Leesgroep Jiddisch 2019-2020

Wie ooit taallessen Jiddisch heeft gevolgd of op een andere manier met Jiddisch vertrouwd is, kan in de Leyenkrayz (leeskring) onder begeleiding van Paul Gybels het contact met deze taal onderhouden. Gedurende een jaar wordt, tijdens tweewekelijkse bijeenkomsten, één belangrijk werk uit de Jiddische literatuur integraal gelezen. Om beurten lezen de deelnemers een stuk van de tekst voor (gevorderde lezers enkele bladzijden, wie nog niet zo vlot leest enkele paragrafen), daarna is er tijd voor verklaring en discussie.

Spionageroman, liefdesroman, avonturenroman en in zekere mate een parodie op alle drie die genres, is Aaron Zeitlins roman Brenendike erd (1937) gebaseerd op historische gebeurtenissen. In de dorre landschappen van een Palestina waar Turken en Engelsen tijdens de Eerste Wereldoorlog verwoed slag leveren en waar de eerste Joodse nederzettingen zijn ontstaan, weeft het Joodse spionagenetwerk Nili zijn web.

Aaron Zeitlin, een zoon van de bekende godsdienstfilosoof Hillel Zeitlin (1871-1942), werd geboren in Wit-Rusland, bracht een deel van zijn jeugd door in Vilnius, maar begon pas te schrijven, in het Jiddisch en bij gelegenheid ook in het Hebreeuws, toen hij in Warschau woonde. Zijn werk is doordrongen van het gedachtegoed van zijn vader en het probleem van de Joodse identiteit, zowel religieus als politiek.

Zeitlins eerste bundel Jiddische gedichten Shotns oyfn shney en het lange gedicht Metatron verschenen in 1922. Zeitlin schreef talrijke essays en toneelstukken waaronder Yakob Frank (1929), waarin hij die valse messias confronteert met de Ba’al Shem Tov, de grondlegger van het chassidisme, en Jacob Jacobson, dat we op het eind van vorig jaar in de leeskring al hebben gelezen ter voorbereiding op Brenendike erd, Zeitlins enige roman. In zijn toneelstuk In keynems land waarschuwde hij in 1938 tegen het nazisme en zijn verschrikkingen, die hij profetisch voorzag en beschreef. Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog bevond Zeitlin zich toevallig in New York om er de Amerikaanse première van dat toneelstuk bij te wonen. Zijn hele familie werd door de nazi’s vermoord.

Zeitlin bleef in New York, was er verbonden aan de Jiddische krant Der Morgn-zshurnal en doceerde Hebreeuwse literatuur aan het Jewish Theological Seminary. Hij schreef ook de tekst van het bekende Jiddische liedje Donna donna uit Sholom Secunda’s musical Esterke (1941) dat wereldwijd bekend werd in de vertolking door Joan Baez.

In juni 1997 vond in het Maison de la culture yiddish - Bibliothèque Medem in Parijs het symposium Amour et espionnage sur les terres du nouveau yichouv plaats, gewijd aan Aaron Zeitlin en zijn roman Brenendike erd. Het symposium kan hier integraal bekeken en beluisterd worden.

De tekst van Brenendike erd, een uitgebreide verklarende woordenlijst en een register van persoons- en plaatsnamen worden ter beschikking gesteld door de begeleider. Deze kunnen ook hier gedownload worden:

Brenendike erd - boek
Brenendike erd - hebraïsmen
Brenendike erd - register
Brenendike erd - woordenlijst

Het boek werd in het Frans vertaald door door Ariel Sion (Terre brûlante, reeks “Domaine yiddish”. Parijs: Liana Levi, 1996, ISBN 2 86746 147 2).

Tijdstip
Bijeenkomsten 2de semester 2019-2020: 8 en 22 januari / 5 en 19 februari / 4 en 18 maart / 1 en 22 april / 6 en 20 mei / 3 en 17 juni.
Telkens op woensdagavond van 19.30 – 21.30 uur.
Bij het opstellen van de kalender voor de bijeenkomsten wordt rekening gehouden met religieuze feestdagen en vakantieperiodes.

Plaats
Universiteit Antwerpen – Stadscampus, gebouw B, lokaal ABC.301, Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen.
In gebouw B neemt u de lift aan "trefpunt ABC" (voor trappenhal) naar de 3de verdieping. Het lokaal bevindt zich aan uw rechterkant.

Inschrijven
Om u in te schrijven voor de leesgroep, klik hier. Deelname is gratis.

Voor meer informatie: paul.gybels@uantwerpen.be

Contact

Bezoekersadres
Instituut voor Joodse Studies
Stadscampus (gebouw L)
Lange Winkelstraat 40-42
2000 Antwerpen
Belgiƫ
Tel. +32 3 265 52 43
Fax +32 3 265 52 41
ijs@uantwerpen.be