast om beter aan te sluiten bij verschillende onderwijsrichtingen en vakken.

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Anarchistische onderwijsfilosofie (Emma Moorman)

Korte beschrijving van de les

De vaststelling die dient als achtergrond voor deze les is dat onderwijs altijd politiek is. De inhoud van het curriculum is bijvoorbeeld altijd onderhevig aan politieke en maatschappelijke discussie en verandering. Maar ook andere aspecten van onderwijs, zoals de gebruikte methodes en de gekozen omgeving (de school, de werkplaats, …) zijn het resultaat van bepaalde opvattingen over wat goed onderwijs inhoudt. In deze les ga ik dieper in op de filosofische gedachten achter onderwijsvisies van anarchisten. Anarchisme kunnen we begrijpen als koepelterm voor politieke stromingen die streven naar een samenleving zonder onrechtmatige hiërarchieën en vormen van autoriteit. Ik bespreek in deze les welk mensbeeld achter dat streven zit, en wat dat betekent voor anarchistisch denken over onderwijs. De les is zeer interactief en nodigt leerlingen uit om hun eigen gedachten te formuleren en delen. De les is voornamelijk opgebouwd rond de bespreking van het alledaagse reilen en zeilen op een anarchistische school in Spanje. Deze les kan worden aangepast aan de richting of het vak waarbinnen deze les gegeven wordt. Ik kan (een variant van) de les geven in de derde graad van alle onderwijsvormen.

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

De zoektocht naar waarheid (Sebastian Müngersdorff)

Korte beschrijving van de les

Wat is waarheid, waar kunnen we haar vinden en hoe kunnen we haar bereiken? In het Europese denken heeft de waarheid heel wat verschillende vormen gekend: waarheid als het goede en het schone, waarheid als een goddelijke bron, een resultaat van retoriek, een wetenschappelijk ideaal, een kwestie van perspectief of simpelweg datgene wat blijkt te werken in ons dagelijks leven. Als we terugkijken op deze eeuwenoude zoektocht naar waarheid, kunnen we misschien wel stellen dat de filosofie met haar voortdurende stroom van vragen, haar eigen doel heeft ondergraven. Vandaag lijkt iedereen haar of zijn eigen waarheid te hebben, politici kunnen liegen zonder ongeloofwaardig te worden, meningen blijken immuun voor kritiek en sinds een tijdje geldt onze huidige tijd als zogenaamd ‘post truth’. Hoe zijn we hier beland en is dit het laatste station van een eeuwenlange filosofische zoektocht?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Technologie, vriend of vijand? (Sebastian Müngersdorff)

Korte beschrijving van de les

Technologie is vandaag niet meer weg te denken uit ons leven. Het vergemakkelijkt niet alleen onze communicatie en industrie, zelfs de intiemste domeinen van het hedendaagse menselijke bestaan is er van doordrongen. Voor sommige denkers is dit de alarmerende waarschuwing dat de technologie ons boven het hoofd is gegroeid. Zij zien in haar vooraal een gevaar waarvan de gevolgen niet langer te overzien zijn — denk bijvoorbeeld aan de ecologische crisis, nucleaire rampen en beurscrashes. Andere denkers zijn optimistischer en argumenteren dat zelfs de zogenaamde ‘natuurlijke staat’ van de eerste mensen doorvlochten was met vormen van techniek: instrumenten, het beheersen van vuur en het gebruik van taal en wapens. Met andere woorden, zonder techniek, geen mens. Wil dat echter zeggen dat de mens slechts mens is kunnen worden dankzij de techniek? Of blijft de mens de uitvinder van technologie en komt het er louter op aan om gevaarlijke technologie te vervangen door betere? En wat betekent het nog om mens te zijn in een technologische wereld die razendsnel verandert?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Filosofie: denken in verhalen (Yanni Ratajczyk)

Korte beschrijving van de les

De geschiedenis van de Westerse filosofie leest als een bundeling van verhalen die stellen hoe we de werkelijkheid moeten begrijpen. Volgens Heraclitus ontstond alles uit het vuur, Aristoteles zag ons als politieke wezens die samen een maatschappij uitbouwen en Sartre stelde dat we levenskeuzes maken omdat we gedoemd zijn tot de vrijheid. Ook wij lijken onszelf te begrijpen in termen van een verhaal; wanneer we de vraag krijgen wie we zijn geven we al snel een opeenvolging van gebeurtenissen, thema's en motieven die beschrijven wie we zijn. Maar klopt dit wel? Zijn onze identiteiten verhalen? Liggen deze vast of kan je eraan sleutelen? En kan de filosofie ons helpen in de zoektocht naar ons eigen verhaal?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. drie gastcolleges in 2021-'22

Filosofie: creativiteit en ethiek (Yanni Ratajczyk)

Korte beschrijving van de les

De ethiek is de discipline die nadenkt over wat het betekent om een goed mens te zijn en de juiste handelingen te stellen. Daarbij ligt de nadruk vaak op principes: theoretische regels waaraan we ons handelen kunnen aftoetsen. Maar benaderen wij concrete morele problemen écht met zulke abstracte regels? Gebruiken we niet vooral onze verbeelding om bv. empathie te tonen of zaken op een andere manier te bekijken? En wat met creativiteit? is dit een term die alleen in de kunsten thuishoort of zoeken wij met eenzelfde creatieve mindset naar morele oplossingen? 

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, het volledige schooljaar, tijdstip af te spreken
  • max. drie gastcolleges in 2021-'22

Over vriendschap (en filosofie) (Geert Van Eekert)

Korte beschrijving van de les

Wat is vriendschap? Waarin verschilt vriendschap van andere vormen van liefde? En waarom hebben belangrijke filosofen zoals Socrates of Hannah Arendt wel eens beweerd, dat filosoferen nog het best lukt wanneer dat ‘onder vrienden’ gebeurt?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, op maandagen, donderdagen of vrijdagen
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Wanneer ben ik vrij? (Geert Van Eekert)

Korte beschrijving van de les

Vele filosofen verdedigen de opvatting, dat we pas vrij zijn wanneer niemand zich moeit met hoe we willen leven, wanneer we dus gewoon kunnen zijn wie we zijn en kunnen doen wat we willen doen. Maar zijn we dan wel echt vrij? Zouden we onszelf ook ‘vrij’ voelen wanneer we zouden leven in een land dat geregeerd wordt door een dictator die zich niet moeit met ons leven (we mogen dus van die dictator zijn wie we zijn en doen wat we willen), zolang wij ons maar niet moeien met … de regering van het land?

Beschikbaarheid

  • fysieke en digitale lessen, op maandagen, donderdagen of vrijdagen
  • max. vier gastcolleges in 2021-'22

Taal- en Letterkunde

Wat heeft het onderzoek in taal en literatuur te bieden? Ontdek met je leerlingen deze onderwerpen:

Racisme en literaire verbeelding: Witte helden (Kevin Absillis)

Korte beschrijving van de les

Wat hebben films als Avatar (2009), Dances with Wolves (1990), romans als To Kill a Mockingbird (1960) en Max Havelaar (1860), en Willem Elsschots novelle Het dwaallicht (1946) met elkaar gemeen? Ze draaien allemaal rond een witte held die het opneemt voor (een) etnische buitenstaander(s). Dat klinkt op moreel vlak natuurlijk heel positief: de lezer krijgt namelijk de boodschap ingelepeld dat je vreemdelingen in nood dient te helpen. Maar is een dergelijk verhaalstramien – in het Engels wordt doorgaans gesproken van ‘white saviour stories’ – wel zo onschuldig? We zoeken het samen uit in deze les (één of twee lesuren).

Leerdoelstellingen

  • Leerlingen maken kennis met enkele gecanoniseerde Nederlandstalige literaire teksten en auteurs (Max Havelaar van Multatuli, Het dwaallicht van W. Elsschot, Oeroeg van H. Haasse, Batavia van H. Conscience,...)
  • Leerlingen reflecteren op het complexe begrip ‘racisme’ en krijgen inzicht in processen van culturele stereotypering

Beschikbaarheid

  • Tweede semester
  • Max. drie colleges per academiejaar

Der-die-das - Of: de Duitse obsessie met genus/gender (Tanja Mortelmans)

Korte beschrijving van de les

Je verdiepen in het Duits betekent steeds dat je je met de geslachten (of: genera) moet bezighouden. In dit college gaan we na hoe het Duitse genussysteem in mekaar zit, we onderzoeken of de drie genera een eigen betekenis hebben en welke effecten een dergelijk genussysteem heeft op genderfair taalgebruik in het Duits – in vergelijking met het Nederlands (Liebe Hörerinnen und Hörer vs. Beste luisteraars)

Taal

Duits of Nederlands

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Karel ende Elegast in snippers (Remco Sleiderink)

Korte beschrijving van de les

De docent toont in dit proefcollege (twee lesuren) hoe nieuwe vondsten ons beeld van de Middelnederlandse literatuur blijven veranderen. De leerlingen maken kennis met perkament en ontdekken dat Twitter in de literatuurwetenschap een verrassende rol kan spelen.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester


Sociale variatie in het online taalgebruik van tieners (Reinhild Vandekerckhove)

Korte beschrijving van de les

Vertelt het online taalgebruik van jongeren ons iets over hun sociale profiel?  Welke kenmerken verraden of een jongen dan wel een meisje de auteur van een online boodschap is?  Hoe evolueert het online taalgebruik van tieners tijdens de adolescentie? En hoe groot is het bewustzijn van jongeren m.b.t. het taalgebruik van hun peers?  Ons onderzoek biedt enkele antwoorden!  We nemen je dus graag mee naar ons onderzoek op dit terrein en rekenen ook op jullie expertise, want jullie (de leerlingen) zijn ervaringsdeskundigen.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. drie gastcolleges in 2021-'22

Ons taalbrein: inzichten uit de psycholinguïstiek (Dominiek Sandra)

Korte beschrijving van de les

Welke mentale processen in ons brein maken taalgebruik mogelijk? Hoe verwerven baby's zo snel hun moedertaal? Hoe komt het dat we zo vlot woorden herkennen als we een tekst lezen (5/sec.)? Welke factoren zorgen ervoor dat bepaalde processen (soms) niet geautomatiseerd kunnen worden, zoals bij dyslexie en ... hardnekkige dt-fouten. 

Beschikbaarheid

  • Eerste semester

Taal, identiteit en emotie: waarom taaldiscussies (over dt-fouten en andere kwesties) ons zo raken (Dominiek Sandra)

Korte beschrijving van de les

Discussies over taal - over de relatie tussen dialect en standaardtaal of over dt-fouten - doen de emoties soms hoog oplopen. Waarom zijn we zo gevoelig voor taalkwesties en niet over standpunten in de 'exacte wetenschappen'? Onze moeder-taal is onlosmakelijk verbonden met ons emotioneel geheugen en onze eigen identiteit (de taal heeft ons mee gevormd). Dat maakt een zakelijke discussie over taalkwesties bijzonder moeilijk. Het 'post-truth'-tijdperk, waarin velen expert denken te zijn op domeinen waarmee ze vertrouwd zijn maar die ze niet (wetenschappelijk) begrijpen, versterkt dit fenomeen nog.

Beschikbaarheid

  • Eerste semester

English as it is (and not as it should be): Using online corpora (Astrid Witters)

Korte beschrijving van de les

In this very practical, hands-on session, we will see how the ever-changing English language can be studied through the use of online resources, such as linguistic corpora. 

Taal: Engels

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar

Spaanstalige Literatuur en Azië (María del Rocío Ortuño Casanova)

Korte beschrijving van de les

Hoe is Azië vertegenwoordigd in de Spaanstalige literatuur? Hoe worden Spaanse en Latijns-Amerikaanse schrijvers in de Oriënt ontvangen? Bestaat er Aziatische literatuur in het Spaans? Sinds de 16e eeuw hebben kolonialisme, handel en exploratie gezorgd voor een voortdurende circulatie van mensen en ideeën tussen Azië, Latijns-Amerika en Spanje. In deze sessie zullen we de sporen van deze uitwisselingen ontdekken. We bekijken Kanji (Chinese en Japanse karakters) in de Mexicaanse literatuur. We duiken verhalen op van Chinese piraten in de Spaanse literatuur, en leren over boeken uit de Filippijnen geschreven in het Spaans.

Taal: Spaans/Nederlands

Beschikbaarheid

  • Tweede semester
  • Regio Antwerpen en Brussel

Hoe kan Netflix ons helpen met het leren van de verschillende varianten van het Spaans? (Patricia Galiana)

Korte beschrijving van de les

Spaans is een wereldtaal met als gevolg dat het niet overal op dezelfde manier wordt gebruikt. Andere culturele referenties, meerdere accenten, een verschillende woordenschat, diverse vormen van omgang,... We leren hierover al veel in de lessen, maar hoe kan je daarnaast nog meer leren op een aangename manier? We bekijken samen hoe je het meeste kan halen uit wat de huidige audiovisuele middelen ons te bieden hebben.

Taal: Nederlands/Spaans

Beschikbaarheid

  • Tweede semester
  • Regio Antwerpen

Duitstalige webliteratuur (Thomas Ernst)

Korte beschrijving van de les

Als we aan een roman of een dichtbundel denken, denken we meestal onmiddellijk ook aan een geprint boek. Maar vandaag de dag gebruiken we dagelijks computer, smartphones en het world wide web om te lezen. In deze les onderzoeken we de vraag welke vormen van webliteratuur er ontstaan zijn. We ontdekken onder meer de Duitstalige ‘Twitteratur’ en ‘Instapoesie’: korte literaire teksten op Twitter en Instagram. Met welke traditionele vormen kunnen deze teksten vergeleken worden? Op welke manieren kunnen wij deze teksten lezen en beoordelen? En vooral: is dit eigenlijk nog literatuur?

Taal: graag Duits, Nederlands ook mogelijk

Beschikbaarheid

  • volledig schooljaar
  • max. drie gastcolleges in 2021-22
  • regio Antwerpen of Brussel

Meerdere talen, één brein: hoe organiseren we dat? (Sarah Bernolet)

Korte beschrijving van de les

De meesten onder ons spreken meer dan één taal, soms zelfs vanaf de geboorte. Hoe organiseren we de informatie over die verschillende talen in ons geheugen? Hoe zorgen we ervoor dat we geen fouten maken (*I have hunger) en wanneer lukt dat minder goed? En vooral: hoe onderzoek je dat? Tijdens deze les leer je hoe je met psycholinguïstische experimenten een kijkje kan nemen in het meertalige brein.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar

Hoe ontstaat een (literaire) tekst? Een speurtocht door de geest van de schrijver. (Olga Beloborodova)

Korte beschrijving van de les

Iedereen kan schrijven, en toch wordt niet iedereen schrijver. Hoe komt datt? Deze korte interactieve lezing verdiept zich in de vraag 'Hoe ontstaat een tekst?' Aan de hand van de ‘echte’ manuscripten (een map met facsimile’s) vertrekken de leerlingen op een heuse speurtocht om het ontstaansproces van een (korte) literaire tekst in elkaar te puzzelen. In de les wordt het begrip ‘auteurschap’ grondig besproken en ook in vraag gesteld. Daarbij wordt ook het wetenschappelijk gebied van tekstgenese (onderzoek naar kladversies) op een heel praktische wijze aan de leerlingen voorgesteld.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar

Creatief schrijven en spreken in het Frans (Isa Van Acker)

Korte beschrijving van de les

Geuren hebben een krachtig effect: ze kunnen specifieke plaatsen, sensaties of herinneringen oproepen. Maar hoe vat je die ervaring in woorden? De Franse auteur en cineast Philippe Claudel deed het ons voor. Zijn bundel Parfums vormt een literaire cataloog van ruim 60 geuren die hem zijn bijgebleven. Geïnspireerd door enkele van zijn tekstjes discussiëren we over onze favoriete lekkere of vieze geurtjes en hoe die verbonden zijn met bijzondere herinneringen. Onderweg ontdek je een aantal weetjes over geuren in de Franse cultuur en literatuur. We gaan ook neuzen in de werkkamer van de auteur en onderzoeken de kenmerken van zijn teksten. Zo kan jij op jouw beurt een stukje schrijven over een van de geuren van jouw leven.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester
  • Max. 20 leerlingen
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas 
  • Regio Antwerpen

Toegepaste taalkunde

Met toegepaste taalkunde kom je dagelijks in contact via vertaalde teksten en ondertiteling. Leer met je leerlingen de veelzijdigheid van toegepaste taalkunde, vertalen en tolken kennen:

Tolken: Eerste hulp bij taalbarrières (Esther De Boe)

Korte beschrijving van de les

Een tolk zorgt ervoor dat mensen die allebei een andere taal spreken, elkaar tóch kunnen verstaan. In deze les leg ik uit op welke manieren dat gebeurt. Dat kan bijvoorbeeld in een cabine, waarin de tolk tegelijkertijd luistert en tolkt. Maar een tolk kan er ook voor zorgen dat een anderstalige patiënt kan communiceren met een arts in het ziekenhuis. Of, in het geval van een gebarentolk, dat een scholier die doof is toch de lessen kan volgen. We zullen in deze les ook stilstaan bij wat je als tolk allemaal moeten kunnen en kennen om je beroep goed uit te kunnen oefenen.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Ondertitelen: een makkie? (Sabien Hanoulle en Isabelle Robert)

Korte beschrijving van de les

Na een korte inleiding over ondertiteling gaan we samen aan de slag met een filmfragment uit "Le tout nouveau testament".Je krijgt inzicht in de typische kenmerken van het ondertitelen, in de basisfuncties van de software en in de manier van filmdialogen vertalen.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • max 25 leerlingen
  • niet digitaal, enkel live voor de klas
  • een college duurt 2 uur

Songtekstival: liedteksten vertalen is dichten en zingen (Sabien Hanoulle en Bonnie Geerinck)

Korte beschrijving van de les

Het vertalen van liedjes is spelen met taal en melodie, met rijm en ritme, en is… best moeilijk, maar vooral ook leuk. In deze les leren we je waarop je moet letten als je een zingbare vertaling van een liedtekst wilt maken. Daarna gaan we aan de slag met een Engels- of Duitstalig nummer dat we vertalen naar het Nederlands. Haal dus je beste muzikale en talige talenten boven!

Extra: Doe mee aan de volgende editie van Songtekstival (voorjaar 2022)

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Interculturele communicatie met China: een eerste kennismaking (Ching Lin Pang)

Korte beschrijving van de les

De naoorlogse wereldorde is in transitie. De 21ste eeuw wordt door velen bestempeld als de eeuw van Azië waarin China een centrale rol speelt. Het land beleeft de heropleving van een glorierijk verleden en groeit opnieuw uit tot een wereldmacht. China weet veel meer over ons dan wij over China op historisch en socio-cultureel vlak. Elk jaar vertrekt meer dan een half miljoen Chinese studenten naar het buitenland. Elk jaar maken meer dan 150 miljoen Chinezen een toeristische uitstap buiten China. Er is duidelijk een onevenwicht op vlak van kennis en interculturele interacties.

Een eerste stap in de goede richting is aandacht te hebben voor het ontwikkelen van kwalitatieve interculturele competenties ingebed in de snel veranderende Chinese maatschappij.In deze introductieles maken we kennis met concepten als ‘guanxi’ (关系), gezicht geven en verliezen, expliciete versus impliciete communicatie. We maken eveneens kennis met de nieuwe generatie van Chinese millennials, bestaande uit balinghou (geboren na 1980) en jiulinghou (geboren na 1990) via neologismen en slang woorden zoals netizens (网友), ‘rijke tweede generatie’ (富二代)‘verse vleesjes’ (小鲜肉), jiong (冏 als icoontje op sociale media, enz.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Harry ‘Pottenbakker’ Potter: hoe moet, mag, of kan jeugdliteratuur vertaald worden? Een korte inleiding in de vertaalwetenschap (Francis Mus)

Korte beschrijving van de les

Elke dag, bij het lezen van nieuwsberichten, boeken of andere documenten, worden we verschillende keren geconfronteerd met vertalingen. Als we daar al bij stil staan, gaan we er vaak vanuit dat vertalen niets meer is dan een eenvoudige omzetting van de ene taal naar de andere. In deze les zullen we ontdekken dat dit echter een allesbehalve onschuldige activiteit is, en de vertaler vaak voor moeilijke keuzes wordt geplaatst. We bespreken een reeks voorbeelden uit de kinder- en jeugdliteratuur, waaruit zal blijken dat vertaalkeuzes een grote impact hebben op de leeservaring van de jonge lezers.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Een beeld zegt meer dan duizend woorden… maar wat als je dat beeld niet kan zien? Ontdek wat audiodescriptie is (Nina Reviers en Gert Vercauteren)

Korte beschrijving van de les

Wil je naar je favoriete Netflix-serie kijken, maar kan je de beelden niet zien omdat je bril kapot is, je tegelijkertijd de voetbaluitslagen op je gsm volgt, je kleine zusje voor het scherm staat te dansen, of je dat scherm deelt met een blinde vriend? Geen nood: dankzij audiodescriptie kan ook wie het beeld niet ziet, de serie volgen door te luisteren naar een extra vertelstem die tussen de dialogen en geluiden door, de belangrijkste visuele elementen van de film in woorden omzet. Audiodescriptie wordt gezien als een vorm van vertalen, maar dan van beelden naar woorden. Het is anders gezegd een vertaalspecialisatie, gedaan door echte taalprofessionals met inzicht in hoe audiovisuele producten werken, die creatief met taal kunnen omgaan. In deze les van 1 uur, ontdek je wat audiodescriptie is, voor wie het is en welke uitdagingen het met zich meebrengt. Na onze korte inleiding ga je bovendien ook zelf aan de slag en maak je via een korte oefening zelf je eerste eigen beschrijving.

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Je kent meer Italiaans dan je denkt (Annelies Van den Bogaert)

Korte beschrijving van de les

Ciao Italia! Na deze eerste kennismaking kent de Italiaanse uitspraak alvast geen geheimen meer voor jou. Kom het samen met ons ontdekken en proef mee van wat Universiteit Antwerpen jou op Italiaans vlak te bieden heeft. Arrivederci!

Beschikbaarheid

  • Tweede semester

Geschiedenis

Geschiedenis speelt zich niet enkel af in het verleden. Onze maatschappij vandaag is doorspekt met sporen van de voorbije eeuwen. Geef je leerlingen een breder vizier met de onderstaande lessen.

De stedelijke ruimte onder spanning (Bart Tritsmans)

Korte beschrijving van de les

Dit college vertrekt vanuit de spanningen die ontstaan over stedelijke publieke ruimtes in het licht van de covid- en de klimaatcrisissen. Er wordt bekeken welke veranderingen stedelijke ruimtes doormaakten tijdens de voorbije twee eeuwen. Ruimtes werden steeds aangepast aan de veranderende stedelijke context, en ze werden toegeëigend door verschillende gebruikers met uiteenlopende visies en verwachtingen. Wie had toegang tot publieke ruimtes, welke idealen en maatschappijbeelden werden erop geprojecteerd en welke functies vervulden publieke ruimtes in de stad van het verleden?

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. 5 colleges per schooljaar
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas


Arm Vlaanderen in de wereldgeschiedenis: van Kortrijk, over New York en Peru tot het Paaseiland (Maarten Van Ginderachter)

Korte beschrijving van de les

Wat in ’s hemelsnaam is wereldgeschiedenis? In deze les maak ik dat duidelijk aan de hand van het voorbeeld van ‘Arm Vlaanderen’. Deze term is in de loop van de tweede helft van de 19de eeuw ontstaan, als reactie niet alleen op intern-Belgische, maar ook op globale ontwikkelingen. Door verschillende delen van de wereld te verbinden - van het Paaseiland, over Peru en New York tot Kortrijk - en ecologische, sociale, economische, politieke, demografische en culturele evoluties samen te brengen, vertel ik het verhaal van de totstandkoming van het concept ‘Arm Vlaanderen’ vanuit het perspectief van de wereldgeschiedenis.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. 5 colleges per schooljaar
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas

De merkwaardige opgang van de holebi-identiteit in Europa (Henk de Smaele)

Korte beschrijving van de les

Vandaag wordt in heel wat Europese landen de erkenning van holebi’s gezien als een verworvenheid en vaak ook afgezet tegen de onverdraagzaamheid die typerend zou zijn voor ‘andere culturen’ (lees: moslims). In een historisch perspectief lijken er echter weinig redenen te zijn voor Europese zelfgenoegzaamheid op dat vlak. Integendeel, het kolonialisme was mee verantwoordelijkheid voor de globale verspreiding van ‘homofobie’. In deze les wordt dieper ingegaan op deze geschiedenis, met een focus op de periode van de negentiende eeuw tot op vandaag.

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. 5 colleges per schooljaar
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas

Gender is van alle tijden (Henk de Smaele)

Korte beschrijving van de les

“Man en vrouw schiep Hij hen.” Zo staat het in de Bijbel (Genesis 5, 2). De opdeling tussen “man” en “vrouw” is er sinds mensenheugenis, en is lange tijd religieus geduid, wettelijk beschermd en wetenschappelijk verklaard. Veel van de zekerheden lijken in de eenentwintigste eeuw te verdwijnen, wat door sommigen wordt toegejuicht, en door anderen juist wordt gezien als uiterst problematisch. In deze presentatie kijken we naar de huidige crisis van het binaire model met een historische bril. Hoe oud is het model dat we vandaag in crisis achten? Was er in de vorige eeuwen helemaal geen ruimte voor ‘fluïde’ genderopvattingen? Was er absoluut geen begrip voor transpersonen? Nadenken over die historische vragen kan ook onze opvattingen vandaag misschien verrijken.


Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. 5 colleges per schooljaar
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas

De Eerste Wereldoorlog vanuit het perspectief van de islamwereld (Marnix Beyen)

Korte beschrijving van de les

De internationale islamwereld was op vele manieren bij de Eerste Wereldoorlog betrokken en heeft er ook een diepe impact van ondervonden. Zowel bij de uitbraak als bij de afwikkeling van de oorlog speelde de strijd om de Europese restanten van het Osmaanse Rijk een belangrijke rol. De inzet van honderdduizenden islamitische soldaten op de Europese fronten droeg bij tot de ontwikkeling van hun anti-koloniale gevoelens. Toch zou de Eerste Wereldoorlog niet leiden tot een verzwakking, maar eerder tot een versteviging van de koloniale greep op de islamwereld. Deze ontwikkelingen bepalen de internationale politieke relaties tot vandaag op een ingrijpende wijze. Als concrete en aanschouwelijke ingang tot deze complexe materie dient in deze les de geschiedenis van een Duits krijgsgevangenenkamp voor islamitische soldaten nabij Berlijn. 

Beschikbaarheid

  • Volledig schooljaar
  • Max. 5 colleges per schooljaar
  • Niet digitaal, enkel live voor de klas